Ανοικτή επιστολή της Athens Review of Books προς τους αναγνώστες και φίλους της

09/09/2018 § Σχολιάστε

Κυκλοφορεί το 98ο τεύχος Σεπτεμβρίου, της Athens Review of Books

Κλικ στο εξώφυλλο για μεγέθυνση

Αγαπητοί φίλοι,
Επικοινωνούμε μαζί σας για να σας ευχαριστήσουμε για τη συμπαράστασή σας στην πολυετή περιπέτεια, χάρη στην οποία ματαιώσαμε τις προσπάθειες συντριβής της Athens Review of Books και του «ζεύγους Βασιλάκη» (έτσι μας αποκαλεί το ΥΠΕΞ στις παράνομες ανακοινώσεις του) από τον υπουργό Εξωτερικών Ν. Κοτζιά, πρώην συνεργάτη του καθεστώτος Χόνεκερ (και συνεργάτη του Επικεφαλής της Ιδεολογικής Προπαγάνδας του καθεστώτος, του διαβόητου «Ελαφοπόδαρου» της ΣΤΑΖΙ) και ήδη ηγέτη της ουσιαστικά μονοπρόσωπης πολιτικής κίνησης «Πράττω». Η δικαστική μας δίωξη οργανώθηκε με δικηγόρους του διώκτη μας τους Φαήλο Κρανιδιώτη (αρχηγό ενός ακροδεξιού γκρουπούσκουλου με εξτρεμιστικό ρατσιστικό λόγο) και Ιωάννη Κ. Μαντζουράνη, γνωστό συμπρωταγωνιστή μαζί με τους Κοσκωτά και Κουτσόγιωργα στο μεγαλύτερο οικονομικό σκάνδαλο του τέλους του 20ού αιώνα στην Ελλάδα. Και με συμπράττοντες κάποιους δικαστές, οι οποίοι παραβιάζοντας νόμους και λογικές τον «δικαίωσαν», αναγνωρίζοντάς τον ως ένα εκ των ιδρυτών του ΚΚΕ (το οποίο εορτάζει φέτος τα 100χρονά του!) αλλά όχι θαυμαστή των ολοκληρωτικών κομμουνιστικών καθεστώτων, υπέρ των οποίων έχει γράψει μάλιστα δεκάδες φληναφή προπαγανδιστικά πονήματα, ανάμεσα στα οποία και ένα κατ’ εντολήν και για λογαριασμό του καθεστώτος Χόνεκερ.

Οι συγκεκριμένοι οκτώ δικαστές εξέδωσαν απολύτως παράνομες και καταγέλαστες αποφάσεις καταλύοντας το κράτος δικαίου χάριν του υπουργού του Σύριζα, ο οποίος, εκτιμώντας προφανώς την ευθυκρισία τους, λίγο καιρό μετά ψήφισε για την προαγωγή τους στις ανώτατες θέσεις της δικαιοσύνης. Η υπόθεση αυτή οδηγήθηκε στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΔΔΑ) στις 6 Δεκεμβρίου 2017. Ήταν η τελευταία προσφυγή που υπέγραψε για λογαριασμό μας ο αξέχαστος Καθηγητής και αγωνιστής της ελευθερίας του λόγου Σταύρος Τσακυράκης. Μόλις μελέτησε τη δικογραφία που του παραδώσαμε είχε γράψει: «Όλοι γνωρίζουν ότι η υπόθεση της αγωγής Κοτζιά κατά Athens Review of Books θα κριθεί τελικά στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου. Προσωπικά δεν θα στοιχημάτιζα υπέρ του Κοτζιά. Πιστεύω ότι θα κερδίσει η ελευθερία του λόγου.» (25.7.2018). Ωστόσο η δικαίωσή μας εκεί δεν θα έχει καμιά συνέπεια για τους συγκεκριμένους δικαστές οι οποίοι παραβιάζουν την νομολογία του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου, όπως συμβαίνει σε όλες τις υποθέσεις που καταδικάζεται η Ελλάδα, η οποία είναι πρωταθλήτρια σε καταδίκες στο Στρασβούργο: απλώς πληρώνουν για μία ακόμη φορά οι Έλληνες φορολογούμενοι τις συνέπειες των πράξεων εκείνων των ελλήνων δικαστών που παρανομούν. Οι δικαστές που περιφρονούν την νομολογία του ΕΔΔΑ δεν υφίστανται καμιά συνέπεια και προάγονται κανονικά ώστε να συνεχίσουν την αντίσταση του Κράτους Αδίκου στον ευρωπαϊκό νομικό πολιτισμό. Η Athens Review of Books ξεκινάει καμπάνια για να ελέγχονται από Ανεξάρτητη Αρχή οι έλληνες δικαστές που εκδίδουν παράνομες αποφάσεις για τις οποίες καταδικάζεται η Ελλάδα στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, για να γίνονται δηλαδή στην πράξη σεβαστές από τους έλληνες δικαστές οι αποφάσεις του ΕΔΔΑ.

Για να πληρώσουν λοιπόν και οι ίδιοι οι υπεύθυνοι προσφύγαμε και στο ελληνικό Ειδικό Δικαστήριο εναντίον τους ασκώντας αγωγή κακοδικίας: επιμένουμε να ζητούμε δικαιοσύνη στην πατρίδα μας, αφού δεν είναι δυνατόν στον κάθε αδικούμενο Έλληνα πολίτη να προσφεύγει κάθε φορά στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο.

Είναι η πρώτη φορά στην ιστορία του ελληνικού κράτους που θα δικαστεί ηγεσία του Αρείου Πάγου και μάλιστα για τέτοιας μορφής και ποιότητας κακοδικία. Και είναι η πρώτη φορά στην Ευρώπη και εν γένει στον Δυτικό κόσμο που δικάζεται η ηγεσία Ανωτάτου Δικαστηρίου γιατί αδίκησε συνειδητά πολίτες προκειμένου να εξυπηρετήσει τους ισχυρούς της ημέρας, επικείμενης μάλιστα τότε της διαδικασίας εκλογής της ηγεσίας του Αρείου Πάγου. Από τη συγκεκριμένη σύνθεση που εξέδωσε την παράλογη και παράνομη απόφαση υπέρ του υπουργού Εξωτερικών, η κυβέρνηση επέλεξε τον πρόεδρο του Αρείου Πάγου (Β. Πέππας) και δύο αντιπροέδρους. Η εισηγήτρια αρεοπαγίτης Πηνελόπη Ζωντανού, που έκρινε παράνομη την απόφαση του Εφετείου για τρεις σημαντικούς λόγους, στη συνέχεια καταψήφισε χωρίς καμιά αιτιολογία την εισήγησή της με αντάλλαγμα την προαγωγή της σε αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου.

Η δίκη αυτή θα είναι ένα stress test που θα δοκιμάσει τις αντιστάσεις του Κράτους Δικαίου στη χώρα μας, διότι το Ειδικό Δικαστήριο συγκροτείται από ανώτατα στελέχη όλων των άλλων θεσμών της Δικαιοσύνης πλην του Αρείου Πάγου: Συμβούλιο της Επικρατείας, Ελεγκτικό Συνέδριο, Νομικές Σχολές, Ανώτατο Πειθαρχικό των δικηγόρων. Παράλληλα, αποτελεί και μια ευκαιρία αυτοκάθαρσης του μηχανισμού των δικαστηρίων.

Επειδή έχουμε να αντιμετωπίσουμε όλους τους μηχανισμούς του Κράτους Αδίκου, επειδή στην υπηρεσία του πρώην συνεργάτη του καθεστώτος Χόνεκερ βρίσκονται τεράστιας δύναμης κρατικοί μηχανισμοί τους οποίους παρανομώντας αδίστακτα χρησιμοποιεί εναντίον μας.

Επειδή οι αδικούντες δεν είναι κάποιοι απλώς ισχυροί συμπολίτες μας, αλλά είναι ο ίδιος ο Πρόεδρος του Αρείου Πάγου, δύο ήδη Αντιπρόεδροι και κάποιοι άλλοι εκ της ηγεσίας του Ανωτάτου Δικαστηρίου. Οι εκλεκτοί δηλαδή της Κυβέρνησης και της στρατευμένης πρώην προέδρου του Αρείου Πάγου Βασιλικής Θάνου η οποία συντονίζει από τα παρασκήνια τις κυβερνητικές παρεμβάσεις στη Δικαιοσύνη.

Επειδή διεξάγουμε έναν άνισο αγώνα και το Κράτος Αδίκου μάς έχει κηρύξει έναν ασύμμετρο πόλεμο με όλα τα μέσα. Θέλουμε να συνεχίσουμε τη ζωή μας χωρίς την εισβολή με μεθόδους ΣΤΑΖΙ, χωρίς τα διανοητικά και ψυχικά βασανιστήρια στα οποία μας υπέβαλλαν με τις αποφάσεις τους οι εναγόμενοι από εμάς δικαστές και να συνεχίσουμε το έργο μας στην Athens Review of Books χωρίς την διαρκή τρομοκρατία και την απειλή καταστροφής μας εκ μέρους των διωκτών μας.

Γι’ αυτούς τους λόγους τις επόμενες ημέρες θα ζητήσουμε από τον Πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου να στείλει παρατηρητή στην δίκη του Οκτωβρίου. Θα ζητήσουμε επίσης παρατηρητές και από άλλους ευρωπαϊκούς οργανισμούς δεδομένου ότι δικάζονται τα σύμβολα του Ελληνικού Κράτους Αδίκου.

Όμως η μεγαλύτερη εγγύηση για την ασφάλειά μας είναι η ενημέρωση και η αλληλέγγυα κινητοποίηση όσο γίνεται περισσότερων πολιτών. Και γι’ αυτόν τον λόγο ζητούμε την βοήθειά σας. Αυτό το μήνυμα είναι για μας ασφάλεια ζωής και άλλων σοβαρών εννόμων αγαθών μας που κινδυνεύουν. Σήμερα για εμάς, αύριο για κάποιους άλλους συμπολίτες μας.

Παρακαλούμε να κάνετε γνωστό, σε όσο περισσότερους πολίτες είναι δυνατόν, το γεγονός ότι θα πραγματοποιηθεί η δίκη της ηγεσίας του Αρείου Πάγου στο Ειδικό Δικαστήριο αγωγών κακοδικίας, στην αίθουσα συνεδριάσεων του Συμβουλίου της Επικρατείας στις 9 Οκτωβρίου, ώρα 6 μ.μ. Όλα τα εξωφρενικά που διεπράχθησαν εις βάρος μας σε αυτή την αποκρουστική υπόθεση συντελέστηκαν μέσα στη σιωπή και πίσω από κλειστές πόρτες. Η δύναμή μας, και προπαντός η ασφάλειά μας, είναι η ενημέρωση των πολιτών. Όσο για μας, συνεχίζουμε απτοήτω γλώσση. Για να γιορτάσουμε μαζί μετά το πέρας της δίκης τα 100 τεύχη της Athens Review of Books, τον 10ο χρόνο της ζωής της.

The Athens Review of Books

Advertisements

Με Μπόλαρη, Μαριλίζα, Χρυσοβελώνη, Παπακώστα κ.α., σχόλασε ο γάμος

07/09/2018 § Σχολιάστε

Το νέο κόμμα του ασπόνδυλου λαϊκισμού
Το αριστερό ηθικό πλεονέκτημα λειτουργεί ως καθαρτήριο ακόμα και για αυτούς που έβλεπαν τους μετανάστες ως κατσαρίδες

Εξαιρετικό κείμενο του Λεωνίδα Καστανά στην A.V.

Kαι πάνω που οι «έγκυροι αναλυτές» ήταν σίγουροι ότι ο ΣΥΡΙΖΑ πήρε τη σοσιαλδημοκρατική στροφή, προέκυψαν Μπόλαρης, Μαριλίζα, Χρυσοβελώνη, Παπακώστα και σχόλασε ο γάμος με τον σοσιαλισμό του μέλλοντός μας. Γιατί οι «έγκυροι αναλυτές» δουλεύουν ακόμα με εργαλεία της λίθινης εποχής της μεταπολίτευσης. Νομίζουν ότι τα κόμματα έχουν κόκκινες γραμμές, οι λαϊκιστές μπέσα και η συμφωνία των Πρεσπών την ικανότητα να θέσει τους ΑΝΕΛ εκτός κυβερνητικού συνασπισμού. Για τη Μακεδονία την ξακουστή. Ούτε μυρωδιά.

Το ίδιο συνέδριο που εξέλεξε τον αριστεράτο Νίκο Φίλη πρώτο σε ψήφους στην ΚΕ του ΣΥΡΙΖΑ, το ίδιο αποθέωσε και τον δεξιότατο Πάνο Καμμένο κατά την παρθενική του ομιλία σε αριστερό ακροατήριο. Και οι αριστερότεροι του κόμματος όχι μόνο δεν είπαν κουβέντα για την «ανάρμοστη σχέση» αλλά αντιθέτως την υπερασπίστηκαν με ενθουσιασμό. Πρόδρομα φαινόμενα της μετάλλαξης του αριστερού γονίδιου του κόμματος που προκάλεσε τον πιο ανίατο ασπόνδυλο λαϊκισμό στην πολιτική μας ιστορία. Η κοινωνία εθίζεται από καιρό σε εξωτικά πολιτικά μείγματα. Φυσιολογικά, λοιπόν, η κ. Παπακώστα ήρθε σαν ψύχρα φθινοπωρινή που προμηνύει έναν βαρύ χειμώνα.

Δεν είναι καινοφανές ότι υπάρχουν δεξιοί πολιτευτές στον ευρύτερο χώρο της Νέας Δημοκρατίας που γουστάρουν πολιτικά τον Αλέξη Τσίπρα. Τους αποκαλούν «καραμανλικούς», αν και ο ίδιος ο Κ. Καραμανλής ποτέ δεν αποδέχθηκε αλλά ούτε και αρνήθηκε τη σχέση. Ίσως κάποια στιγμή μας λύσει την απορία. Με την υπουργοποίηση της κ. Παπακώστα άνοιξε και επίσημα ο δίαυλος επικοινωνίας του χώρου αυτού με τον ΣΥΡΙΖΑ. Χωρίς να πέσει τουφεκιά στα κομματικά πεδία. Ακόμα πιο παλιά είναι και η συμπάθεια πολιτευτών του ΠΑΣΟΚ του τέως περιβάλλοντος του Γ. Παπανδρέου και όχι μόνο. Είναι αυτοί και αυτές που έχασαν το timing της μαζικής μετανάστευσης και μετά σταλικοπόδιασαν περιμένοντας στη στάση. Με την υπουργοποίηση της κ. Ξενογιαννακοπούλου άνοιξε ένα ακόμα πλατύτερο κανάλι, μιας και ένα μέρος της κεντροαριστεράς αγαπάει ΣΥΡΙΖΑ.

Ένας «ανοίκειος» συνασπισμός που ετοιμάζεται να εγκαταλείψει την εξουσία σε συνθήκες μεγάλης απαξίωσης βρίσκει έστω και αμφίβολης ποιότητας στηρίγματα στο «παλιό» πολιτικό σύστημα. Εντυπωσιακό αλλά τελείως λογικό. Το αριστερό ηθικό πλεονέκτημα λειτουργεί ως καθαρτήριο ακόμα και για αυτούς που έβλεπαν τους μετανάστες ως κατσαρίδες. Τα πρόσωπα είναι αδιάφορα. Ενδιαφέρον έχει ο πολιτικός συμβολισμός της κίνησης του Α. Τσίπρα. Αποτελεί συνέχεια της ρηξικέλευθης επιλογής συνεργασίας με τους ΑΝΕΛ και μάλιστα σε εποχές αριστερού παροξυσμού. Συνέχεια της πρωτόγνωρης για αριστερό κόμμα φιλοαμερικανικής στάσης, του ξαφνικού έρωτα με το ΝΑΤΟ, της αγαστής συνεργασίας με τους εταίρους δανειστές, της ρήξης των σχέσεων με τη Ρωσία. Ήρθε επιτέλους αυτό που όλοι περιμένατε. Πάρε κόσμε.

Ένα νέο κόμμα γεννιέται. Λαϊκίστικο και πολυσυλλεκτικό, ευρωσκεπτικιστικό και υπόρρητα εθνικιστικό, εξόχως κρατικιστικό αλλά και ολίγον τι αγοραίο, με ιδεολογικά δάνεια από όλη την παλέτα του πολιτικού φάσματος, που ομνύει σε έναν θολό «αριστεροδέξιο προοδευτισμό» και κολυμπά σε μια ρευστή, αμφιλεγόμενη και άχρωμη ριζοσπαστικότητα. Καταλύτης δε όλων ο αμοραλισμός. Βασικός στόχος η διατήρηση του υπάρχοντος. Η Ελλάδα της μιζέριας, των κολλητών, της αβελτηρίας, της διαμαρτυρίας, της συντεχνίας, της βίας, της κομματοκρατίας, της οικονομικής καχεξίας. Η κάθε χώρα έχει το λαϊκισμό που της ταιριάζει. Η Ελλάδα ήδη ζει τη μετεξέλιξη του ΣΥΡΙΖΑ. Οι «αριστεροί διανοούμενοι» θα δυσκολευτούν να του δώσουν μια νόμιμη ιδεολογική ταυτότητα, αλλά στο τέλος θα τα καταφέρουν. Εξάλλου έχουν καταπιεί τόσα, σ’ αυτό θα κωλώσουν;

Στα πλαίσια αυτά ο καλός ο μύλος όλα τα αλέθει. Οι άνθρωποι είναι πάνω από τους αριθμούς αλλά κανένας και καμιά δεν πήρε ειλικρινά πάνω του/της την εκατόμβη στο Μάτι. Διευκολύνονται οι μεταναστευτικές ροές με ύποπτες οργανώσεις αλληλεγγύης ενώ το κολαστήριο της Μόριας είναι εκεί για να δηλώνει την απέχθεια προς κάθε έννοια κοσμοπολίτικου ανθρωπισμού. Σκανδαλώδης ανοχή στην αριστερή τρομοκρατία αλλά και διαρκές πάγωμα της δίκης της Χρυσής Αυγής. Βολικός νόμος απελευθέρωσης βαρυποινιτών που μπορούν να «αποδείξουν» αναπηρία 67%, αλλά και κυνήγι μαγισσών – πολιτικών αντιπάλων με αστήρικτες προς το παρόν κατηγορίες (υπόθεση Novartis).

Μεγάλη ευαισθησία για τις έμφυλες ταυτότητες αλλά και 35.000 παιδιά εκτός δημόσιων παιδικών σταθμών. Μπορεί η ανώτατη εκπαίδευση να ξευτελίζεται μεθοδικά αλλά χαρίζονται και τα χρέη των πανεπιστημιακών δασκάλων. Ενατένιση του κομμουνιστικού ορίζοντα αλλά και μεταφορά του αγίου φωτός με τιμές αρχηγού κράτους. Φορολογία σκανδιναβικού κράτους για ποιότητα δημόσιων υπηρεσιών αφρικανικού επιπέδου. Λιτότητα για επίτευξη υπερπλεονάσματος αλλά και χιλιάδες, συνήθως αχρείαστοι, κομματικοί διορισμοί. Άφθονη ανέξοδη κουβέντα για επενδύσεις που σκοντάφτουν στην αρχαιολογική υπηρεσία και στη NATURA.Υπογραφή τρίτου μνημονίου αλλά και λεονταρισμοί αθέτησης των συμφωνηθέντων. Η πρόσφατη δήλωση απαξίωσης της διάκρισης των εξουσιών από τον νέο της Δικαιοσύνης ένα δηλητηριώδες κερασάκι στην λαϊκιστική τούρτα. Ποιος Όρμπαν;

Ένας απρόβλεπτος πολιτικός και ιδεολογικός αχταρμάς. Η τέχνη του ασπόνδυλου λαϊκισμού στα καλύτερά της. Όχι βέβαια ως αποτέλεσμα ενός καταστρωμένου σχεδίου αλλά ως απότοκο μιας διάτρητης ιδεολογικής ταυτότητας και της λατρείας του κυβερνητισμού με κάθε θυσία. Ένα μοντέλο από το παρελθόν που ταιριάζει σε χώρες τριτοκοσμικές με καθημαγμένη μεσαία τάξη, νησίδες προσοδοθηρίας, ανοχή στη βία και στοιχεία κορπορατικού καπιταλισμού. Αν σήμερα υποχωρεί, αύριο σε μια αλλαγή του πολιτικού κλίματος φιλοδοξεί να βρεθεί και πάλι στη θέση του οδηγού ως ο δεύτερος πόλος του νέου δικομματισμού. Όταν ο Κυριάκος θα έχει κουράσει.

Η ριζοσπαστική αριστερά δύει και στη θέση της ανατέλλει ένα υβριδικό μόρφωμα με σαφώς μεγαλύτερη διεισδυτική ικανότητα κυρίως στα λαϊκά στρώματα. Μεγάλο μέρος του ελληνικού εκλογικού σώματος δεν διαθέτει την αναγκαία πολιτιστική ταυτότητα ούτε τα ανάλογα πολιτικά εργαλεία ώστε να απομονώσει τέτοιου είδους σχηματισμούς. Εδώ θα μου πείτε δεν διαθέτουν ούτε οι Ιταλοί. Τα ΜΜΕ δεν θα του αρνηθούν τις «καλές» τους υπηρεσίες, όταν οι συντεχνίες θα υπερασπίζονται τα κεκτημένα τους. Η Ελλάδα κινδυνεύει να μπει σε έναν κύκλο δημιουργίας – καταστροφής, δηλαδή στον ορισμό της στασιμότητας. Χωρίς την κοινοτική προστασία, έρμαιο στις διαθέσεις των αγορών. Όσοι δεν έχουν καταλάβει συνεχίζουν να ομιλούν για την αντίθεση δεξιάς – αριστεράς.

Ένα τέτοιο συνονθύλευμα θα προσπαθήσει να οξύνει το πολιτικό κλίμα οδεύοντας προς τις εκλογές. Όχι μόνο στο εσωτερικό αλλά και στο εξωτερικό, υπερασπιζόμενο δήθεν τις συντάξεις, τη μείωση των οποίων αυτό υπέγραψε. Να μεταφέρει τον πολιτικό διάλογο στη σκανδαλολογία και τις θεωρίες συνωμοσίας. Θα ζήσουμε νέες ενδιαφέρουσες αντιθέσεις όπως «βρώμικοι-καθαροί», «τραπεζίτες-καθαρίστριες», «Περιστέρι-Κολωνάκι», ίσως και «ωραίοι-άσχημοι». Οτιδήποτε είναι ικανό να σκεπάσει τα 4 χαμένα χρόνια, το τρίτο μνημόνιο, τη διαρκή επιτροπεία και φυσικά τις καταστροφές που προκάλεσε σε όλους τους τομείς. Τους 98 νεκρούς στο Μάτι. Στον δρόμο αυτό η πολιτική βία θα διασχίζει ολοένα και συχνότερα τον ποταμό Ρουβίκωνα και όλα θα θυμίζουν μια αποτυχημένη ρέπλικα του 2015.

Ελπίζω η δημοκρατική αντιπολίτευση να μην ακολουθήσει το δρόμο του πολιτικού ξεπεσμού και να κρατήσει τον διάλογο στα επίμαχα και ουσιώδη. Το εκλογικό σώμα που έβγαλε τον ΣΥΡΙΖΑ από τη χαραμάδα του 3% υποθέτω ότι είναι έτοιμο να υποστεί και τις συνέπειες της μετάλλαξής του. Δυστυχώς ένα πολιτικό σύστημα σε συνθήκες αδιάλειπτου πολιτικού βρασμού είναι αρνητικό τόσο για τη δημοκρατία όσο και για την ανάπτυξη. Η πατρίδα μπορεί πολύ εύκολα να εμπλακεί σε περιπέτειες χειρότερες από εκείνες του 2015. Ζητούνται εκείνοι/ες που θα σταθούν και πάλι στη σωστή πλευρά της ιστορίας.

η αγάπη σκόνη και τ’ όνειρο καπνός: 50 χρόνια από την Άνοιξη της Πράγας [2]

01/09/2018 § Σχολιάστε

28.

Η αμηχανία των κομμουνιστών της Δυτικής Ευρώπης

από τον Μπαλαμπανίδη Γιάννη στα Νέα
«Ο οπτιμισμός είναι το όπιο του λαού. Το υγιές πνεύμα βρωμάει βλακεία. Ζήτω ο Τρότσκι». Αυτά έγραφε αστειευόμενος στη φίλη του ο νεαρός Λούντβιχ Γιαχν, εκείνη όμως δεν εκτίμησε το αστείο, ούτε το κόμμα, από το οποίο τον διαγράφουν για να καταλήξει σε τάγμα ανεπιθυμήτων. Πρόκειται βέβαια για το γνωστό μυθιστόρημα του Μίλαν Κούντερα που κυκλοφόρησε το 1967, εν μέσω της ανθοφορίας της Ανοιξης της Πράγας. Η εισβολή των σοβιετικών αρμάτων την επόμενη χρονιά έκανε το βιβλίο μια ηχηρή καταγγελία του σοσιαλιστικού μοντέλου.
Ανάμεσα στους πολλούς αναγνώστες του θα ήταν και κομμουνιστές της Δυτικής Ευρώπης, που θα το διάβαζαν με την ίδια αμηχανία που ζούσαν τo «παγκόσμιο «68». Η Ιστορία έστηνε άλλη μια πανουργία της: όπως γράφει ο ιστορικός Φρανσουά Φιρέ, την ώρα που στη Δύση ο Μάης ανανέωνε την επαναστατική επαγγελία, η ΕΣΣΔ έμοιαζε λιγότερο ουτοπική από ποτέ. Κι ενώ ο παρισινός Μάης γλυκοκοίταζε, κάπως φαντασιακά, τον Μάο και την Πολιτιστική Επανάσταση, το βλέμμα που έστρεφε η Πράγα προς τη δυτική φιλελεύθερη δημοκρατία ήταν πολύ πραγματικό. Η απόπειρα εκδημοκρατισμού στην Τσεχοσλοβακία είχε δημιουργήσει προσδοκίες στα ευρωπαϊκά κομμουνιστικά κόμματα: χώρα με παράδοση φιλελεύθερης δημοκρατίας, ανεπτυγμένη εργατική τάξη και διευρυμένα μεσαία στρώματα, πλούσια διανοητική ζωή, εγγύτερη στο δυτικό παράδειγμα απ» ό,τι η Κούβα, η Κίνα, η Γιουγκοσλαβία. Το κυριότερο, η ανανέωση εκκινούσε από το εσωτερικό του κόμματος.
Στις 5 Απριλίου 1968, το ΚΚ Τσεχοσλοβακίας παρουσίαζε το Πρόγραμμα Δράσης για το άνοιγμα της οικονομίας, την κατοχύρωση της ελευθερίας γνώμης, την επανεξέταση του σταλινικού παρελθόντος. Το ιταλικό ΚΚ εξαρχής στήριξε τους ανανεωτές του Ντούμπτσεκ. Σύντομα έκαναν το ίδιο οι βρετανοί, οι αυστριακοί, οι σουηδοί και οι φινλανδοί κομμουνιστές. Αρχές Μαΐου, ο γραμματέας του PCI Λουίτζι Λόνγκο δηλώνει από την Πράγα ότι το πείραμα της Τσεχοσλοβακίας «θα βοηθήσει τα ΚΚ των καπιταλιστικών χωρών στον αγώνα για τη δημιουργία μιας νέας σοσιαλιστικής κοινωνίας, ανοιχτής και μοντέρνας». Ο Βαλντέκ Ροσέ του γαλλικού ΚΚ πετάει για τη Μόσχα προειδοποιώντας ότι τυχόν ένοπλη παρέμβαση θα ήταν απαράδεκτη. Από την Ισπανία, η Πασιονάρια και ο Σαντιάγο Καρίγιο διαμηνύουν στους Σοβιετικούς: «Αν επιτεθείτε στην Τσεχοσλοβακία, για πρώτη φορά στην Ιστορία των σχέσεών μας θα σας καταδικάσουμε δημόσια».
Η εισβολή στην Τσεχοσλοβακία ήταν ένα κακόγουστο αστείο της Ιστορίας, που δεν διέψευδε μόνο τις προσδοκίες για μεταρρυθμισιμότητα του σοσιαλισμού στην Ανατολή αλλά και στένευε τα περιθώρια διαμόρφωσης ενός άλλου σοσιαλισμού στη Δύση. Στη Γαλλία, το PCF εκφράζει την αποδοκιμασία του για την «έξωθεν επέμβαση». Το ιταλικό PCI αξιώνει να γίνει σεβαστή η αυτονομία κάθε κόμματος και χώρας. Στη Nuestra Bandera, όργανο του ισπανικού PCE, ο Καρίγιο δηλώνει ότι «είμαστε στο ίδιο στρατόπεδο με την ΕΣΣΔ», όμως η παλιά «μονολιθική πειθαρχία» δεν υπάρχει πια. Στα καθ» ημάς, μετά τη διάσπαση του ελληνικού κομμουνιστικού κινήματος το 1968, την ώρα που το ορθόδοξο ΚΚΕ καταγγέλλει τα «δεξιά αναθεωρητικά στοιχεία» στην Τσεχοσλοβακία, το Γραφείο Εσωτερικού ζητά την αποχώρηση των στρατευμάτων και η Εκτακτη Ολομέλεια του ΚΚΕ εσωτερικού δηλώνει πως παραβιάστηκε η αρχή ότι κάθε ΚΚ «αποτελεί την υπεύθυνη πολιτική ηγεσία της εργατικής τάξης της χώρας του».
Πέραν του ΚΚΕ, τα μόνα δυτικά ΚΚ που ενέκριναν την εισβολή ήταν της Πορτογαλίας, του Λουξεμβούργου, το ΑΚΕΛ και τα κόμματα – δορυφόροι της Δυτικής Γερμανίας. Το αυστριακό ΚΚ αρχικά τάχθηκε υπέρ μιας «ειρηνικής πολιτικής λύσης», ωστόσο σταδιακά επικράτησε η φιλοσοβιετική πτέρυγα, που αναγνώρισε την εισβολή σαν «πικρή αναγκαιότητα».
Οι κραδασμοί της Ανοιξης της Πράγας είχαν μακροπρόθεσμες συνέπειες. Μετά το τέλος της Κομμουνιστικής Διεθνούς, στην «εποχή των συνδιασκέψεων», οι ρήξεις με την Κίνα και τη Γιουγκοσλαβία ευνοούν την ατζέντα του Τολιάτι για «ενότητα μέσα στη διαφορετικότητα». Στη συνδιάσκεψη της Μόσχας, το 1969, οι Ιταλοί προσέρχονται με τη θέση ότι μετά την Τσεχοσλοβακία δεν μπορεί να γίνεται ανεκτή η θεωρία της «μειωμένης κυριαρχίας» των επιμέρους κομμουνιστικών κομμάτων. Το ερώτημα δεν είναι αν ανήκουμε ή όχι στο στρατόπεδο του σοσιαλισμού, λέει ο Μπερλινγκουέρ, αλλά με ποιον τρόπο.
Το 1974, στη συνδιάσκεψη των δυτικοευρωπαϊκών ΚΚ στις Βρυξέλλες, Ιταλοί, Γάλλοι και Ισπανοί, μαζί με τους Γιουγκοσλάβους και τους Ρουμάνους, σχηματίζουν ένα μπλοκ που αρνείται την απροϋπόθετη στήριξη της Σοβιετικής Ενωσης. Η Συνδιάσκεψη του Ανατολικού Βερολίνου, το 1976, αποτελεί νίκη της ευρωκομμουνιστικής τάσης: ξεκαθαρίζεται ότι δεν υπάρχει ένα διεθνές κέντρο που να απειλεί τις επιμέρους αυτονομίες, έννοιες όπως η δικτατορία του προλεταριάτου υποβαθμίζονται, ενώ αναγνωρίζονται ως όχι πλέον «τυπικές» ή «αστικές» οι δημοκρατικές ελευθερίες. Η λενινιστική παράδοση ομοφωνίας στην Κομμουνιστική Διεθνή είχε παρέλθει ανεπιστρεπτί.
Οι αποκλίσεις ήταν πια βαθύτερες. Οταν οι Σοβιετικοί επιτίθενται στον Καρίγιο θεωρώντας «αντισοβιετικό» το βιβλίο του Ευρωκομμουνισμός και κράτος, το ισπανικό ΚΚ δηλώνει ότι «δεν υπόκειται στην πειθαρχία κανενός διεθνούς κέντρου». Ακόμη και το διστακτικό γαλλικό ΚΚ στηρίζει αντιφρονούντες, αναγνωρίζει την ύπαρξη των γκουλάγκ, ενώ ο Ζαν Ελενστάιν κωδικοποιεί τον σταλινισμό ως παραμόρφωση του σοσιαλισμού.
Ομως, η μόνιμη κατηγορία προς τον δυτικό κομμουνισμό, ότι παρά την αποστασιοποίηση συνέχιζε να λοξοκοιτάζει προς τα αυταρχικά σοβιετικά μοντέλα, ήταν ένας κόμπος που έπρεπε να λυθεί. Διόλου τυχαία, ο Ουμπέρτο Τσερόνι έγραφε στη Rinascita το 1968 ότι το τσέχικο δράμα μεγάλωνε την ψυχική απόσταση των ευρωπαίων κομμουνιστών από τη σοβιετική κατάσταση πραγμάτων και ότι ο πολυκομματισμός και οι δημοκρατικές ελευθερίες είναι όχι μόνο προς υπεράσπιση αλλά προς επέκταση. Η σύνδεση σοσιαλισμού και δημοκρατίας ήταν ένας κοινός ιδεολογικός τόπος που απείχε πλέον πολύ από τη σοβιετική ιστορική εμπειρία. Ας μην παραβλέπουμε ακόμη ότι παράγωγο αυτού του πολιτικού κλίματος ήταν η προσχώρηση των ευρωκομμουνιστών στο σχέδιο της ευρωπαϊκής ενοποίησης ως ορίζοντα δημοκρατίας αλλά και διασφάλισης της δικής τους αυτονομίας.
Η Ανοιξη της Πράγας είχε σοβαρές συνέπειες για τους κομμουνιστές της Δύσης, οι οποίοι θα είχαν στο πίσω μέρος του μυαλού τους, και θα αφηγούνταν ενδεχομένως στις παρέες, αστεία σαν αυτό, πραγματικό και όχι μυθιστορηματικό, που κυκλοφορούσε στις χώρες του ανατολικού σοσιαλισμού (Γ. Τσακνιάς, Η πίπα του Στάλιν και άλλα (αντι)σοβιετικά ανέκδοτα, Κίχλη, 2017):
– Ποια είναι η πιο ουδέτερη χώρα στον κόσμο;
– Η Τσεχοσλοβακία: δεν παρεμβαίνει ούτε καν στα εσωτερικά της.

*

O Γιάννης Μπαλαμπανίδης είναι πολιτικός επιστήμονας και συγγραφέας του βιβλίου «Ευρωκομμουνισμός» (εκδ. Πόλις). Το παραπάνω κείμενο είναι μια συντομευμένη εκδοχή της παρέμβασής του στην εκδήλωση «1968: Η Ανοιξη της Πράγας», 4ος κύκλος εκδηλώσεων Λόγου, Εθνική Βιβλιοθήκη της Ελλάδος / Κέντρο Πολιτισμού Ιδρυμα Σταύρος Νιάρχος, 20 Ιουνίου 2018

Διαβάστε όλα [τα όνειρα καπνός]

η αγάπη σκόνη και τ’ όνειρο καπνός: 50 χρόνια από την Άνοιξη της Πράγας

22/08/2018 § Σχολιάστε

27.

Να υπάρχει και να διαβάζεται: Η Άνοιξη της Πράγας [1]

Σοβιετικό τανκ Τ-55 στους δρόμους της Πράγας, © Reg Lancaster / Getty Images / Ideal Image

ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΝΑΡΞΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΑΣ ΦΙΛΕΛΕΥΘΕΡΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΟΥ ΚΑΘΕΣΤΩΤΟΣ, ΜΕΧΡΙ ΤΗΝ ΕΙΣΒΟΛΗ ΤΩΝ ΣΟΒΙΕΤΙΚΩΝ ΤΑΝΚΣ ΣΤΗΝ ΤΣΕΧΟΣΛΟΒΑΚΙΑ

Το πείραμα της εγκαθίδρυσης του «σοσιαλισμού με ανθρώπινο πρόσωπο» καταπνίγηκε στις 21 Αυγούστου 1968 με την εισβολή των τανκ της Σοβιετικής Ένωσης. Η «Άνοιξη της Πράγας» πέρασε στην ιστορία για την προσπάθεια φιλελευθεροποίησης και εκδημοκρατισμού της Τσεχοσλοβακίας το 1968 μέσα από τις μεταρρυθμιστικές προσπάθειες της ηγεσίας του Αλεξάντερ Ντούμπτσεκ και τη ραγδαία ανάπτυξη κριτικού πνεύματος της κοινής γνώμης της χώρας. Αυτό είναι το χρονικό και τα συγκλονιστικά γεγονότα που συνέβησαν ακριβώς πριν μισό αιώνα.

της ©Μυρσίνης Λιοναράκη στην Athens Voice via Ροΐδη και Λασκαράτου Εμμονές

5 Ιανουαρίου 1968: Ο Αλεξάντερ Ντούμπτσεκ αντικαθιστά τον Αντονίν Νοβότνι στην ηγεσία του κόμματος και του εφιστά την προσοχή να προχωρήσει με τις μεταρρυθμίσεις. Ο Νοβότνι είχε δεχτεί κριτική από τους φιλελεύθερους του κόμματος αλλά και από διανοούμενους για την οικονομική πολιτική της κυβέρνησής του και την προκατάληψή του κατά των Σλοβάκων. Ο Ντούμπτσεκ φαίνεται σαν τον ιδανικό υποψήφιο διάδοχο αφού είναι αποδεκτός από όλες τις πτέρυγες του κόμματος: και την πιο ορθόδοξη και την πιο μεταρρυθμιστική.

Φεβρουάριος: Η ηγεσία του Κομμουνιστικού Κόμματος εγκρίνει τη επέκταση του προγράμματος μεταρρύθμισης της οικονομίας που είχε ξεκινήσει το 1967. Δημοσιογράφοι, φοιτητές και συγγραφείς ζητούν την απόσυρση του νόμου του 1966 περί λογοκρισίας του τύπου.

Μάρτιος: Στην πρωτεύουσα της χώρας, την Πράγα αλλά και σε άλλες πόλεις διοργανώνονται διαδηλώσεις υποστήριξης των μεταρρυθμιστικών πολιτικών ενώ ενισχύεται η κριτική απέναντι στον πρόεδρο Νοβότνι.

22 Μαρτίου: Ο Νοβότνι παραιτείται από πρόεδρος μετά και από πιέσεις της φιλελεύθερης πτέρυγας του κόμματος.

30 Μαρτίου: Ο στρατηγός Λούντβιχ Σβόμποντα εκλέγεται πρόεδρος της χώρας. Ήταν ήρωας πολέμου ο οποίος είχε διακριθεί και για τη δράση του στην Τσεχοσλοβάκικη λεγεώνα κατά την έναρξη του Ρωσικού εμφύλιου πολέμου το 1918.

« Read the rest of this entry »

Where Am I?

You are currently browsing the σκέψεις category at αγριμολογος.