αγριμολογος

Μετανάστες: Πολιτισμού βαθμολόγηση

Ψυχολογικά προβλήματα. Η αθέατη όψη των προβλημάτων των μεταναστών. Η όψη που βρίσκεται στη σκιά της δημοσιότητας και για την οποία οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα Ελλάδας έχουν λόγο και στοιχεία να παρουσιάσουν. Ποιος άραγε αναλογίστηκε πως μετανάστες και πρόσφυγες βιώνουν σε τέτοια ένταση τις δυσκολίες προσαρμογής τους στην ελληνική πραγματικότητα που τους φέρνει στα όρια της ψυχασθένειας. Ίσως, κανείς…(ολόκληρη η παράγραφος από την ιστοσελίδα Γιατροί Χωρίς Σύνορα στο άρθρο τίθεται το (αφελές;) ερώτημα: Ποιός άραγε αναλογίστηκε πως μετανάστες και πρόσφυγες βιώνουν σε τέτοια ένταση τις δυσκολίες προσαρμογής τους στην ελληνική πραγματικότητα που τους φέρνει στα όρια της ψυχασθένειας. Ίσως, κανείς… Πολλές οι εστίες τους. Στη πλατεία Ομονοίας, το Μεταξουργείο, την Κυψέλη, το Παγκράτι: Πολωνοί στη Μιχαήλ Βόδα, Ρώσοι στην Κουμουνδούρου, και Ελληνες Μουσουλμάνοι στο Γκάζι. Η Αθήνα, η Θεσσαλονίκη, η Λάρισα, η Πάτρα και άλλα αστικά κέντρα., οι περισσότερες περιοχές της επαρχίας, σχεδόν σε όλη την Ελληνική επικράτεια υπάρχουν «κοινωνίες» μέσα στη κοινωνία, «πόλεις» μέσα στις πόλεις. Η σχηματοποίηση ενός νέου χαρακτήρα, η Ελλάδα βιώνει ένα πολυπολιτισμικό γίγνεσθαι, ήδη πραγματικότητα σε άλλες ανεπτυγμένες δυτικές κοινωνίες. Σύμφωνα με στοιχεία του Ευρωπαϊκού Παρατηρητηρίου Μετανάστευσης (ΙΜΕΠΟ), βασιζόμενα στην απογραφή του 2001, καταγράφονται 762.191 άτομα που κατοικούν στη χώρα χωρίς ελληνική υπηκοότητα, αποτελώντας το 7% του συνολικού πληθυσμού. Από αυτούς οι 690.000 είναι υπήκοοι τρίτων, εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης, χωρών. Επίσης για το 2004 -χρονολογία που συντάχθηκε η έκθεση- ο αλλοδαπός πληθυσμός από τρίτες χώρες ανέρχεται στις 900.000, αν συμπεριληφθούν -με μετριοπαθείς υπολογισμούς- οι παράνομοι μετανάστες. Αν τώρα προστεθούν και οι μετανάστες που έχουν κάρτα ομογενή, τότε ο αριθμός ανεβαίνει στους 1.150.00 ανθρώπους. Δηλαδή το 10,3% του συνολικού πληθυσμού! Σύμφωνα με εκτιμήσεις του ΟΗΕ, το 2015 ο πληθυσμός της Ελλάδας θα είναι 14 εκατομμύρια, εκ των οποίων το 20% θα είναι αλλοδαποί από χώρες εκτός Ε. Ένωσης.

Δεν πρέπει σε καμία περίπτωση αυτός ο πληθυσμός να περιθωριοποιηθεί, πρέπει να γίνουν έμπρακτες προσπάθειες σε όλους τους τομείς και κυρίως μέσω της δημόσιας εκπαίδευσης, πρέπει να καλλιεργηθεί πνεύμα αλτρουισμού και αλληλεγγύης προς ενσωμάτωσή τους στο κοινωνικό μας γίγνεσθαι. Ο Τροχός δεν γυρίζει πίσω, όλες οι κοινωνίες-κράτη του πλανήτη γίνονται αναπόφευκτα πολυπολιτισμικές. Δεν γίνεται αλλιώς. Ας το συνειδητοποιήσουμε το συντομότερο. Εκεί βρίσκεται το Μέλλον της Ανθρωπότητας. Εμείς πάντως σαν χώρα χρωστάμε στους μετανάστες ήδη πολλά…

Διάβασα ένα ενδιαφέρον και άκρως συγκινητικό και γεμάτο αλήθειες κείμενο του Γιάννη Τριάντη στη εφημερίδα «Τα Νέα». Ανάμεσα σε άλλα αναφέρει και μας υπενθυμίζει τα εξής: «Ορεινά χωριά της Ελλάδας ξαναζωντάνεψαν λόγω της εγκατάστασης ξένων μεταναστών. Αυτό επισημάνθηκε σε εκδήλωση του Ινστιτούτου Μεταναστευτικής Πολιτικής. Εάν δεν ήταν οι ξένοι μετανάστες, κατά το μεταξύ δύο απογραφών διάστημα 1991-2001, ο πληθυσμός θα εμφάνιζε αύξηση 13.000 ατόμων, ενώ με καταγεγραμμένους τους μετανάστες η Ελλάδα εμφάνισε αύξηση 700.000 ατόμων». συνεχίζει: «[…]η συμβολή των οικονομικών μεταναστών στην απασχόληση εκτιμάται ότι ανέρχεται στο 10,2%. Ιδιαίτερα σημαντική (7,6%) είναι στον κλάδο του οικιακού προσωπικού, καθώς και στους κλάδους των κατασκευών (35,8%), των ξενοδοχείων και των εστιατορίων. Οι εργαζόμενοι αυτοί αμείβονται λιγότερο από τους Ελληνες. Ωστόσο, 6 στους 10 διαθέτουν καταθέσεις σε τράπεζες – σε ποσοστό 90%, ελληνικές!» «[…]Τα γιαπιά έχουν πλημμυρίσει από αλλοδαπούς εργάτες και τεχνίτες. Στα χωράφια απασχολούνται χιλιάδες ξένοι. Και τα καλοκαίρια, στα ξενοδοχεία των νησιών, στις ταβέρνες, στις καφετέριες της νεολαίας, όλο το ζόρι της λάτρας και του σερβιρίσματος το τραβάνε ιδροκοπώντας[…]» και τελειώνει με τις εξής αλήθειες: «Χρωστάμε, λοιπόν, σ’ αυτούς τους ανθρώπους. Δεν μας χρωστάνε. Δεν μας τρώνε τα μεροκάματα και δεν αυξάνουν την ανεργία, όπως ισχυρίζονται ορισμένοι. Κι εμείς, τους έχουμε μονίμως στην μπούκα του κανονιού: για να αποκτήσουν δικαίωμα ψήφου στις επόμενες δημοτικές εκλογές, όπως τους υποσχέθηκε η κυβέρνηση, θα πρέπει να κάνουν χίλιες τούμπες στο λεπτό και να τρέχουν φορτωμένοι στον ανήφορο, φορώντας στενό παπούτσι!». Ολόκληρο το άρθρο του εδώ. Οι ίδιοι πια διεκδικούν τη Ζωή. Σε μια τους εκδήλωση με σύνθημα «Οχι στο ρατσισμό από κούνια» διακηρύσσουν και ζητούν τα αυτονόητα. Ακόμη και το πιστοποιητικό γέννησής τους αρνείται η πολιτεία, και ας γεννιούνται εδώ τα παιδιά τους. Κι ας πηγαίνουν σε ελληνικά σχολεία, κι ας είναι τα ελληνικά η πρώτη τους γλώσσα. Οσο για τις συνέπειες αυτής της κοντόφθαλμης πολιτικής άρνησης; Αφού δεν εγγράφονται στα δημοτολόγια, δεν μπορούν να αποκτήσουν πιστοποιητικό ότι γεννήθηκαν εδώ, με αποτέλεσμα να είναι χωρίς χαρτιά και διαβατήριο και όταν ενηλικιωθούν να είναι υποχρεωμένα να αποδείξουν ότι έχουν έρθει και ζουν νόμιμα στη χώρα! (1)

«Η Ελλάδα, από χώρα που παραδοσιακά αποτελούσε πηγή μεταναστών προς τη Δύση, έχει τα τελευταία χρόνια μετατραπεί σε μια από τις βασικές πύλες εισόδου ανθρώπων από τρίτες χώρες προς την Ευρωπαϊκή Ένωση. Φιλοξενεί περισσότερους από 1 εκατομμύριο ανθρώπους που δεν έχουν ελληνική υπηκοότητα, αριθμός που αντιστοιχεί στο 10% του πληθυσμού της. Ήρθαν στη χώρα με την ελπίδα μιας καλύτερης ζωής. Αντ’ αυτού, αναγκάζονται να αντιμετωπίσουν τη δυσκαμψία του ελληνικού κράτους»(1) Σας προτείνω το βιβλίο «Περιπέτειες της Ετερότητας: Η παραγωγή της πολιτισμικής διαφοράς στη σημερινή Ελλάδα» των Ρίκης Βαν Μπουσχότεν – Πηνελόπης Παπαηλία. Επιμέλεια Ευθύμιος Παπαταξιάρχης. «Εκδόσεις Αλεξάνδρεια». Οι συγγραφείς διδάσκουν Κοινωνική Ανθρωπολογία στο Τμήμα Ιστορίας, Αρχαιολογίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας.

Καλό διάβασμα και Καλές Γιορτές!

(1) Ελευθεροτυπία Copyright©Στράτος Φουντούλης. Βρυξέλλες, 17 Δεκεμβρίου 2006

Βλέποντας χοροστάσια και μαγαζιά με γύρο γύρο σκουπίδια, παράγκες και σπίτια, οικισμοί και χωράφια, μάντρες οικοδομικών υλικών, δρόμοι και μονοπάτια ριγμένα άτακτα πάνω στη γη. Το βλέμμα ξεχειλίζει από δάση τηλεοπτικών κεραιών. Το σύγχρονο αστικό περίγραμμα της σημερινής Ελλάδας. Το βλέμμα σταματά εκεί· δεν τολμά να απλωθεί ψηλότερα· προσγειώνεται. Φεύγει και γυρνά σε πόλεις και χωριά και φορτίζεται από την υποδοχή σκουπιδιών και μπαζωμάτων και προσπερνά. Η παιδεία απουσιάζει από το οπτικό πεδίο.

Σε ποια μονοπάτια χάθηκε αυτή η περίφημα διακηρυγμένη Ιστορική Συνείδηση, όταν κάποια φυλλάδια όπως ένα της περιφέρειας Αττικής αναφέρει τον Εθνικό Κήπο σαν «Διακοσμητικό πάρκο», όπου στο βλέμμα κυριαρχούν η βρομιά, η λάσπη και η αμορφία; Κλαδιά, ξεραμένα φύλα δέντρων ανάκατα με χαρτομάντιλα, κουτιά αναψυκτικών, χάρτινα περιτυλίγματα από σοκολάτες, κρουασάν, σάντουιτς, τσαλακωμένα πακέτα τσιγάρων, αποτσίγαρα. Πηγαίνετε στο ιερό νησί της Δήλου, ή λίγο έξω από τα Μετέωρα. Περάστε στον Θεσσαλικό κάμπο. Το ίδιο άρρωστο τοπίο. Η παιδεία παντού, εκκωφαντικά απουσιάζει.

Παρατημένες παιδικές χαρές. Σκουριασμένες αλυσίδες σε κούνιες που τρίζουν, η τραμπάλα σχεδόν ξεχαρβαλωμένη, το μονόζυγο ξεβαμμένο από το χαρούμενο αρχικό του χρώμα. Τα ξύλινα καθίσματα στις κούνιες, η τραμπάλα γεμάτα σκλήθρες. Υπαίθριες τουαλέτες που εντοπίζονται από τη δυσοσμία. Παρκάκια με αγάλματα βρόμικα, χτυπημένα και απεριποίητα. Παγκάκια που κάποτε είχαν τιμηθεί με χρώμα. και τα σίδερα που τα στηρίζουν· σκουριασμένα. Τονίζουν (ανάμεσα στ’ άλλα, την απουσία των Αρχών) βροντερά την έλλειψη παιδείας.

Δέντρα που στέκουν αγέρωχα. Αντέχουν όσα χρόνια και αν περάσουν· ταλαιπωρημένα, με την εμφανή προσπάθεια να δώσουν καθαρές ανάσες στον περιπατητή. Κοιτούν από ψηλά τους λιγοστούς ελεύθερους χώρους εγκαταλελειμμένους να γερνούν, να εγκαταλείπονται από τις αρχές. Ελάχιστοι κάτοικοι διαμαρτύρονται ή αντιδρούν δυναμικά, δημιουργικά. Οι υπόλοιποι προστατεύονται από τα δελτία των οκτώ και τα πρωτοσέλιδα. Απαθείς, αθώοι και αμέριμνοι θεατές της καθημερινότητας· της ζωής. Παθητικοί θεατές απολαμβάνουν καρέ-καρέ εικόνες του κυκλοφοριακού, της ανεργίας, των σκουπιδιών. Θεατές με την αδράνεια παραδομένου θύματος κοιτούν αποχαυνωμένα τα όνειρά τους να γκρεμίζονται σε δολοφονικές λακκούβες στους δρόμους, σε οργωμένα πεζοδρόμια.

Πεζοδρόμια γεμάτα εμπορεύματα, μηχανάκια, σκουπίδια, καρέκλες και τραπέζια (οι μητέρες με παιδικό καροτσάκι;). Φρεσκοβαμμένοι τοίχοι όμορφων δημόσιων και ιδιωτικών κτιρίων της πολιτιστικής μας κληρονομιάς γεμάτοι μουντζούρες (όχι γκράφιτι) και συνθήματα για όλα, ακόμα και για Παιδεία. Σε στατιστική μελέτη διαβάζω ότι το 71,6% βλέπει συχνά γείτονες να πετούν σκουπίδια στο δρόμο. Θλιβερό.

Εκλογές. Κραυγές μεγαφώνων, κολόνες (οι καημένες…) γεμάτο αυθαίρετες αφίσες υποψηφίων, χορός ασταμάτητος ιδίων προσώπων περί ιδίων ομιλούντων. Εμφανίσεις «καλλιτεχνών» στηρίζουν υποψήφιους. Αλληλοκατηγορίες, παραπληροφορίες, «ανακαλύψεις σκανδάλων», ξεκατινιάσματα και άλλα συμπτώματα γεμίζουν τον ατομικό μας χώρο. Ναι, ακόμα και σε αυτόν τον χώρο που ζούμε, σε κατάσταση συνεχούς μορφωτικής απαξίωσης, ακόμη και εκεί μας πλαγιοκοπούν.

Δεν είμαι μηδενιστής, υπάρχουν μερικοί που αντιστέκονται και δημιουργούν. Δεν είναι όλα μαύρα, υπάρχουν επιτεύγματα σε όλους τους τομείς, αυτά όμως είναι η εξαίρεση.

από : αγριμολόγος…(ο) στις Στάχτες Νο 15

Copyright©Στράτος Φουντούλης. Βρυξέλλες, 4 Οκτωβρίου2006.

το editorial στις τελευταίες Στάχτες

Υπάρχουν στιγμές…

όπου «ακούμε τα κείμενα». Πολλές και αναρίθμητες οι εντυπώσεις πως πρόκειται για «κραυγές». Ο αφηγητής, είναι φορές που είναι κραυγή. Άλλοτε ταυτίζει τον εαυτό του με αυτήν, και άλλοτε πάλι στέκει μακριά της. Από απόσταση ιχνογραφεί και καταγράφει. Ανάλογα με την όποια διάθεσή του. Η ματιά του θα μπορούσε να είναι κυνική, ρεαλιστική, ακόμα και ρομαντική, όπου η διάθεση, ή η επιλογή του εξαρτάται βεβαίως και από την δημιουργικά αλλοιωμένη γλώσσα που χρησιμοποιεί και που αντανακλά στις συγκεκριμένες δομές της.

Τα παραπάνω θα μπορούσαν να έχουν γραφτεί και για την εικαστική δημιουργία. Για όλες τις τέχνες. Είναι οι ίδιες εκείνες κραυγές που διασχίζουν την ψυχή του ανθρώπου-θεατή-αναγνώστη-δημιουργού.

Τα εργαλεία υπάρχουν και είναι διαθέσιμα. Η γραμμή, η μορφή, τα σημεία στίξης, τα χρώματα, το αινιγματικό χαμόγελο του απέναντι συνάνθρωπού μας, ο πεζόδρομος, η πείνα, η χαρά …. Αμέτρητα τα εκτελεστικά εργαλεία, αναρίθμητες οι πηγές έμπνευσης. Πολλά τα έντονα και άλλα τόσα τα «ασήμαντα» που μας περιτριγυρίζουν. Τίποτα άχρηστο. Όλα νόμιμα και διαθέσιμα για την ψυχική επεξεργασία και ανακύκλωση. Το πεδίο απεριόριστο και έγκειται στο χέρι του ικανού να αξιοποιήσει.

Κρίνοντας ένα δημιούργημα-έργο τέχνης αποδίδουμε την αισθητική αξία ενός φαινομενικά «άπιαστου ονειρικού» σε κάτι που δεν αποτελεί μονάχα τέχνη και αγνοούμε ότι πίσω από το αισθητικό βρίσκονται σε λειτουργία άλλα ισχυρά φαινόμενα, ίσως πανίσχυρα, το ψυχολογικό και το ανθρωπολογικό. Εκεί προσβλέπουν ευσυνείδητα ή μη ευσυνείδητα, από τον χώρο των ηλεκτρονικών και τηλεοπτικών Μέσων. Εκεί παίζεται το παιχνίδι. Η στρέβλωση εννοιών Τέχνης και «τέχνης», Καλλιτέχνης και «καλλιτέχνης πίστας». Όλοι είναι γι’ αυτούς ίδιοι. Όταν λέμε το παιχνίδι στην τέχνη, δεν εξομοιώνουμε τις έννοιες ψυχαγωγία (που είναι ζωτική και αναγκαία), ρηχός εντυπωσιασμός, ειδικά εφέ και λάγνο ξανθό χαμόγελο με την Δημιουργία-Τέχνη. Διαφορετικός ο ρόλος ανάμεσα στο παιχνίδι ψυχαγωγία-θέαμα και στο παιχνίδι-δημιουργία…

Απεριόριστες οι άγνωστες πτυχές-παγίδες που τίθενται, πολλά τα διλήμματα και τα ερωτήματα. Το ευρωπαϊκό πνεύμα και ο γεννηθείς από αυτό ορθολογισμός, με το οποίο είμαστε όλοι, ή σχεδόν όλοι, διαποτισμένοι, περιείχε, ευτυχώς και την αντίφαση στις προϋποθέσεις του, γιατί ταυτόχρονα οικοδόμησε μαζί της και τον γόνιμο προβληματισμό και την αμφισβήτηση.

Ποια εικόνα λοιπόν• ποια η καθημερινότητα που εκφράζουμε; Πως την εκφράζουμε; Υπάρχουν «τα πρέπει» ψυχισμού και αισθησιασμού; Διαλέγουμε την πνευματική μέθεξη και τον οργασμό; Θα αφεθούμε ή θα απαλλαγούμε από εθνικά, φυλετικά και βιολογικά συμπλέγματα;

Το αντικείμενο είναι τετριμμένο, το ξέρω. Γεμάτο κοινοτοπίες. Σύμφωνοι. Ένα θέμα γεμάτο λακκούβες και δεν ξέρω αν είμαι σε θέση να δώσω επαρκείς απαντήσεις… γιατί…

Είναι καλοκαίρι!

Ας σταθούμε κοντά σ’εκείνον τον πολύτιμο ωκεανό των μέσων και της ενοχής. Σ’ εκείνα τα άλλοθι της δημιουργίας που μας περιβάλουν. Ας δούμε κατάματα το θάρρος της έκφρασης, την καθαρότητα και την προσωποποίηση της εξομολόγησης να παίρνουν σχήμα. Ας σκεφτούμε την μεγάλη, σκληρή, αλλά και γοητευτική επίδραση της διάπλασης του δημιουργού-ποιητή. Ας ξεχάσουμε για λίγο τις μεταφορικές χρήσεις ενός ιστορικού φόντου.

Ας «βουτήξουμε» στην απόλαυση του ίδιου του Έργου.

Καλό καλοκαίρι.

Copyright©Στράτος Φουντούλης. Βρυξέλλες, 28 Ιουνίου 2006.

Οι λέξεις και τα σύμβολα, η πραγματικότητα με σύμβολα, και η πραγματικότητα μέσω πραγματικότητας. Η πραγματικότητα, το βλέμμα, και η σημειωτική.

H επιθυμητή και η ιδεατή εικόνα, δεν ταιριάζει στην εικόνα της πραγματικότητας. Το βλέμμα πληγώνεται. Η σύγκρουση του ιδεατού και η εικόνα. Μια σύγκρουση αέναη. Η θέαση και η αναπαράστασή της. Το βλέμμα που η πραγματικότητα της εικόνας σκοτώνει, με σκοπό να το διορθώσει, να το μεταμορφώσει και να το προσαρμόσει στο δικό του αντιληπτικό μοντέλο. Το βαρύ φορτίο της μνήμης, οι αναμνήσεις και η σύγκριση. Το βλέμμα θέλει να καταλάβει, ακόμη και μέσα από τα μάτια των άλλων. Θέλει τις εικόνες να παίρνουν σχήμα. Τις καλλωπίζει με βιώματα, παιδεία και χρώματα. Χρειάζεται και στιγμές σιωπής αναπαυόμενη σε λευκές σελίδες. Βιώνει με τύψεις την έκπληξη του βασανισμού σε χώρους που δεν υπερβαίνουν τον ατομισμό μας. Μένει με τα ερωτηματικά, βλέπει τηλεοπτικές κάμερες, φωτορεπόρτερ και άλλους δούλους–θαυμαστές παρατεταγμένους υπομονετικά. Τα φλας θα φωτίσουν πρόσωπα και εικόνες θα μεταδοθούν παντού. Εικόνες απατηλές χωρίς καταγραφή ουσίας. Ένας άτιμος συμβιβασμός ξετυλίγεται, και το βλέμμα ασφυκτιά. Ο μηδενισμός του θεατή. Τα λόγια και οι λέξεις αδυνατούν στις αντιθέσεις που καταγράφει το βλέμμα. Τα ειδικά εφέ και ο εκκωφαντικός θόρυβος της ασχήμιας. Η σαβούρα των θεαμάτων, της πνευματικής τεμπελιάς, η αδιαφορία του κοινού και η έλλειψη ενδιαφέροντος, εκεί στον καναπέ. Στο πόδι όλα. Σερβιρισμένα από επιτήδειους που παραποιούν. Τα πάντα είναι θέαμα. Πρωτόγονο θέαμα.

** Βρετανικό τηλεπαιχνίδι καλεί το κοινό να ψηφίσει το πιο άσχημο κτίριο της χώρας, με έπαθλο… το γκρέμισμα του! (και με την υποστήριξη της Βασιλικού Ινστιτούτου Βρετανών Αρχιτεκτόνων)

** «Τέσσερις μήνες φυλακή για βιασμό κατσίκας». Πλήρες ρεπορτάζ, με τον δήμαρχο ή νομάρχη ή κάποιον σχετικό βαρύγδουπο τηλεοπτικό αστερίσκο.

** Τηλεοπτικό πάνελ με παπάδες, υπουργούς. Ύφος σοβαρό, και από πίσω η αβάντα του «ειδικού επιστήμονα» να προσδίδει κύρος και άλλοθι σε άλλον έναν μηδενισμό του θεατή.

** Πλημμυρίδες αλληλεγγύης μας δακρύζουν, και το ύφος, Ύφος. Το θέαμα με μακροσκελείς κατάλογους νεκρών εξάπτει και τα ratings παίρνουν την ανιούσα.

** Τα τσιφτετέλια, οι πίστες, και το αθώο, λάγνο βλέμμα της ξανθιάς στάρλετ, φέρνει δάκρυα χαράς, σ’ένα βόθρο τηλεοπτικής δημοσιογραφίας.

Υπάρχουν όμως βάλσαμα όπως αυτό του Μαρσέλ Προύστ(*)… [] «Ενόσω η ανάγνωση είναι για μας η παροτρύνουσα δύναμη της οποίας τα μαγικά κλειδιά ανοίγουν στα βάθη του εαυτού μας την πύλη των ενδιαιτημάτων όπου δεν θα ξέραμε τον τρόπο να εισδύσουμε, ο ρόλος της ζωής μας είναι ευεργετικός. Γίνεται αντίθετα επικίνδυνος όταν η ανάγνωση, αντί να μας μυήσει στην πνευματική ζωή, τείνει να την υποκαταστήσει, όταν η αλήθεια δεν μας παρουσιάζεται πλέον ως ιδεώδες το οποίο μπορούμε να πραγματοποιήσουμε αποκλειστικά και μόνον με την ενδιάθετη πρόοδο της σκέψης μας και με την προσπάθεια της καρδιάς μας, αλλά ως πράγμα υλικό, που το έχουν εναποθέσει μεταξύ των φύλλων των βιβλίων ως μέλι επεξεργασμένο στην εντέλεια από άλλους και που εμείς δεν έχουμε παρά να μπούμε στον κόπο να το φτάσουμε πάνω στα ράφια της βιβλιοθήκης και να το γευτούμε εν συνεχεία παθητικά μέσα σε τέλεια σωματική και πνευματική χαλάρωση. Κάποτε μάλιστα, σε ορισμένες κάπως ιδιάζουσες περιπτώσεις, και πάντως λιγότερο, όπως θα δούμε, επικίνδυνες, η αλήθεια, νοούμενη, πάλι ως εξωτερική, βρίσκεται κάπου μακριά, κρυμμένη σε τόπο δυσπρόσιτο». [] _

___________

(*)Μαρσέλ Προύστ: «Ημέρες Ανάγνωσης» Μετάφραση Μήνα Πατερική-Γαρέφη. Εκδόσεις Ίνδικτος

σαν Αγριμολόγος στο περιοδικό Στάχτες

Copyright©Στράτος Φουντούλης. Βρυξέλλες, 15 Μαρτίου 2006.