τι είναι η Κριτική;
11/02/2016 § Σχολιάστε
«Το μόνο πράγμα που είναι χειρότερο από μια ηλίθια κακή κριτική είναι μια ηλίθια καλή κριτική«.
Στο 69ο τεύχος Ιανουαρίου της ARB, ξεχωρίζει ένα γενναίο κείμενο του Ντάνιελ Μέντελσον για την κριτική και τους κριτικούς. Ένα αντισυμβατικό, οξυδερκές, ευθύβολο και διαυγές κείμενο αρχών. Παραθέτω ένα απόσπασμα:
«Ωστόσο, ο σοβαρός κριτικός δεν μπορεί ούτε να είναι ένας εκστασιασμένος μεμυημένος – κάποιος που η λατρεία του για την Τέχνη και τους καλλιτέχνες κινδυνεύει να υποβαθμιστεί σε χαυνωμένη επευφημία. Στο κάτω-κάτω, η αρνητική κριτική είναι και αυτή μια μορφή ενθουσιασμού· ενθουσιασμού και πάθους για ένα είδος που, στη συγκεκριμένη περίπτωση, ο κριτικός θεωρεί ότι το υπό κρίση έργο δεν κατάφερε να υπηρετήσει. Η ευφυής αρνητική κριτική, μάλιστα, τιμά τους καλλιτέχνες με τον τρόπο της: οι σοβαροί καλλιτέχνες, σύμφωνα με την εμπειρία μου, θέλουν μόνο να τους γίνεται ευφυής κριτική, αντί να τους επιδαψιλεύουν κενούς επαίνους – αν μη τι άλλο, επειδή οι σοβαροί καλλιτέχνες μαθαίνουν από τις σοβαρές κριτικές. (Η καλύτερη συμβουλή που μου έδωσαν, αμέσως πριν από την έκδοση του πρώτου μου βιβλίου, ήταν από έναν μέντορα του εκδοτικού χώρου που μου είπε: “Το μόνο πράγμα που είναι χειρότερο από μια ηλίθια κακή κριτική είναι μια ηλίθια καλή κριτική”. Και είχε δίκιο.) Για τον λόγο αυτό, κάθε αίτημα εξάλειψης της αρνητικής αξιολόγησης ισοδυναμεί με καταστροφική καταπάτηση του ευρύτερου στόχου της κριτικής: εάν ένας κριτικός παίρνει σοβαρά την υποχρέωσή του να κρίνει –που, καθαρά στατιστικά, υπάρχει πιθανότητα η κρίση του να είναι είτε αρνητική είτε θετική– αυτή η αίσθηση ευθύνης απέναντι στις κρίσεις και τη σημασία τους πρέπει να ξεπερνά σε βαρύτητα κάθε άλλη σκέψη. Όσοι θέλουν να πηγαίνουν σε πολλά πάρτι χωρίς να προκαλούν αμήχανα λογοτεχνικά συναπαντήματα ας γίνουν σερβιτόροι, όχι κριτικοί.»
στράτευση γενικώς
31/01/2016 § Σχολιάστε
Ελάχιστα περί της εγχώριας διανόησης, επίσης γενικώς
Βδελυκλέων. Πρόσωπον των ¨Σφηκών» του Αριστοφάνους το οποίον προσπαθεί να θεραπεύση τους Αθηναίους από την κακήν έξιν της φιλοδικίας. Ονομάζει δε αυτό το πρόσωπον Βδελυκλέονα ο ποιητής ως βδελυσσόμενον τον δημαγωγόν Κλέωνα, τον οποίον ο Αριστοφάνης και εις άλλας κωμωδίας του διασύρει και υβρίζει. [Νεώτερον Εγκλυκλοπαιδικόν Λεξικόν ‘Ηλίου’]
«Ένας ορίζοντας ημιεξέγερσης και ημικομφορμισμού παγιώθηκε στην μετά τον Δεκέμβρη του ’08 περίοδο και στη συνέχεια συνδέθηκε –όχι πάντα αρμονικά– με τους πλατύτερους σε απήχηση λαϊκιστικούς ριζοσπαστισμούς της Αγανάκτησης. Μπανάλ αντιμνημόνιο, φωνές κατά της ευρωπαϊκής / γερμανικής Κατοχής και, συγχρόνως, μια εμμονική αντι-αστυνομική και αντικρατική ρητορεία: όλα αυτά συνενώθηκαν διαμορφώνοντας ένα ασταθές, υπερσυναισθηματικό μάγμα. Έφτιαξαν δε ένα απλουστευτικό πλαίσιο υποδοχής όπου μια ορισμένη τρομοκρατία γίνεται απλώς μια (ενδεχομένως λάθος) «επιλογή του κινήματος».
Είναι αυτό το υπερσυναισθηματικό μάγμα το οποίο ξαναέκανε μόδα σε κάποιους θεατρικούς ή εικαστικούς κύκλους την «πολιτικά παρεμβατική» τέχνη. Συχνά όμως η μόδα εισάγεται με τρόπους και γλώσσες που ανακαινίζουν απλώς το πιο κλασικό στρατευμένο περιεχόμενο μέσα από υφολογικές ανατροπές. Υπερνεωτερικό αμπαλάζ, με άλλα λόγια, για να εκτεθεί μια «άποψη για τα πράγματα» στην οποία διακρίνει κανείς τη συμβατική πλατφόρμα της κοινωνικής καταγγελίας.» [Νικόλας Σεβαστάκης 28.01.16 To θέατρο της σκληρότητας -για το θέμα του «Ξηρού στο Εθνικό»]
φωτο από deadspin.com
νεοελληνικός ρύπος
30/01/2016 § Σχολιάστε
Σκουπίδια, το εξαίσιο νεοελληνικό trademark στη μακρινή, πεντακάθαρη Λισαβόνα…
Όμορφη νύχτα του Οκτώβρη. Όμορφη παρέα. Στη μπυραρία ονόματι Cervejaria Trindade, Rua Nova da Trindade 20c -κέντρο Λισαβόνας. Μπακαλιάρος με μπύρα του μαγαζιού. Βγαίνουμε. Δρόμοι καθαροί. Αριστερά μας στον αριθμό 18 της ιδίας οδού, στο περβάζι ενός παραθύρου αντικρίζουμε δύο άδεια πακέτα τσιγάρα, το ένα περήφανα όρθιο, ν’ αγναντεύει την πόλη του Βάσκο Ντα Γκάμα -αυτά της φωτογραφίας, με «Το κάπνισμα προκαλεί γήρανση του δέρματος» -στη γνωστή γλώσσα του σύμπαντος. Τα μάζεψε φαντάζομαι την επομένη, ο Πορτογάλος ένοικος του σπιτιού, προσπαθώντας να καταλάβει ποιος άνεμος ξένου πολιτισμού του άφησε, τα απρόσμενα αυτά… δώρα.
*
*
αγριμολογος 