[λάβετε θέση απέναντι στην επιστήμη·
10/01/2022 § Σχολιάστε
Λαβετε θεση απεναντι στη θεωρια της εξελιξης του φαινομενου της ζωης και του ανθρωπου.
Ο αντιδαρβινισμός που μας ταλαιπωρεί
Για δεκάδες χρόνια βιολόγοι και γιατροί αγωνίζονται για περισσότερο μερίδιο επιστημών της ζωής στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση – εις μάτην.
Μήπως η αναποτελεσματικότητα των μέτρων κατά του κορωνοϊού, η άρνηση του εμβολιασμού, οι θεωρίες συνωμοσίας και η αμφίσημη στάση κάποιων εκκλησιαστικών παραγόντων έχουν να κάνουν, σε κάποιο βαθμό, με αυτό το έλλειμμα όχι μόνο στην παιδεία αλλά και στην πληροφόρηση του κοινού; Το ερώτημα είναι εύλογο και η απάντηση σύνθετη.
Σε μια δημοσκόπηση με το ερώτημα «δέχεστε τη θεωρία της εξέλιξης;», που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Science τo 2006, το ποσοστό του ΝΑΙ για την Ελλάδα ήταν 54%. Από τις 33 χώρες που περιελάμβανε η μελέτη, έξι είχαν χαμηλότερο ποσοστό: Λιθουανία (50), Βουλγαρία (49), Λετονία (47), Κύπρος (46), ΗΠΑ (42) και Τουρκία (28). Σε τρεις από τις παραπάνω χώρες (Ελλάδα, Βουλγαρία, Κύπρος) η Ορθοδοξία είναι το κοινότερο θρήσκευμα. Νεότερα στοιχεία υπάρχουν και για άλλες έξι ευρωπαϊκές χώρες στις οποίες η Ορθοδοξία αποτελεί το κύριο θρησκευτικό στοιχείο: Ρωσία (65), Σερβία (61), Γεωργία (58), Ρουμανία (56), Ουκρανία (54) και Λευκορωσία (43) (τα ποσοστά είναι εκτιμήσεις από διαγράμματα και επομένως μπορεί να διαφέρουν ελαφρώς από τα πραγματικά νούμερα που δεν είναι διαθέσιμα). Και στις εννέα ορθόδοξες χώρες το ποσοστό είναι κατώτερο από τον μέσο όρο (69%) των 25 μη ορθοδόξων χωρών της Ευρώπης. Η πιθανότητα να είναι τυχαία αυτή η κατανομή των ποσοστών μεταξύ ορθοδόξων και μη ορθοδόξων χωρών είναι 3:10.000. Η σχέση είναι αιτιώδης, αλλά ποια είναι τα αίτια;
Δεν υπάρχει τίποτε στο δόγμα ή στην ιστορία της Ορθοδοξίας που να την καθιστά περισσότερο εχθρική προς τη θεωρία της εξέλιξης απ’ ό,τι τη Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία ή τον Προτεσταντισμό. Δεν έχει στήσει Ιερές Εξετάσεις, δεν έχει εμπλακεί σε ενδο-χριστιανικούς πολέμους. Φρενάρισε όμως, σε συνδυασμό με την οθωμανική κυριαρχία, την έλευση της Αναγέννησης και του Διαφωτισμού και έμεινε αμέτοχη στη διαμόρφωση του δυτικού πολιτισμού, ένα βασικό χαρακτηριστικό του οποίου είναι ο διαχωρισμός της πολιτειακής και της θρησκευτικής εξουσίας. Κατολίσθησε έτσι στην ομάδα των φονταμενταλιστών του Αμερικανικού Προτεσταντισμού και του Ισλάμ, όπου πρέπει να ανατρέξουμε για να βρούμε ποσοστά κατώτερα εκείνων που σπιλώνουν τη χώρα μας. Και όμως δεν έχουμε τίποτε το κοινό με τον ρατσισμό του πρώτου ή τον υποβιβασμό της γυναίκας του δεύτερου, για να αναφέρω μόνο δύο χαρακτηριστικά. Το ότι τα ποσοστά μας βάζουν στην ίδια κατηγορία μας αδικεί στην καλύτερη περίπτωση, μας υποτιμά στη χειρότερη.
Τι πρέπει να γίνει; Η Εκκλησία της Ελλάδος οφείλει να διαμορφώσει και να διακηρύξει μια ξεκάθαρη θέση έναντι της θεωρίας της εξέλιξης, όπως έκανε η Ρωμαιοκαθολική το 1996. Η σιωπή ισοδυναμεί με άρνηση. Κανένα θρησκευτικό δόγμα και καμιά ιδεολογία δεν μπορεί να μονοπωλήσει τις κοινωνίες. Η διαφορετικότητα είναι νόμος της φύσης και η συνύπαρξη με το διαφορετικό απαιτεί τη συνεννόηση και τη συνεργασία. Η φυσική επιστήμη αποτελεί ένα συμπαγές σώμα.
Το να δεχόμαστε την ιατρική που είναι μέρος της βιολογίας και να απορρίπτουμε τη θεωρία της εξέλιξης, που είναι η θεμελιώδης αρχή της βιολογίας, αποτελεί αντίφαση.
Προβάλλουμε, από άγνοια ή σκοπιμότητα, μια όψη της θεωρίας της εξέλιξης, τον ανταγωνισμό μεταξύ ατόμων και ειδών. Αλλά αποσιωπούμε την εξελικτική ερμηνεία του αλτρουισμού και της ενσυναίσθησης που βρίθουν στο ζωικό βασίλειο και στον άνθρωπο – μια άλλη αντίφαση. Μέσα από την εξέλιξη, η επιστήμη αποκαλύπτει τα βαθιά αίτια του ψυχισμού του ανθρώπου και δείχνει ότι η ζυγαριά γέρνει προς τη συνεργασία και την κοινωνικότητα (παράδειγμα η εργασία του Νικόλα Χρηστάκη, όπως την παρουσιάζει στο βιβλίο του «Προσχέδιο»). Εφοδιάζει έτσι με εργαλεία όσους είναι ταγμένοι στην υπηρεσία της κοινωνίας.
Η Εκκλησία είναι κύρια δύναμη προς αυτή την κατεύθυνση. Η επιστήμη καταθέτει την προσφορά της και αναμένει ανταπόκριση. Πρόσφατα, η προκλητικότητα της γείτονος χώρας μας έκανε να κραυγάζουμε εναγωνίως προς τους εταίρους μας ότι τα σύνορα της Ευρωπαϊκής Ενωσης βρίσκονται απέναντι από την ακτή της Μικράς Ασίας. Παράλληλα, κάνουμε ό,τι μπορούμε για να τους υπενθυμίζουμε ότι τα πολιτισμικά σύνορα της Ευρώπης αφήνουν έξω τα Βαλκάνια. Και αυτό αποτελεί μια άλλη αντίφαση.
Οι αντιφάσεις έχουν κοινό τροφό: το ιστορικό φορτίο που δεν μπορούμε να αποτινάξουμε από τις πλάτες μας. Τις ζούμε καθημερινά ως δυσπιστία (καμιά φορά και εχθρότητα) στην επιστημονική γνώση, δεισιδαιμονίες, προτιμήσεις για εύκολες λύσεις. Ο κορωνοϊός τις έφερε στο προσκήνιο με δραματικό τρόπο. Ομως δεν μπορούμε να ζούμε εσαεί μέσα σε αντιφάσεις. Το κόστος είναι μεγάλο, υποβιβάζει την ποιότητα της ζωής μας και πριονίζει τη θέση μας μέσα στον πολιτισμένο κόσμο.
Επαναλαμβάνω την έκκληση προς όσους έχουν ή μπορούν να έχουν ρόλο. Λάβετε θέση απέναντι στην επιστήμη, λάβετε θέση απέναντι στη θεωρία της εξέλιξης του φαινομένου της ζωής και του ανθρώπου.
*
Ο ©Λευτέρης Ζούρος στην Καθημερινή, ομότιμος καθηγητής του Πανεπιστημίου Κρήτης, αντεπιστέλλον μέλος της Ακαδημίας Αθηνών, πρόεδρος της Ελληνικής Εξελικτικής Εταιρείας.
⚙︎
[πανδημία μίσους, βίας και αγένειας·
24/11/2021 § Σχολιάστε
Ζούμε μια παράλληλη πανδημία μίσους βίας και αγένειας
Αν πιστέψουμε τις αναρτήσεις στο διαδίκτυο, υπάρχουν αυτή τη στιγμή άνθρωποι που εύχονται να γίνει νέο lockdown στην Ελλάδα. Είναι κυρίως αρνητές και ανεμβολίαστοι, που προσεύχονται να κλείσουν όλα, να καταστραφούμε όλοι μαζί, να καταρρεύσουν σχολεία, κοινωνία και οικονομία.
Το πού βρέθηκαν τόσοι τόνοι μίσους, βίας και αγένειας επείγει να το κοιτάξουμε, μετά το τέλος αυτής της περιπέτειας που ζούμε με τον κορωνοϊό.
Βία και αγένεια, μαζί, βρίσκονται στο καθημερινό μενού. Στο Μεσολόγγι, μια 18χρονη «καρατέκα» επιτέθηκε σε γιατρό που της ζήτησε να κάνει rapid test. Ταβερνιάρης στην Καλαμπάκα επιτέθηκε σωματικά κατά του καθηγητή Βασιλακόπουλου. Νέοι άνθρωποι ανεβάζουν βίντεο μίσους, επειδή στο ταξί, στο κατάστημα ή το κομμωτήριο τούς ζήτησαν στοιχεία εμβολιασμού ή μάσκα.
Και υπάρχουν πολλά άλλα περιστατικά, αναρίθμητα. Ο πλανήτης έχει μετατραπεί σε ένα απέραντο φρενοκομείο. Έρευνα του επιστημονικού περιοδικού «Nature» αναφέρει ότι απειλούνται επιστήμονες, που ασχολούνται με τον Covid, σε όλο τον κόσμο. Δέχονται απειλές σωματικής ή σεξουαλικής βίας, ακόμη και μέσω τηλεφωνημάτων στο σπίτι τους, μέσω e-mail ή online σχολίων και αναρτήσεων.
Ο Φάουτσι στην Αμερική πήρε σωματοφύλακες, ύστερα από απανωτές απειλές θανάτου εναντίον του ίδιου και της οικογένειάς του. Αρνητές προπηλάκισαν την υφυπουργό Λίνα Γκάγκα στη Λάρισα. Ο Πολάκης, κλασικός διακινητής μίσους και αγένειας, έκανε δημόσιο μπούλινγκ στον Τσιόδρα, στην επιτροπή επιστημόνων και σε όποιον υπερασπίζεται την επιστήμη ή την κοινή λογική. Στο Βέλγιο, ο ιολόγος Μαρκ Βαν Ρανστ και η οικογένειά του μεταφέρθηκαν από την αστυνομία σε κρησφύγετο, όταν ένας ελεύθερος σκοπευτής βγήκε στο «κυνήγι» γιατρών. Καθημερινά, γίνονται γνωστά άπειρα επεισόδια τρέλας και μίσους.
Προφανώς, όλο αυτό που μας συμβαίνει με τον κορωνοϊό κάπου έπρεπε να «χτυπήσει»: στα μυαλά, στα νεύρα, στον ψυχισμό, είναι προφανώς θέμα αντοχών και πειθαρχίας του καθενός. Ωστόσο, είναι δύσκολο να διαχειριστούμε (εμείς οι υπόλοιποι) τον κορωνοϊό και ταυτόχρονα μια πανδημία κακής συμπεριφοράς, αγένειας και μίσους, που έχει εξαπλωθεί γύρω μας και μας απειλεί. Και, πιθανότατα, η επανένταξη στην κανονικότητα θα αποδειχθεί ανώμαλη και μετά τον Covid.
Υπάρχουν όρια μεταξύ αρνητών και διαταραγμένων; Δύο άτομα εισέβαλαν πρόσφατα σε πτέρυγα Covid στο Αττικόν και προπηλάκισαν το προσωπικό, βιντεοσκοπώντας παράλληλα με το κινητό τους τηλέφωνο τους χώρους. Ισχυρίζονταν πως «τα νοσοκομεία βαφτίζουν ψευδώς ασθενείς ως Covid», ότι οι υγειονομικοί «τους κλειδώνουν σε θαλάμους και δεν τους κοιτάζουν», τους «απαγάγουν χωρίς να ενημερώσουν τους συγγενείς», τους «κρατάνε στα νοσοκομεία χωρίς λόγο, παρότι είναι καλά, βγάζοντας επίτηδες θετικά τεστ», και πολλά άλλα.
[…]
Διαβάστε το υπόλοιπο κείμενο Ε Δ Ω >>>
⚙︎
[Η Ελλάδα δεν είναι υπόλογη στην ευρωπαϊκή συνείδηση για το μεταναστευτικό ·
12/11/2021 § Σχολιάστε
Η σονάτα των φαντασμάτων
Ένα εξαιρετικό κείμενο-τροφή για σκέψη, του Τάκη Θεοδωρόπουλου στην Καθημερινή
Δεν κρατούσε μαγικό ραβδάκι. Είχε όμως ντυθεί καταλλήλως, με το κόκκινο καπέλο της και την ασορτί της προστατευτική μάσκα, σαν καρδινάλιος. Το ραβδάκι δεν το χρειαζόταν. Της έφτανε η δύναμη των λέξεων. «Λέτε ψέματα» και οι δύο. Οι δύο ήσαν ο Ολλανδός και ο Ελληνας πρωθυπουργός. Ο δεύτερος, ο Μητσοτάκης δεν λέει μόνον ψέματα. Μας κακοποιεί και με τον ναρκισσισμό του. Πόσους μετανάστες απωθεί κάθε μέρα η Ελλάδα; Ευτυχώς για την ίδια δεν είχε απέναντί της τον Τσίπρα. Αυτός, όταν του εξηγούσαν τι του έλεγε, θα κατέβαινε, θα της φιλούσε το χέρι και θα της έλεγε: «Μάνταμ Μπέχελ άι λάβ γιου. Δέι μέιντ μπόρντερς ιν δε σι, δε φάσιστς. Δε σι, νο μπόρντερς χας, Αϊ σέι». Και όλα θα τέλειωναν εκεί. Ισως να της έδιναν τιμητικά και την ελληνική υπηκοότητα. Ομως δεν θα ξεσήκωνε τα φαντάσματα που από χθες μάς παίζουν τη σονάτα τους. Ο Παπαδημούλης επικεφαλής, όμως αυτός δικαιολογείται διότι ειδικεύεται στο real estate. Υπερασπιστές της από τον κ. Βαλλιανάτο, τον κ. Λιάκο ως τον κ. Δημητρά. Μ’ αυτόν τον τελευταίο έχω προσωπική σχέση. Θα ήθελα να μπορώ να τον αποκαλώ «προσωπικό μου μηνυτή», όμως με απατά, μοιράζοντας μηνύσεις δεξιά κι αριστερά. Πάντως ο κ. Δημητράς απεκάλυψε τον λόγο που ο πρωθυπουργός οργίσθηκε όταν η κυρία Μπέχελ τον αποκάλεσε ψεύτη και νάρκισσο. Ανήρτησε βίντεο όπου η εν λόγω δημοσιογράφος αποδεικνύει τη συνεργασία των ελληνικών αρχών με το καθεστώς Μιλόσεβιτς – Κάραζιτς. Τι έχετε να πείτε γι’ αυτό κ. Μητσοτάκη;
Κάθε χώρα έχει την «πολιτική ορθότητα» που της αντιστοιχεί. Η Αμερική τη δική της στα πανεπιστήμια, η Ευρώπη τη δική της μεταφρασμένη απ’ την Αμερική. Η Ελλάδα μας είναι καταδικασμένη, ως συνήθως, να μεταφράζει απ’ τη μετάφραση. Ευτυχώς, προς το παρόν τουλάχιστον, είναι ένα περιθωριακό ρεύμα που μαγνητίζει την Αριστερά και κάποια μειονότητα φιλελευθέρων, όπως τους μαγνητίζει το περιθώριο. Δυστυχώς όμως η χώρα μας ζει την υποκρισία της πολιτικής ορθότητας στο πετσί της. Τολμούν να μας πουν οι θρασύδειλοι με ποιον άλλον τρόπο μπορείς να ελέγξεις τα σύνορά σου, που είναι και σύνορα της Ευρώπης, χωρίς απωθήσεις;
Η Ελλάδα δεν είναι υπόλογη στην ευρωπαϊκή συνείδηση για το μεταναστευτικό. Λάθη πολλά, κακοτεχνίες ακόμη περισσότερες, όμως ένα βάρος που δεν το σήκωσε καμιά άλλη ευρωπαϊκή χώρα. Ας μας πει η κυρία με το κόκκινο καπέλο και οι Ελληνες εραστές της τι έπρεπε να γίνει και δεν έγινε; Κι αν τους έλειψαν οι ανοιχτές αγκαλιές του 2015, απλώς παραδέχονται ότι δεν καταλαβαίνουν ποια είναι η Ελλάδα του 2021. Μια χώρα που παλεύει να αγαπήσει τον εαυτό της, απαλλαγμένη απ’ τις ενοχές της ξενοφοβίας και του ρατσισμού, που πάλεψαν να της φορτώσουν οι καλοθελητές της πολιτικής ορθότητας.
⚙︎
[Σαρτρ vs. Καμύ·
07/11/2021 § Σχολιάστε
Ο κύριος στα αριστερά λέγεται Ζαν-Πολ Σαρτρ. Μεγαλωμένος σε μεγαλοαστικό περιβάλλον του Παρισιού, σε όλη του τη ζωή απόλαυσε τα προνόμια που η κοινωνική καταγωγή και θέση του τού απέφεραν.
Ο κύριος στα δεξιά, λέγεται Αλμπέρ Καμύ, γεννήθηκε πάμφτωχος στην Αλγερία, έμεινε πολύ μικρός ορφανός από πατέρα και τον μεγάλωσε η μητέρα του που εργαζόταν ως παραδουλεύτρα. Ήταν αυτοδημιούργητος και εν πολλοίς «αυτοδίδακτος» κινούμενος τα περισσότερα χρόνια της ζωής του εκτός «σχολών».
Ο κύριος στα αριστερά ήταν φανατικός της στρατευμένης διανόησης, πίστευε στον οργανικό ρόλο των διανοουμένων και συχνά υπέτασσε την ελεύθερη κρίση του στους στόχους που υπηρετούσε. Θεωρούσε π.χ. ότι οι διανοούμενοι δεν πρέπει να μιλάνε για τα γκουλάγκ επειδή υπάρχει κίνδυνος να καμφθεί το ηθικό της εργατικής τάξης. Ο κύριος δεξιά θεωρούσε ύψιστο χρέους του διανοούμενου την προάσπιση της ελεύθερης σκέψης και δεν σταμάτησε ποτέ την πάλη ενάντια σε κάθε είδους δογματισμό, ενάντια στα ιδεολογήματα και τις αφαιρέσεις που αποστρέφονται την ανθρώπινη φύση. Ήταν δε φανατικός πολέμιος της πολιτικής βίας, από τους πρώτους υπέρμαχους της κατάργησης της θανατικής ποινής και μιλούσε για την αρετή της διανοητικής μετριοπάθειας.
Ο κύριος στα αριστερά, αθεράπευτα νάρκισσος, ζούσε περιτριγυρισμένος από έναν εσμό αυλοκολάκων, πρόθυμων να εξοντώσουν κάθε «εχθρό» του, βίωνε δε εξόχως ανταγωνιστικά τη σχέση του με κάθε διανοούμενο της εποχής ο οποίος μπορούσε δυνητικά να αμφισβητήσει τη πρωτοκαθεδρία του στο μεταπολεμικό Παρίσι. Ο κύριος στα δεξιά, αποστρέφονταν τις «αυλές», αυτονομήθηκε από κάθε συλλογικότητα και όταν ο Σαρτρ και τα τσιράκια του έγραψαν έναν λίβελο εναντίον του, προετοίμασε μια απάντηση που δεν απέστειλε ποτέ.
Η διαμάχη Καμύ-Σαρτρ είναι από τις πιο γνωστές στο χώρο της διανόησης. Και εξόχως διδακτική. Αν ο Σαρτρ προσωποποιεί όσο ελάχιστοι την νοσηρή οίηση μερίδας διανοουμένων που επιχειρώντας να φέρουν τον κόσμο στα μέτρα των δοξασιών τους προσδένονται στο άρμα του αλαζονικού δογματισμού και των πνευματικών εμμονών έως ότου σταδιακά εκπέσουν στον ολοκληρωτισμό, ο Καμύ συμβολίζει τον ανένταχτο διανοούμενο, που αρνείται να στρατευτεί, αναθεωρεί τη σκέψη του, αμφισβητεί και εξελίσσεται. Προφανώς προτιμώ τον δεύτερο.
*
αγριμολογος 