[τέχνης τεχνάσματα·
18/03/2025 § Σχολιάστε
[…] Αν όμως για μας ο Κάμπος είναι μια βιογραφία, για τον Πεσσόα υπήρξε ένα λογοτεχνικό τέχνασμα. Ένα τέχνασμα και ένα υφολογικό μητρώο όπως όλοι οι άλλοι ετερώνυμοι, έστω κι αν διαθέτει μια δύναμη και μια πολυπλοκότητα που οι άλλοι ετερώνυμοι δεν διαθέτουν. Γιατί αν ο Αλμπέρτο Καέιρο και ο Ρικάρντο Ρέις (ο πρώτος, ο «Δάσκαλος», ένα είδος ποιητή-γκουρού που αναλογίζεται τη Φύση· ο δεύτερος, ένας νεοκλασικός πεσιμιστής ανάμεσα στον Οράτιο και τον Λεοπάρντι) είναι δύο ποιητικές φιγούρες που θα μπορούσαν να τοποθετηθούν σε οποιαδήποτε εποχή και σε οποιοδήποτε γεωγραφικό πλάτος, με τον Αλβάρο ντε Κάμπος ο Πεσσόα έζησε την πρωτοπορία: με άλλα λόγια, χάρη σ’ αυτόν, ο Πεσσόα συμμετείχε ως στρατευμένος λογοτέχνης στην κουλτούρα της εποχής του.
Ο Κάμπος δεν είναι μονάχα ένα πλάσμα που δημιουργεί, οπως οι άλλοι ετερώνυμοι, αλλάν ένα πλάσμα που λειτουργεί σε ένα συγκεκριμένο πολιτισμικό πλαίσιο: είναι ένα πλάσμα το οποίο προβάλλεται στην Ιστορία. Ο Κάμπος, επομένως, δεν σηματοδοτεί απλώς μια αυτοανάλυση· σηματοδοτεί επίσης έναν προβληματισμό και μια αποξένωση. Κατά μια περίεργη και ασυνήθιστη σύμπτωση, ο Πεσσόα έζησε την ιστορική πρωτοπορία και ταυτόχρονα, μέσω του Κάμπος, έδωσε ένα κριτικό πορτρέτο της από τα μέσα. Τοπ τυπικό πορτρέτο του πρωτοπόρου ποιητή, με τα χαρακτηριστικά του οποίου θα μπορούσαμε να φτιάξουμε μέχρι και απογραφικό δελτίο[…]
✳︎
[ από Antonio Tabucchi, Η νοσταλγία του πιθανού. Γραπτά για τον Φερνάντο Πεσσόα, μετάφραση Ανταίος Χρυσοστομίδης, εκδόσεις Άγρα
◉
[νυχτερίδες προστατεύουν βιβλιοθήκη·
17/03/2025 § Σχολιάστε
photo: agrimologos
Γνωρίζατε ότι υπάρχει βιβλιοθήκη στην Πορτογαλία όπου χρησιμοποιούνται νυχτερίδες για την προστασία των βιβλίων; Οι νυχτερίδες τρώνε έντομα που μπορεί να βλάψουν παλιά βιβλία.
Στην καρδιά του Πανεπιστημίου της Coimbra, ενός από τα παλαιότερα εκπαιδευτικά ιδρύματα στην Ευρώπη, βρίσκεται η Βιβλιοθήκη Joanina, ένας πραγματικός θησαυρός γνώσης και μπαρόκ αρχιτεκτονικής. Αυτή η μοναδική βιβλιοθήκη δεν είναι μόνο ένας εντυπωσιακός χώρος με τον πολυτελή σχεδιασμό της, αλλά και με μια ασυνήθιστη μέθοδο προστασίας των βιβλίων: μια αποικία νυχτερίδων ζει μέσα στη βιβλιοθήκη για πάνω από δύο αιώνες!
Τη νύχτα, οι νυχτερίδες αναδύονται από τα τεράστια σκαλιστά ξύλινα ράφια και αρχίζουν να πετάνε ανάμεσα στα παλιά βιβλία, τρέφοντας με έντομα που μπορεί να βλάψουν τις εύθραυστες σελίδες των ιστορικών τόμων. Αυτοί οι μικροί φύλακες βιβλίων παίζουν ουσιαστικό ρόλο στη διατήρηση πολύτιμων συλλογών εξαλείφοντας φυσικά τα παράσιτα χωρίς τη χρήση χημικών που θα μπορούσαν να βλάψουν ευαίσθητα υλικά.
Για την προστασία των ξύλινων επίπλων και των επιφανειών της βιβλιοθήκης από περιττώματα νυχτερίδας, το προσωπικό καλύπτει τα τραπέζια ανάγνωσης με ειδικό δέρμα στο τέλος κάθε μέρας. Το πρωί, η βιβλιοθήκη καθαρίζεται προσεκτικά και η ζωή συνεχίζεται σε αυτό το ιερό μάθησης.
Η Βιβλιοθήκη Ιωάννινα φιλοξενεί περίπου 60.000 τόμους, συμπεριλαμβανομένων σπάνια χειρόγραφα, βιβλίων του 17ου-18ου αιώνα και έργα ανεκτίμητης αξίας. Χάρη στις νυχτερίδες, αυτοί οι λογοτεχνικοί θησαυροί διατηρούνται σε άριστη κατάσταση και αυτή η ασυνήθιστη συνεργασία μεταξύ ανθρώπου και φύσης συνεχίζει να συναρπάζει επισκέπτες από όλο τον κόσμο.
Λοιπόν… αν ποτέ φτάσετε στην Coimbra, μη χάσετε την ευκαιρία να δείτε αυτή τη μοναδική βιβλιοθήκη με τα δικά σας μάτια, όπου ιστορία, αρχιτεκτονική και φύση συνεργάζονται! [πηγή: fcbk >]
✳︎
Διαβάστε επίσης:
1. In This Beautiful Library, Bats Guard the Books
The winged residents have been lurking in the stacks since the 18th century.
2. The Bats in Portuguese libraries
In the Portuguese libraries, the bats actually serve a very specific purpose. At the University of Coimbra in central Portugal, there are bats in the library. They swoop through the stacks, snapping up bugs as they go. It’s one of two 18th-century Portuguese libraries where bats are welcome guests, allowed to stay for the bug-eating — and, by extension, manuscript-preserving — services they provide. And visitors to Portugal can see them for themselves.
◉
[στιγμές ηρεμίας και θαλπωρής·
16/03/2025 § Σχολιάστε
Κοιμώμενη οικογένεια ελεφάντων. Φωτογραφία από ντρόουν ©Xinhua News Agency
Υπάρχει κάτι βαθιά τρυφερό και γαλήνιο στην εικόνα μιας οικογένειας ελεφάντων που κοιμάται. Οι ελέφαντες, αυτά τα μεγαλοπρεπή και συναισθηματικά πλάσματα, έχουν ισχυρούς δεσμούς μεταξύ τους. Κοιμούνται κοντά ο ένας στον άλλο, συχνά ακουμπώντας τα σώματά τους, σαν να εξασφαλίζουν μια αίσθηση ασφάλειας και εγγύτητας.
Οι νεαροί ελέφαντες μπορεί να ξαπλώνουν εντελώς κάτω, ενώ οι μεγαλύτεροι μερικές φορές μένουν όρθιοι, σε μια παράξενη ηρεμία που μοιάζει σχεδόν ιερή.
Βαθιά ανθρώπινη εικόνα (κι εμείς οι άνθρωποι θηλαστικά είμαστε), νιώθουμε, ως πλάσματα, την ανάγκη να ανήκουμε κάπου, να προστατεύουμε και να προστατευόμαστε, να βρίσκουμε μια στιγμή ηρεμίας και θαλπωρής, μέσα στην αχανή απεραντοσύνη του κόσμου.
◉
[κοπάδι·
14/03/2025 § Σχολιάστε
Η αληθινή ζωή είναι απούσα,
Δεν είμαστε στον κόσμο
Αρθρούρος Ρεμπώ
’Ενας κόσμος ασφυκτικός, όπου η κανονικότητα επιβάλλεται με τρόπο μηχανιστικό, σαν να μην υπάρχει χώρος για το απρόβλεπτο, το ανθρώπινο, το περιττό.
Η τυπολατρία γίνεται εργαλείο ελέγχου, όχι τόσο για να προστατεύσει, αλλά για να διαγράψει όσους δεν χωρούν στα καλούπια. Και το ξεβράσμα αυτών των «περιττών» είναι ίσως το πιο εφιαλτικό στοιχείο – μια κοινωνία που λειτουργεί σαν μηχανή απόρριψης και συμμόρφωσης.
Είναι ένας κόσμος όπου η ομοιομορφία παρουσιάζεται ως τάξη, αλλά στην πραγματικότητα είναι εξάλειψη της ποικιλίας, της αντίθεσης, της ζωής.
Ο κανόνας, στην ιδιωτική ζωή όσο και η φαύλη γραφειοκρατία, υπερισχύει των γνήσιων ανθρώπινων αναγκών.
Το διαφορετικο ξεβράζεται, αποκλείεται, εξορίζεται. Το απρόβλεπτο πνίγεται , όπως η εξαίρεση, κι η μοναδικότητα.
Ο κανόνας είναι να ακολουθεί κανείς το κοπάδι. Ναι, αυτός είναι συχνά ο ανεπίσημος κανόνας της κοινωνίας: να ακολουθείς το κοπάδι συγκεκριμένη ιδειολογικής κάστας και πάστας ανθρώπων. Τους χειροκροτητές κακόφωνων συναυλιών. Το κοπάδι προσφέρει ασφάλεια – εκεί μέσα, η ευθύνη διαχέεται, η ατομική σκέψη υποχωρεί μπροστά στην ομαδική κατεύθυνση. Αλλά αυτή η ασφάλεια είναι επίφαση, γιατί συχνά σημαίνει παραίτηση από την ατομική ελευθερία.
◉
αγριμολογος 