Επιτάφιος για τον Luís de Camões
25/11/2011 Δεν επιτρέπεται σχολιασμός στο Επιτάφιος για τον Luís de Camões
Luís Vaz de Camões, cerca de 1524 - 10 de junho de 1580, Lisboa
Τι ξέρουμε για σένα, που μόνο στίχους άφησες,
ποια θύμηση άφησες στον κόσμο σου
Απ’ τη γέννηση ως το θάνατο κέρδισες τις μέρες όλες,
ή έχασαν τη ζωή σου στίχοι που έφτιαξες;
Αυτές οι τέσσερις ερωτήσεις είναι παρμένες από το βιβλίο Τα εφικτά ποιήματα,* που εκδόθηκε το 1966. Μέχρι σήμερα περισσότερα από σαράντα χρόνια μετά, ακόμα δεν έχω βρει απάντηση. Ίσως να μην έχουν καν. Τα γράφω αυτά στις 10 Ιουνίου, επέτειο θανάτου του συγγραφέα των Λουσίαδων, θεμελιώδους βιβλίου της πορτογαλικής λογοτεχνίας. Ο Καμόες πέθανε φτωχός και ξεχασμένος, παρότι σήμερα οι συγγραφείς της πορτογαλικής γλώσσας βιώνουν ως μοναδική τιμή την απονομή του Βραβείου που φέρει το όνομά του.
###
[Του Ζοζέ Σαραμάγκου, «Το Τελευταίο Τετράδιο», εκδόσεις Καστανιώτη – μετάφραση Αθηνά Ψυλλιά. Κείμενα που γράφτηκαν για το blog του. Το πρωτότυπο κείμενο μπορείτε να το διαβάσετε στο blog του συγγραφέα εδώ Epitáfio para Luís de Camões]
…
* Os Poemas Possiveis αδημοσίευτο στα ελληνικά
Σωτήρης Παστάκας/Βασίλης Λαλιώτης, «Post Restante»
25/11/2011 § Σχολιάστε
(Ποιήματα σε επτά κεφάλαια)
Βασίλης Λαλιώτης/Σωτήρης Παστάκας
ΚΥΚΛΟΦΟΡΗΣΕ!
(μια υπερπαραγωγή 346 σελίδων, 33.500 λέξεων για τις οποίες χρειάστηκαν εφτά μήνες γυρισμάτων, τρεις μήνες μοντάζ, 170.000 στοιχεία χαρακτήρων-από μια ιδέα του Σωτήρη Παστάκα και του Βασίλη Λαλιώτη για ιδιωτική κατανάλωση)
Στοιχειοθεσία: Παναγιώτης Πάκος
Εκδόσεις ΕΝΔΥΜΙΩΝ, Νοέμβριος 2011
Αποστέλεται με αντικαταβολή.
Σελίδες 346, Τιμή 10 ευρώ
Αφήνετε διεύθυνση στο μέιλ
Νίκος Βουτυρόπουλος, Μονοί Λόγοι
19/11/2011 § Σχολιάστε
5
Φίλε μου, οι κοινωνίες του φόβου είναι κοινωνίες πολέμου.
Είναι οι πλούσιες χώρες που φοβούνται μην χάσουν.
Ταξίδεψα αρκετά, για να μπορώ κάπως να ντρέπομαι
την χώρα που ζω. Μπορείς να το κάνεις κι εσύ.
Ο καθένας μπορεί να δει τ’ αστέρια του ισημερινού,
να περπατήσει τα χιόνια της Λευκής Κορδιλλιέρας,
ν’ ακούσει το κλάμα των μουσώνων στην Ινδία,
να φάει μπανάνες στην Αφρική και κάπως
να ντρέπεται όταν επιστρέφει. Γιατί συνάντησε
τη φτώχια του Περού, είδε καύσεις νεκρών
στην Κατμαντού, άσπρα χαμόγελα στο Κιλιμάντζαρο.
Είναι αυτό που γίνεται οργή και θλιμμένη
συγκατάβαση, γιατί η ευρώπη ρούφηξε το αίμα
όλου του πλανήτη και το ‘κανε εμετό στη γιουέσα,
τον τεχνητό δορυφόρο της παγκόσμιας σκέψης.
Στη σουσουσουρού γίνανε περίεργα πράγματα,
αλλά δεν τα ‘χω υπόψη.
Έτσι έχει η κατάσταση, αλλά όχι μόνο έτσι.
Αν θες στο εξής να νιώσει ο ένας την πνοή
του άλλου, τότε θα ‘χει μόλις συμβεί
η επανάσταση της στιγμής. Όλα τα υπόλοιπα
είναι λεπτομέρειες της θέλησης.
Όμως μαθαίνουμε από αρχαίους στρατηγούς,
πόσο εύκολα εξαργυρώνεται η ανθρώπινη ζωή,
πως η τέχνη διδάσκει το ψέμα, στήνοντας
μνημεία θανάτου κι εκδίκησης, αληθινά
θαύματα της όρασης. Γι’ αυτό, αδερφέ μου,
σου λέω να πιστεύεις στην έρευνα.
Η μάχη του νερού μόνιμη εγκατάσταση.
Έτσι έχει η δικιά μου κατάσταση.
Σκίσε μέσα σου κάθε σκοτάδι, είναι
οι αισθήσεις αλύπητες, αλλά σαν βλέπεις
στο δρόμο ανθρώπους να σταυροκοπιούνται,
να σκέφτεσαι πως κάτι κακό θα συμβεί.
Χαμένοι δεν είμαστε, τουλάχιστον όχι ακόμη,
μόνο που καταπίνουμε φωνήεντα στυφά,
όταν οι ερωδιοί μας ξετρελαίνουν
στις όχθες του Αχέροντα. Βλέπεις;
Είναι αυτή η αλλαγή που συμβαίνει στο χιόνι,
και τα κορμιά μας άγουρα στη θνητότητα.
Καταγράφω όσα έζησα, αλλά όχι όπως τα έζησα.
Τι να κάνουμε τώρα; (Να ζητήσουμε συγγνώμη;)
Με γυρνοφέρνουν μέρες εξατμισμένες,
γυναικεία λόγια που στάζουν απαίτηση,
ο Φαίδρος που ζητάει νιρβάνα,
μια Διοτίμα που έχει απάντηση…
Πόσο αντιπαθώ τη θλίψη της καρδιάς
διαίρεση! Για όποιες απορίες
απευθυνθείτε σε γυναίκες, τα ξέρουν όλα,
αλλά δε μπορούν ν’ αποδείξουν τίποτα.
Έτσι έχει η κατάσταση, αλλά όχι μόνο έτσι.
Αχ, πόσο ενδιαφέρει ο πόνος των άλλων!
Και τι αμηχανία προκαλεί η χαρά τους!
Ο Διόνυσος κλαίει στη γωνία.
Ζούμε σε κοινωνίες απόγνωσης.
*
Το βιβλίο κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Ενδυμίων
Άλλα ποιήματα του Νίκου Βουτυρόπουλου, στις Στάχτες
***
Tomas Tranströmer. Νόμπελ Λογοτεχνίας 2011
07/10/2011 § Σχολιάστε
Στον σουηδό ποιητή Τούμας Τρανστρέμερ απονέμεται το Βραβείο Νομπέλ Λογοτεχνίας 2011, όπως ανακοίνωσε η Σουηδική Ακαδημία το μεσημέρι της Πέμπτης στη Στοκχόλμη.
Ο Τούμας Τρανστρέμερ έχει περιγράψει τα ποιήματά του σαν «τόπους συνάντησης», όπου το σκοτάδι και το φως, ο εσωτερικός κόσμος και το εξωτερικό περιβάλλον, ενώνονται για να μας προσφέρουν μια στιγμιαία επαφή με τον κόσμο, την Ιστορία ή τους εαυτούς μας.
«Το μόνο που θέλω να πω αστράφτει απρόσιτο» γράφει ο Τρανστρέμερ στο πρώτο ποίημα της συλλογής «Η πένθιμη γόνδολα».
Δείγματα της ποιητικής γραφής του Τούμας Τρανστρέμερ – από «Το Βήμα»
Βράδυ – πρωί
Το κατάρτι του φεγγαριού έχει σαπίσει και το πανί έχει τσαλακωθεί. Ο γλάρος μεθυσμένος πετά μακριά πάνω απ’ το νερό. Το βαρύ τετράγωνο της αποβάθρας είναι καρβουνιασμένο. Οι λόχμες βυθίζονται στο σκοτάδι.
Έξω στις σκάλες. Η αυγή χτυπά και ξαναχτυπά στις γρανιτένιες πύλες της θάλασσας και ο ήλιος αστράφτει κοντά στον κόσμο. Μισοπνιγμένοι θερινοί θεοί ψηλαφούν στη θαλασσινή ομίχλη.
(Από την πρώτη του συλλογή, «17 ποιήματα, 1954)
Πένθιμη γόνδολα αρ. 2
Δυο γερόντια, πεθερός και γαμπρός, ο Λιστ και ο Βάγκνερ, μένουν στο Canale Grande μαζί με την αεικίνητη γυναίκα που είναι παντρεμένη με τον βασιλιά Μίδα, αυτόν που μεταμορφώνει ό,τι αγγίξει σε Βάγκνερ.
Το πράσινο ψύχος της θάλασσας διαπερνά τα δάπεδα του μεγάρου.
Ο Βάγκνερ είναι καταβεβλημένος, η γνώριμη κατατομή που μοιάζει φασουλή είναι κουρασμένη όσο ποτέ άλλοτε,
το πρόσωπό του λευκή σημαία.
Η γόνδολα είναι βαριά φορτωμένη με τις ζωές τους, δυο εισιτήρια μ’ επιστροφή και ένα απλό.
(Από τη συλλογή «Η πένθιμη γόνδολα», 1996)
Προσόψεις
Στην άκρη του δρόμου βλέπω την εξουσία και μου φαίνεται σαν κρεμμύδι με αλληλοεπικαλυπτόμενα πρόσωπα που αποσπώνται το ένα μετά το άλλο…
(Από τη συλλογή «Το μεγάλο αίνιγμα», 2004)
[«Το Βήμα« via «Στάχτες«, ακόμη περισσότερα στην Ουίκι]
Πρ
αγριμολογος 