αγριμολογος

Ζητήματα ελευθερίας

Farrokhroo Parsa: «Δεν πρόκειται να γυρίσω πίσω στην ιστορία»

Στις 8 Μαΐου 1980, εκτελέστηκε διά πυροβολισμού μία γυναίκα που πραγματοποίησε ένα ασυγχώρητο έγκλημα για τους Ισλαμιστές του Ιράν. Τόλμησε να παλέψει για την ισότητα των φύλων, να δώσει θάρρος σε όλες εκείνες που είδαν τα δικαιώματά τους να χάνονται από τη μία μέρα στην άλλη και να παρέχει σε κάθε πολίτη πρόσβαση στη μόρφωση. Είχε το θράσος, επιπλέον, να πει «όχι» στη hijab. Καταδικάστηκε σε θάνατο επειδή «έσπειρε το μίσος στη Γη και πάλεψε ενάντια στο Θεό».

Η Farrokhroo Parsa ήταν γιατρός, εκπαιδευτικός και βουλευτής. Έγινε η πρώτη γυναίκα υπουργός της ιρανικής κυβέρνησης, όταν ανέλαβε το Υπουργείο Παιδείας επί πρωθυπουργίας του Amir Abbas Hoveida. Υπέρμαχος των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, πάλεψε σκληρά για την ενδυνάμωση των γυναικών. Ύψωσε τη φωνή της σε μία εποχή που πολλές το είχαν ανάγκη και λιγότερες το τόλμησαν, ενώ πλήρωσε με το υπέρτατο τίμημα: Την ίδια της τη ζωή.

Η μητέρα της, Fakhr-e Afagh, αρθρογραφούσε για το γυναικείο περιοδικό Jahan-e Zan (Ο Κόσμος της Γυναίκας), μιλούσε ανοιχτά για την ισότητα των φύλων και μαχόταν για το δικαίωμα των μικρών κοριτσιών στην εκπαίδευση. Οι απόψεις της θεωρούνταν ιδιαίτερα ριζοσπαστικές και τράβηξαν τη προσοχή της συντηρητικής κυβέρνησης. Η οικογένεια, λοιπόν, απελάθηκε από την πρωτεύουσα στην πόλη Qom. Εκεί, η έγκυος Afagh τέθηκε σε κατ’ οίκον περιορισμό. Λίγο αργότερα, στο σπίτι αυτό έφερε στον κόσμο τη Farrokhroo.

Μεγάλωσε γνωρίζοντας πως δεν αξίζει τίποτα λιγότερο από τους άνδρες. Σπούδασε ιατρική κι έγινε καθηγήτρια βιολογίας στο Λύκειο Jeanne d’Arc της Τεχεράνης. Μαθητής της, μάλιστα, ήταν  Farah Diba, που αργότερα έμεινε στην ιστορία ως Βασιλιάς Mohammad Reza Pahlavi.

Το 1963, η Parsa κατάφερε να μπει στη Βουλή κι έφερε στο Ιράν το κίνημα των σουφραζέτων. Ήταν, επίσης, η ήρεμη δύναμη που καθοδηγούσε τον αγώνα για την καθιέρωση νόμων που εξασφάλιζαν την ισότητα των μελών της οικογένειας, ανεξαρτήτως φύλου. Το 1965, έγινε Υφυπουργός Παιδείας και, στις 27 Αυγούστου του 1968, ανέλαβε τη διοίκηση του Υπουργείου. Ήταν η πρώτη φορά στην ιστορία της χώρας που μία γυναίκα κατακτούσε τέτοια θέση.

Μέχρι το 1979, το Ιράν θεωρούταν ένα από τα πιο ανεπτυγμένα έθνη του κόσμου. Εκείνη τη χρονιά, όμως, ξέσπασε η επανάσταση – μία επανάσταση που γύρισε τους Ιρανούς χρόνια πίσω, επαναφέροντας τη Σαρία. Η hijab έγινε υποχρεωτική σε δημόσιους χώρους, οι διαζευγμένοι πατέρες έπαιρναν αυτόματα την επιμέλεια του πρωτότοκου παιδιού και οι γυναίκες έχασαν θεμελιώδη δικαιώματα.

Η Farrokhroo, ήταν μία από τις πολλές που πάλεψαν ενάντια στις αλλαγές αυτές.

«Η συνωμοσία της σιωπής πρέπει να τελειώσει εδώ.  Με τη σιωπή και την απάθειά μας, παραμένουμε αδύναμοι και ηττημένοι. Πώς θα συγχωρέσουμε και θα ξεχάσουμε αυτούς που δε σταματούν να σκοτώνουν;», έλεγε.

Όπως είναι επόμενο, συνελήφθη από το Επαναστατικό Δικαστήριο και τον επικεφαλής Ayatollah Khalkali. Αντιμετώπισε μία σειρά κατηγοριών, αναμεσά τους η ενθάρρυνση των αθλητριών να φορούν σορτς κατά τη διάρκεια των αγώνων, αλλά και των γυναικών να συμμετάσχουν στην πολιτική – κάτι που ο Ayatollah θεωρούσε συνώνυμο της πορνείας. Φυλακίστηκε, υπέφερε, αλλά δε λύγισε στιγμή.

«Είμαι γιατρός, δε φοβάμαι το θάνατο. Ο θάνατος είναι μονάχα μια στιγμή, τίποτα άλλο. Είμαι προετοιμασμένη να τον δεχθώ με ανοιχτές αγκάλες, παρά να καλυφθώ», ήταν τα τελευταία λόγια που έγραψε στα παιδιά της από το κελί της. «Δεν πρόκειται να προσκυνήσω όλους εκείνους που περιμένουν να πάρω πίσω πενήντα χρόνια αγώνων για την ισότητα μεταξύ ανδρών και γυναικών. Δεν πρόκειται να φορέσω hijab και να γυρίσω πίσω στην ιστορία.»

*

Λινκ / πηγή >>>

Getty images

«Ο Απόστολος του Αλλάχ είπε: Εχω διαταχθεί να πολεμήσω τους ανθρώπους μέχρι να βροντοφωνάξουν: “Κανείς δεν δικαιούται να λατρεύεται εκτός από τον Αλλάχ”. Κι όταν φωνάξουν αυτό, προσευχηθούν όπως προσευχόμαστε και σφάξουν όπως σφάζουμε, τότε το αίμα και οι περιουσίες τους θα μας είναι ιερές» (Σ. Μπουκαρί, Τόμος.1, Βιβλίο 8, Χαντίντ 387).

Οι θηριωδίες του Ισλάμ και η αθωότητα της Δύσης

Η κριτική κατά του Ισραήλ έχει ενταθεί τελευταία εξαιτίας των επιθέσεών του στη Γάζα που έχουν οδηγήσει στον θάνατο χιλιάδων άμαχων Παλαιστινίων ανάμεσα στους κατοίκους της. Από μια πρώτη πλευρά, αυτή η επιθετική στάση των Ισραηλινών μοιάζει παράλογη. Από την άλλη, αν λάβει κανείς σοβαρά υπόψη το γεγονός πως το Ισραήλ παλεύει για την ύπαρξή του απέναντι σε αντιπάλους που του την αρνούνται, έχει κάποια λογική. Από τη στιγμή που δεν υπάρχει η παραμικρή ένδειξη πως οι παλαιστινιακές οργανώσεις, και ιδιαίτερα η Χαμάς και όσες στηρίζονται σε φανατικούς ισλαμιστές, θα κοπάσουν το πάθος τους για καταστροφή του Ισραήλ και εξόντωση κάθε Εβραίου που βρίσκεται στο διάβα τους. Σωστές είναι οι εκκλήσεις για ανθρωπισμό και παύση της στρατιωτικής επέλασης του Ισραήλ, όταν όμως κανείς δεν μπορεί να εγγυηθεί μια διαρκή ειρήνη και εξουδετέρωση των φανατικών ισλαμιστών, οι επιλογές για την κυβέρνηση της Ιερουσαλήμ περιορίζονται.

Οι υποστηρικτές των αντιπάλων του χριστιανισμού ή των Εβραίων κάνουν πάντα αναφορά σε ένα εδάφιο του Κορανίου που υποστηρίζει πως «αν σκοτώσεις έναν άνθρωπο είναι σαν να δολοφονείς ολόκληρη την ανθρωπότητα». Ετσι, αποφαίνονται πως το Ισλαμ είναι θρησκεία ειρήνης και αγάπης! Μόνο που δεν γίνεται αναφορά στο υπόλοιπο εδάφιο του ίδιου στίχου που τονίζει: «Αυτοί που κηρύττουν τον πόλεμο στον Αλλάχ και στον Απεσταλμένο του αντιμετωπίζονται με θάνατο. Η τιμωρία τους είναι ο αποκεφαλισμός, η σταύρωση ή το κόψιμο των χεριών και των ποδιών και στις δύο πλευρές. Αυτή ειναι η ατίμωσή τους σε αυτή τη ζωή και ακολουθούν βαρειές τιμωρίες και στην Αλλη» (Κοράνι 5:31-33). Είναι αυτονόητο ποιοι εννοείται πως «κηρύσσουν πόλεμο στον Προφήτη»: οι άπιστοι (χριστιανοί και Εβραίοι) και οι αποστάτες του Ισλάμ, καθώς και οι πολυθεϊστές (σιίτες)! Αυτά ακριβώς είναι που υποστηρίζουν όσοι προβαίνουν σε ανατριχιαστικές πράξεις μαζικών φόνων και εκτελέσεων στο όνομα του Ισλάμ. Και δεν παραβιάζουν βέβαια το Κοράνι!

Υπάρχει βέβαια κι ένα άλλο θέμα. Είναι κάθε ζωή «ιερή», σύμφωνα με τα ιερά κείμενα, ή μόνο αυτή των μουσουλμάνων; Πολλοί μελετητές του Ισλάμ επιμένουν πως ο σχετικός (ανθρωπιστικός) στίχος του Κορανίου οφείλει να ερμηνεύεται πως μόνο οι μουσουλμανικές ζωές πρέπει να θεωρούνται ιερές. Ενας από τους πιο παλιούς μελετητές του Κορανίου, ο Σαχίντ μπιν Τζουμπαγιάρ, διατύπωσε το σχετικό κείμενο σαν «αυτός που επιτρέπει να χυθεί αίμα μουσουλμάνου είναι σαν να επιτρέπει να χυθεί το αίμα όλων των ανθρώπων». Οι «άπιστοι» λοιπόν δεν μπορούν να περιμένουν να τους προστατέψει αυτός ο στίχος. Και ένα επίσης από τα έγκυρα «χαντίντ» (ιερά κείμενα ερμηνείας των διδασκαλιών του Προφήτη) του Σαχί Μπουκαρί ξεκαθαρίζει: «Ο Απόστολος του Αλλάχ είπε: Εχω διαταχθεί να πολεμήσω τους ανθρώπους μέχρι να βροντοφωνάξουν: “Κανείς δεν δικαιούται να λατρεύεται εκτός από τον Αλλάχ”. Κι όταν φωνάξουν αυτό, προσευχηθούν όπως προσευχόμαστε και σφάξουν όπως σφάζουμε, τότε το αίμα και οι περιουσίες τους θα μας είναι ιερές» (Σ. Μπουκαρί, Τόμος.1, Βιβλίο 8, Χαντίντ 387).

Είναι ειρωνικό να γίνεται αναφορά στο Ισλάμ σαν θρησκεία δήθεν ειρήνης, με αναφορές σε κείμενο του Κορανίου, που ακριβώς όμως ζητεί τη σφαγή των μη μουσουλμάνων! Ολοι αυτοί που ξεχύνονται στους δρόμους προπαγανδίζοντας τις ανθρωπιστικές τους προθέσεις απέναντι σε ανθρώπους που ουδέποτε αποκήρυξαν τις αντιλήψεις αυτές και που η θρησκεία τους επιτάσσει τέτοιες φρικτές πράξεις πώς είναι δυνατόν να εθελοτυφλούν και να προπαγανδίζουν την ανοχή μιας τέτοιας πραγματικότητας; Η θεώρηση μιας μουσουλμανικής κοινότητας, όπως λ.χ. της παλαιστινιακής, με τα κριτήρια και τα μέτρα μιας δυτικής κοινωνίας είναι τραγικό λάθος. Η αθωότητα της χριστιανικής Δύσης οφείλει να πάρει κάποια στιγμή τέλος…

✳︎

[©Ανδρέας Ανδριανόπουλος ―εφημερίδα «Τα Νέα» 31/05/2025 

◉

ο Μισέλ Φουκό είδε στους μουλάδες μια «πνευματική εξουσία χωρίς διοικητικό ή εποπτικό ρόλο» και βάλθηκε να επαινεί το Κοράνι…

Γιατί οι διανοούμενοι κάνουν εγκληματικά λάθη
Ανέκαθεν οι ελίτ ενθουσιάζονταν με παραλογισμούς, κυρίως επειδή οι εφαρμογές αυτών των παραλογισμών δεν έχουν άμεσο αντίκτυπο στη ζωή τους

Αποσπάσματα από άρθρο της ©Σώτης Τριανταφύλλου στην Athens Voice >>

«[…] Σε πλήθος περιστάσεων στην ιστορία, ιδιαίτερα σ’ εκείνη του 20ού και 21ου αιώνα, που μας αφορά περισσότερο, οι διαμορφωτές κοινής γνώμης στήριξαν αιμοσταγή καθεστώτα, επέμειναν πεισματικά σε ξοφλημένες ιδεολογίες και προσκολλήθηκαν σε θεωρίες και σε θεωρητικούς που είχαν ήδη διαψευστεί με τον πιο κατάφωρο τρόπο. Πολλά εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας διεπράχθησαν με την πρωτοβουλία μορφωμένων ατόμων — στην Καμπότζη, ανάμεσα στους Ερυθρούς Χμερ, υπεύθυνους για τον βίαιο θάνατο σχεδόν δύο εκατομμυρίων συμπατριωτών τους στη δεκαετία του 1970 ήσαν οκτώ γαλλόφωνοι διανοούμενοι, πέντε εκ των οποίων είχαν σπουδάσει στη Σορβόνη: εκεί είχαν διδαχθεί τις ανοησίες του Ζαν-Πολ Σαρτρ για την επαναστατική βία και για τον καθαγιασμό των μέσων «με καλό σκοπό».

Ο Σαρτρ, αν και σήμερα δεν έχει την επιρροή που είχε πριν από πενήντα χρόνια, είναι χαρακτηριστικό παράδειγμα παραπλανημένου και φανατικού διανοούμενου που έγινε σύμβολο των απανταχού παραπλανημένων και φανατικών. Αλλά ίσως ο Μπέρτολτ Μπρεχτ να ήταν ακόμα χειρότερος σε ακρισία και σε πολιτική (και προσωπική) εχθροπάθεια· αμφότεροι στήριξαν τις σταλινικές δίκες-φάρσες, τις εκτελέσεις διαφωνούντων ή και μη διαφωνούντων των κομμουνιστικών καθεστώτων, τους δικτάτορες και τους τυράννους. Δεν ήσαν απλώς χρήσιμοι ηλίθιοι, ήσαν ενεργά όργανα προπαγάνδας.

Μπορώ να απαριθμήσω πολλούς από μια μακρά σειρά μελών της ελίτ που προσχώρησαν στον φασισμό, στον ναζισμό ή στον κομμουνισμό: Μαρινέτι, Ντ’ Ανούντσιο, Έζρα Πάουντ, Μάρτιν Χάιντεγκερ, Πολ Ελυάρ, Λουί Αραγκόν, Πάμπλο Νερούντα, Γιάννης Ρίτσος, Καρλ Σμιτ, Λένι Ρίφενσταλ, Λουί Αλτουσέρ, Αντρέ Γκλυξμάν, Νόαμ Τσόμσκι. Σε ολόκληρες γενιές διανοουμένων, λιγοστοί ήσαν όσοι έβλεπαν τι συνέβαινε ολόγυρά τους· κι αυτοί όχι από την αρχή —απλώς, κάποιοι είχαν το στοιχειώδες θάρρος, τη στοιχειώδη εντιμότητα, να παραδεχτούν ότι σε μια περίοδο της ζωής τους έκαναν φρικτά λάθη παρασύροντας σε πλάνες και πολλούς άλλους ανθρώπους. Ο Τζορτζ Όργουελ ήταν ένας απ’ αυτούς: σήμερα, παραδόξως, τον επικαλείται η αριστερά· ίσως αυτή η συχνή αναφορά να οφείλεται σε άγνοια· ο Όργουελ υπήρξε σφοδρός επικριτής της. Όσο για τους διανοουμένους που δεν έπεσαν στην παγίδα της αγελαίας νοοτροπίας —η Άιν Ραντ, ο Ρεϊμόν Αρόν, ο Αλμπέρ Καμύ, ο Τόμας Μαν— αν και το έργο τους αναγνωρίστηκε, οι απόψεις τους λοιδορήθηκαν.

[…]καθώς προχωρούσε ο 20ός αιώνας, η τύφλωση, η αφέλεια, η κακή πίστη έναντι της δημοκρατίας και ο κυνισμός οργίαζαν: […]μεγάλη επιτυχία γνώρισαν ο Τσε Γκεβάρα και ο Φιντέλ Κάστρο, οι οποίοι, ως ρομαντικοί επαναστάτες, δέχονταν επισκέψεις πολλών Ευρωπαίων και Αμερικανών διανοουμένων. Εκτός του ότι η Ανιές Βαρντά γύρισε προπαγανδιστική ταινία όπου συνέκρινε τον Φιντέλ με τον Γκάρυ Κούπερ (ο Σολ Λάνταου επίσης), ο Σαρτρ έγραψε δεκαέξι εγκωμιαστικά άρθρα στην εφημερίδα France-Soir και η Σιμόν ντε Μποβουάρ —ένα έτσι κι αλλιώς μέτριο πνεύμα— τον επαίνεσε ξανά και ξανά σε τηλεοπτικές εκπομπές και στον Nouvel Observateur. Αλλά, το αποκορύφωμα της τύφλωσης δεν ήταν η εκτίμηση για τον Φιντέλ Κάστρο, αλλά εκείνη για τον Μάο τσε Τουνγκ: ο μαοϊσμός των διανοουμένων στη δεκαετία του 1960 και 1970 υπήρξε η πιο τρομακτική διάθλαση της όρασης στον 20ό αιώνα.

Στη Γαλλία, κυρίως στους κύκλους της Ecole Normale, καθώς και στον χώρο του πειραματικού κινηματογράφου, φούντωσε το κίνημα εναντίον της υλιστικής και φιλελεύθερης Δύσης, με παράλληλη ανάπτυξη της φιλοκινεζικής ρητορικής. Προσωπικότητες όπως ο Σαρτρ, η Μποβουάρ, ο Αλτουσέρ, ο Αλέν Μπαντιού, ο Σιλβάν Λαζαρούς, ο Ζαν-Λυκ Γκοντάρ και ο Μισέλ Φουκό χειροκρότησαν την Πολιτιστική Επανάσταση και την αγροτική μεταρρύθμιση στην Κίνα στηλιτεύοντας τον δυτικό «κομφορμισμό» και «ατομισμό». Οι δηλώσεις τους δεν απείχαν πολύ από την προσωπολατρία: η Μποβουάρ εξήρε την «αμίμητη φυσικότητα» του Μεγάλου Τιμονιέρη και το πώς τα πρόσωπα του Μάο και του Τσου Ενλάι «όχι μόνο σαγηνεύουν αλλά και εμπνέουν ένα πολύ σπάνιο συναίσθημα, τον σεβασμό».

Όπως όλοι ξέρουμε, ο Μάο ήταν υπεύθυνος για καμιά 50ριά εκατομμύρια θανάτους, κάτι που τον καθιστά τον χειρότερο κατά συρροή δολοφόνο στην ανθρώπινη ιστορία — αλλά αυτά ήταν ψιλά γράμματα για όσους στοχάζονταν στα καφέ του Σεν Ζερμέν ντε Πρε και στα campuses των αμερικανικών πανεπιστημίων. Ο δε Ρολάν Μπαρτ ταξίδεψε στην Κίνα, τα βρήκε όλα υπέροχα κι έγραψε, μεταξύ άλλων, για την ειρήνη που επικρατούσε στη χώρα, για τη «σύνθετη κουζίνα» της και για τα «παιδιά που δεν κουράζεσαι να κοιτάς τις εκφράσεις τους, τόσο διαφορετικές είναι» (;;;). Τσιμουδιά για τις δύσκολες συνθήκες διαβίωσης των Κινέζων. Αντιθέτως: «Στον δρόμο, στα εργαστήρια, στα σχολεία, στους επαρχιακούς δρόμους, ένας λαός που μέσα σε είκοσι πέντε χρόνια έχει ήδη χτίσει ένα σημαντικό έθνος, μετακινείται, εργάζεται, πίνει το τσάι του ή κάνει τη μοναχική του γυμναστική, χωρίς θέατρο, χωρίς θόρυβο, χωρίς να ποζάρει, με λίγα λόγια χωρίς υστερίες» (Le Monde, Μάιος 1974).

[…] Το 1979, οι τιτάνες της αριστερής σκέψης χειροκρότησαν την επανάσταση των μουλάδων στο Ιράν. Ήδη πριν από την ισλαμική επανάσταση, όταν ο Αγιατολάχ Χομεϊνί ζούσε στη Γαλλία ως δήθεν πιθανό θύμα του καθεστώτος του Σάχη, είχε προσελκύσει το ενδιαφέρον των αριστερών διανοουμένων: ο εχθρός του εχθρού μου είναι φίλος μου. Έτσι, ο Μισέλ Φουκό είδε στους μουλάδες μια «πνευματική εξουσία χωρίς διοικητικό ή εποπτικό ρόλο» και βάλθηκε να επαινεί το Κοράνι, το οποίο υποτίθεται ότι στο εξής θα διείπε την ενάρετη ιρανική ζωή με την αξία της εργασίας, με την κοινοκτημοσύνη των πόρων (νερό, υπέδαφος), με όρια της ελευθερίας που να τηρούνται έτσι ώστε να μη βλάπτουν τους άλλους, με σεβασμό των μειονοτήτων, με ισότητα και αναγνώριση της διαφοράς μεταξύ ανδρών και γυναικών, με λογοδοσία των κυβερνώντων. Αυτά διάβαζε στο Κοράνι ο Φουκό. Σήμερα, αν και έχει μειωθεί ο αριθμός εκείνων που ξεστομίζουν τέτοιες μωρίες, στον χώρο της αριστεράς σ’ αυτές τις μωρίες στηρίζεται η ισλαμοφιλία, όπως και όλα τα φιλο-ολοκληρωτικά ιδεολογήματα. Άλλωστε, τα ινδάλματα των αριστερών διανοουμένων εξακολουθούν να είναι ο Φουκό και ο Έντουαρντ Σαΐντ· όσοι εμπότισαν την αριστερά με μεταφυσικές ιδέες, αυθαιρεσία, ψευδοεπιστήμη, αντιδυτικισμό, οικοφοβία.

[…]ενώ οι πολιτικοί που κάνουν γκάφες συνήθως τιμωρούνται με μη επανεκλογή ή με γελοιοποίηση, οι διανοούμενοι μπορούν να κάνουν τη μια γκάφα πάνω στην άλλη χωρίς να χάνουν το κύρος τους· πάντοτε θα υπάρχει μια ομάδα ανθρώπων που θα τους θαυμάζει και θα τους ακολουθεί. Κι εκτός αυτού, όσο πιο εξωφρενική είναι μια ιδέα, τόσο περισσότερο ερεθίζει το ενδιαφέρον του κοινού, ιδιαίτερα αν συνοδεύεται από περγαμηνές, τίτλους και ύφος χιλίων καρδιναλίων. (δικές μου οι υπογραμμίσεις)

*

Μπορείτε να διαβάσετε Όλο το κείμενο της ©Σώτης Τριανταφύλλου ΕΔΩ >>>

◉