[«οι κανόνες του Κορανίου είναι σημαντικότεροι του Συντάγματος και των νόμων»
23/04/2024 § Σχολιάστε
ΧΩΡΙΣ ΑΥΤΑΠΑΤΕΣ
Το 67,8% των μουσουλμάνων μαθητών που φοιτούν σε σχολεία της Γερμανίας δηλώνουν ότι «οι κανόνες του Κορανίου είναι σημαντικότεροι από ό,τι το Σύνταγμα και οι νόμοι».
Η συντριπτική πλειοψηφία των μουσουλμάνων μαθητών στη Γερμανία θεωρεί σημαντικότερους τους κανόνες του Κορανίου από τους νόμους του κράτους, ενώ σχεδόν ένας στους δύο πιστεύει ότι η καλύτερη μορφή κράτους είναι αυτή του ισλαμικού θεοκρατικού συστήματος.
Σύμφωνα με έρευνα του Ινστιτούτου Εγκληματολογικών Ερευνών της Κάτω Σαξονίας (KFN), το 67,8% των μουσουλμάνων μαθητών που φοιτούν σε σχολεία της Γερμανίας δηλώνουν ότι «οι κανόνες του Κορανίου είναι σημαντικότεροι από ό,τι το Σύνταγμα και οι νόμοι» του γερμανικού κράτους. Επιπλέον, το 51,5% θεωρεί ότι «μόνο το Ισλάμ είναι σε θέση να δώσει λύσεις στα προβλήματα της εποχής μας» και το 45,8% ότι «ένα ισλαμικό θεοκρατικό σύστημα είναι το καλύτερο πολίτευμα». Το 36,5% δηλώνει η γερμανική κοινωνία θα ήταν ισχυρότερη, εάν εφαρμόζονταν οι ισλαμικοί κανόνες και το 35,3% εκφράζει κατανόηση για τη βία εναντίον ατόμων τα οποία προσβάλλουν τον Αλλάχ ή τον Μωάμεθ και μάλιστα το 21,25% δικαιολογεί και την ισλαμιστική βία στη Δύση, εφόσον απειλείται το Ισλάμ, ενώ το 18,1% θεωρεί δικαιολογημένη ακόμη και τη χρήση βίας για τη διάδοση και την επιβολή του Ισλάμ.
Τα ευρήματα της έρευνας προκάλεσαν και την αντίδραση των κομμάτων. Ο αρμόδιος του Χριστιανοδημοκρατικού Κόμματος (CDU) για θέματα εσωτερικής πολιτικής Κρίστοφ ντε Βρις δήλωσε στην BILD ότι «η έρευνα δείχνει πόσο βαθιά έχει φθάσει το πολιτικό ισλάμ στη Γερμανία» και έκανε μάλιστα λόγο για «συστηματική κατήχηση» στους χώρους εργασίας. «Η πολυπολιτισμικότητα έχει προ πολλού αποτύχει. Τώρα απαιτείται σαφήνεια και συνέπεια, εάν θέλουμε να σταματήσει η επέλαση των μισαλλόδοξων», πρόσθεσε, ενώ η υπουργός Παιδείας του Σλέσβιγκ-Χολστάιν και αντιπρόεδρος του CDU Κάριν Πρίεν εξέφρασε την ανησυχία της για τα αποτελέσματα της έρευνας, σημείωσε ότι «προφανώς δεν είναι δυνατόν να μεταδοθούν δημοκρατικές αξίες, οι οποίες απειλούν να υπονομεύσουν την κοινωνική συνοχή» και επέρριψε την ευθύνη «στις οικογένειες, στα σχολεία, στα κρατιδιακά κέντρα για την πολιτική αγωγή και βέβαια στις νεολαίες των κοινοτήτων γύρω από τα τζαμιά».
Από την πλευρά των εκπαιδευτικών, ο πρόεδρος της Ομοσπονδίας Δασκάλων Στέφαν Ντουλ έκανε λόγο για «ανησυχητικά αποτελέσματα» και τόνισε την ανάγκη για «περισσότερη εκπαίδευση στη δημοκρατία και στους κανόνες του Συντάγματος». Ο ισλαμισμός «πρέπει να σταματήσει και σε αυτό πρέπει να υπάρχει μηδενική ανοχή»,πρόσθεσε, σε δηλώσεις του επίσης στην BILD.
Σύμφωνα με την εφημερίδα, το μεγαλύτερο πρόβλημα ισλαμισμού στα σχολεία εντοπίζεται στη Βόρεια Ρηνανία-Βεστφαλία, με πιο χαρακτηριστική την υπόθεση τριών μαθητών σε σχολείο του Νόις, οι οποίοι απαιτούσαν την τήρηση των κανόνων της Σαρία από τους συμμαθητές και τις συμμαθήτριές τους, αλλά και τον διαχωρισμό αγοριών και κοριτσιών στις τάξεις.
[Πάλι το ’21 ·
22/03/2024 § Σχολιάστε
Screenshot
Είναι μία επίπλαστη επέτειος. Μία εθνική πράξη που την οικειοποιήθηκε η εκκλησία. Όπως, εκ των υστέρων, και την επανάσταση. Εξακολουθεί ο εορτασμός να βασίζεται στη φράση με τα περισσότερα ιστορικά ψεύδη στην υφήλιο.
Γράφει ο ©Νίκος Δήμου το 2015
Πριν ένα χρόνο (το 2014) δημοσίευσα σε αυτή τη θέση ένα κείμενο με τίτλο: «Πότε θα διδαχθούν τα παιδιά την αλήθεια για το ‘21;». Επί 365 ημέρες παρέμεινε πρώτο στα «Πιο διαβασμένα» του Protagon, και συγκέντρωσε 59.000 share, 24.000 like και 185 σχόλια. Γράφτηκαν παντού πολλά υπέρ και κατά (κυρίως κατά) και σηκώθηκε ντόρος μεγάλος.
«Γκραν σουξέ» που έλεγε κι ο Σαββόπουλος.
Και τι έγινε;
Τίποτα. Στο μέτωπο της ιστορικής αλήθειας δεν προχωρήσαμε ούτε ένα πόντο. Ίσα-ίσα, υπερθεματίζουμε. Φέτος θα γιορτάσουμε με ακόμα μεγαλύτερες παρελάσεις, συμπληρωμένες από χορούς, δημοτικά (κλαρίνα, ζουρνάδες και νταούλια) που θα ανεβάσουν ακόμα πιο ψηλά το εθνικό φρόνημα. (Αφού δεν καταφέραμε τις αγορές να χορέψουν… θα χορέψουμε εμείς).
Λες και αυτό ήταν το πρόβλημά μας – το ελλείπον εθνικό φρόνημα. (Υπερβάλλον έχουμε – το μόνο πράγμα στο οποίο θα μπορούσαμε να κάνουμε εξαγωγές. Αλλά ποιος αγοράζει;).
Κι όμως είναι μία επίπλαστη επέτειος. Μία εθνική πράξη που την οικειοποιήθηκε η εκκλησία. Όπως, εκ των υστέρων, και την επανάσταση.
Εξακολουθεί ο εορτασμός να βασίζεται στη φράση με τα περισσότερα ιστορικά ψεύδη στην υφήλιο: «Στις 25 του Μάρτη, γιορτή του Ευαγγελισμού, στην Αγία Λαύρα, ο Παλαιών Πατρών Γερμανός σήκωσε το λάβαρο της Επανάστασης». Ούτε μία λέξη δεν ανταποκρίνεται στην ιστορική αλήθεια.
Έγραψε ο σοφός George Santayana: «Όσοι δεν θυμούνται (σωστά) το παρελθόν, είναι καταδικασμένοι να το επαναλαμβάνουν».
Κι εμείς, για εκατόν ενενήντα τέσσερα χρόνια, κάνουμε ακριβώς αυτό: Επαναλαμβάνουμε τα ίδια λάθη: μύθους, υπερβολές, έριδες, διχόνοια, υπονόμευση, εμφύλια διαμάχη, διαφθορά, υποκρισία. Τα ίδια που οδήγησαν την Επανάσταση του 21 σε αποτυχία (για να μας σώσουν οι Μεγάλες Δυνάμεις στο Ναβαρίνο).
Κοιτάξτε γύρω σας: Η «πρώτη φορά αριστερά» συμπεριφέρεται παλαιοκομματικά και διαπρέπει μόνον επικοινωνιακά. (Τι απογοήτευση!). Πάλι η χώρα φανατικά διαιρεμένη, πάλι εκτοξεύεται λάσπη προς κάθε κατεύθυνση. Αντί σε μία τόσο κρίσιμη στιγμή να συνεργαστούμε και να προσπαθήσουμε όλοι μαζί για το καλό του τόπου!
Τα νταούλια και οι ζουρνάδες μας έλειπαν…
ΠΗΓΗ protagon.gr 2015
◉
[λαϊκές αγορές με αγάλματα, προτομές και πάσης φύσεως αξεσουάρ της Επανάστασης ·
12/03/2024 § Σχολιάστε
Η ΑΓΑΠΗ ΣΚΟΝΗ ΚΑΙ Τ’ ΟΝΕΙΡΟ ΚΑΠΝΟΣ
Ένα μνημείο της σοβιετικής εποχής για τη φιλία μεταξύ Ουκρανίας και Ρωσίας κατεβαίνει στο έδαφος από έναν γερανό αφού κόπηκε από την πλίνθο του στο κέντρο του Κιέβου στις 26 Απριλίου. Photo: rferl.org
Εντός πωλούνται πάσης φύσεως υλικά
Ο Βλαδίμηρος Λένιν αναπαύεται, εκατό χρόνια τώρα, μουμιοποιημένος, στο μαυσωλείο του στην Κόκκινη Πλατεία της Μόσχας. Κάποιες συζητήσεις επί εποχής Γέλτσιν, μετά τη διάλυση της ΕΣΣΔ, για ενταφιασμό της σορού του δεν προχώρησαν εξαιτίας σφοδρών αντιδράσεων.
Εκεί, στη φορμόλη, τον «επισκεπτόταν» έως τα μέσα της δεκαετίας του 2000 ο Βιετναμέζος επαναστάτης Χο Τσι Μινχ. Ο «θείος Χο», βαλσαμωμένος και αυτός, ταξίδευε μία φορά τον χρόνο από το δικό του «παλάτι» στο Ανόι για συντήρηση και φρεσκάρισμα, και πάλι πίσω. Αυτά έως το 2010, οπότε οι Ρώσοι έδωσαν (επιτέλους) τη σχετική τεχνογνωσία στους Βιετναμέζους και έτσι ησύχασε το κορμάκι του από την ταλαιπωρία.
Από τα «παιδιά του Λένιν», πλην του Χο Τσι Μινχ, ο Μάο Τσε Τουνγκ και ο Κιμ Ιλ Γονγκ, διαθέτουν και αυτοί τα δικά τους μεγαλοπρεπή αναπαυτήρια, όπου τυγχάνουν επίσημων τιμών, τουριστικών «προσκυνημάτων» και συνήθως προπαγανδιστικής υποχρεωτικής λαϊκής λατρείας –μάλιστα η κινεζική ηγεσία πρότεινε (2018) στην UNESCO να κατατάξει για το 2035 το μαυσωλείο του Μάο (πέθανε το 1976 αφήνοντας πίσω του εκατομμύρια νεκρούς «εχθρούς του λαού», κατά την Πολιτιστική Επανάσταση) στα μνημεία της παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς. Τα άλλα κατέληξαν στην πλειοψηφία τους, από τους λαούς τους, στο όνομα των οποίων ώμνυον, ή και τους εσωκομματικούς αντιπάλους συντρόφους τους, στα «απόπαιδα της Ιστορίας».
Ο «Πατερούλης»
Οταν ο Ιωσήφ Βησαριόνοβιτς Τζουκασβίλι πέθανε στις 6 Μαρτίου του 1953, τον ταρίχευσαν και τον τοποθέτησαν στο μαυσωλείο, πλάι στον Λένιν. Με την άνοδο, όμως, του Χρουστσόφ στην εξουσία, ξεκίνησε η επιχείρηση αποκαθήλωσής του, που κορυφώθηκε στο 20ό συνέδριο του ΚΚΣΕ, το 1956.
Μια γυναίκα σύνεδρος είπε, τότε, από το βήμα του συνεδρίου: «Σύντροφοι πάντα στις πιο δύσκολες στιγμές συμβουλευόμουν τον Λένιν για το τι να κάνω. Χθες τον συμβουλεύτηκα και πάλι. Στάθηκε μπροστά μου και σαν να ήταν ζωντανός μου είπε: “Είναι δυσάρεστο να είμαι δίπλα στον Στάλιν, που έκανε τόσο κακό στο κόμμα”». Και ωσάν να εισακούστηκε το θέλημά της, ο Χρουστσόφ αποφάνθηκε: «Η παραπέρα διατήρηση της σαρκοφάγου με τη σορό του Στάλιν θα αναγνωριστεί ως μη αρμόζουσα, καθώς οι σοβαρές παραβιάσεις των λενινιστικών αρχών από τον Στάλιν, η κατάχρηση εξουσίας, η μαζική καταστολή κατά έντιμων Σοβιετικών πολιτών και άλλες δραστηριότητες της περιόδου της προσωπολατρίας καθιστούν αδύνατο να μείνει η σορός του στο μαυσωλείο του Λένιν». Κατόπιν αυτού, ο Στάλιν μεταφέρθηκε από το μαυσωλείο και ενταφιάστηκε ως κοινός θνητός στα τείχη του Κρεμλίνου.
Δύο φορές στη συνέχεια, τη μία επί Χρουστσόφ και την άλλη επί Μπρέζνιεφ, εστάλησαν ειδικές δυνάμεις της αστυνομίας από τη Μόσχα στη γενέτειρά του, το Γκόρι της Γεωργίας, για να ανατινάξουν με εκρηκτικά το μοναδικό άγαλμά του που είχε απομείνει όρθιο, αλλά οι ντόπιοι υπερασπίστηκαν τον «Σοσό» τους με τα όπλα. Ώσπου αιφνιδιαστικά μια νύχτα, στις 25 Ιουνίου 2010, ο Στάλιν «απήχθη» με μια αιφνιδιαστική στρατιωτική επιχείρηση που οργάνωσε ο φιλοδυτικός τότε πρόεδρος της Γεωργίας Μιχαήλ Σαακασβίλι.
«Ήρθαν μετά τα μεσάνυχτα, έζωσαν με στρατό και αστυνομία την πλατεία και μέχρι να αντιληφθεί ο κόσμος τι γίνεται, με γερανό κατέβασαν το άγαλμα, το φόρτωσαν και το πήραν», μου αφηγήθηκε το 2019 για την «Κ» ο μητροπολίτης του Γκόρι, Ανδρέας. «Οι άνθρωποι εδώ είναι θυμωμένοι και αξιώνουν την επιστροφή του αγάλματος, μας φέρνει τουρισμό, ο Σοσό μάς δίνει ακόμη ψωμί», πρόσθεσε καθώς μας ξεναγούσε στο μουσείο του Στάλιν.
Με την κατάρρευση της Κόκκινης Αυτοκρατορίας, ξεκίνησε και η απομυθοποίηση του ιδρυτή της, του ανθρώπου που, όπως θα γράψει η νομπελίστρια συγγραφέας Σβετλάνα Αλεξίεβιτς (σ.σ. Το τέλος του Κόκκινου Ανθρώπου), «είχε ένα τρελό σχέδιο, να επιδιορθώσει τον “παλιό” άνθρωπο, τον Αδάμ της Παλιάς Διαθήκης, βγάζοντας από το εργαστήριο του μαρξισμού-λενινισμού έναν ξεχωριστό ανθρώπινο τύπο –τον homo sovieticus»· δεν το πέτυχε.
Η αρχή έγινε με την απόσυρση από τη δημόσια θέα και ακολούθησε η πώλησή του στα… παζάρια.
Στα κράτη δορυφόρους, κυρίως εκείνα που πολιτισμικά κοίταζαν προς τη Δύση (Βαλτική, Ουκρανία, Ουγγαρία, Τσεχοσλοβακία, Ανατολική Γερμανία), τα θηριώδη μπρούντζινα γλυπτά του εμπνευστή και πρωτεργάτη της Οκτωβριανής Επανάστασης ξηλώθηκαν από την επομένη, εν μέσω επιδοκιμασιών των κοινωνιών και κατέληξαν να γίνουν σκραπ ή πήγαν κατ’ ευθείαν για λιώσιμο σε κάποιο χυτήριο – κάποια τα μάζεψαν σε «πάρκα αγαλμάτων» για τουριστικά αξιοθέατα. Μόνο στη Ρωσία παρέμειναν κάποια, όρθια, σε περιφερειακές πόλεις, τα πιο πολλά ξεχασμένα.
Αποκαθήλωση
Ο Βούλγαρος ηγέτης, γραμματέας της Κομμουνιστικής Διεθνούς, Γκεόργκι Δημητρώφ, γνωστός και από τη σθεναρή στάση του στη δίκη της Λειψίας για τον εμπρησμό του Ράιχσταγκ, «ξωπετάχτηκε» από το επιβλητικό μαυσωλείο του στη Σόφια και ενταφιάστηκε ως κοινός θνητός, το δε «παλάτι» του ανατινάχθηκε με χρήση εκρηκτικών.
Χιλιάδες ήταν οι Αλβανοί που συγκεντρώθηκαν στην πλατεία Σκεντέρμπεη το 1991 και κατέβασαν τραβώντας με συρματόσχοινα τον επιβλητικό ανδριάντα του Ενβέρ Χότζα, τον οποία έσυραν και πέταξαν σε γειτονικό ποτάμι. Ακολούθησε εκταφή του από το «Νεκροταφείο των Ηρώων του Έθνους» και ο ενταφιασμός σε άλλο, για τους απλούς πολίτες, μεταξύ των οποίων και πολλά θύματά του.
«Ήταν οι ίδιοι που κατά χιλιάδες τον μοιρολογούσαν και έχυναν δάκρυα στην ίδια πλατεία όταν πέθανε το 1985», μου είχε πει η χήρα του, Νεζμιγιέ, σε συνέντευξη που μου είχε παραχωρήσει για την «Κ» το 2008.
Ενας μπρούτζινος Τίτο έχει απομείνει όρθιος στη γενέτειρά του, το Κούμβροβετς της Κροατίας, και μια λιτή επιγραφή με το όνομά του στον χορταριασμένο τάφο του στην αριστοκρατική συνοικία Ντετινιέ του Βελιγραδίου θυμίζει ότι «ενθάδε κείται» ο εμπνευστής και αρχιτέκτων του γιουγκοσλαβικού πειράματος της σοσιαλιστικής αυτοδιαχείρισης.
Σε έναν απλό, κοινό με τη σύζυγό του Ελεν, τάφο στο Βουκουρέστι «αναπαύεται» ο Νικολάε Τσαουσέσκου, ξεχασμένος πέθανε στο Σαντιάγο της Χιλής, όπου διέφυγε αυτοεξόριστος ο Ανατολικογερμανός κομμουνιστής ηγέτης Εριχ Χόνεκερ.
Ο τροχός της Ιστορίας κατέβασε τον Λένιν και τα «τέκνα» από το εικονοστάσι της επανάστασης και τα εξαπέστειλε στα… παζάρια, στις πλατείες, στα πάρκα και στις λαϊκές αγορές. Στην απόγνωσή τους, λόγω φτώχειας και ανέχειας, οι άνθρωποι ξεφορτώνονταν τα «ιερά και όσια» της Επανάστασης για να επιβιώσουν.
Ο Λένιν προσφερόταν σε αφθονία στους αυτοσχέδιους πάγκους σε προτομές μπρούντζινες, σιδερένιες, μαρμάρινες, κέρινες, σηματάκια, μετάλλια, προσωπογραφίες από χαλκό και ασήμι, πορτρέτα ζωγραφικής, σημαίες της επανάστασης κ.ά. Μαζί του στο «εμπόριο μνήμης», ο Στάλιν, ο Γκόργκι, ο Τζερζίνσκι, ο Μαγιακόφσκι και μόνον η μορφή του Τρότσκι, καθώς ο Στάλιν είχε φροντίσει να τον δολοφονήσει στο Μεξικό και να αφανίσει ό,τι μπορούσε να τον θυμίζει.
Πολύ γρήγορα ο «Λένιν και τα παιδιά του» εξελίχθηκαν σε εξαγώγιμο προϊόν της καταρρέουσας σοβιετικής αυτοκρατορίας, «εισβάλλοντας» στη Δύση.
Η σκηνή από το «Βλέμμα του Οδυσσέα» του Θόδωρου Αγγελόπουλου με τη φορτηγίδα να πλέει στον Δούναβη από ανατολικά προς δυσμάς, μεταφέροντας έναν «τραυματισμένο» ανδριάντα του Λένιν, αποτυπώνει τη μετα-σοβιετική μεταβατική πραγματικότητα.
Η Ευρώπη πλημμύρισε με αγάλματα, προτομές και πάσης φύσεως αξεσουάρ της Επανάστασης. Οργανωμένες αντικερί έκαναν χρυσές δουλειές. Αγόραζαν πάμφθηνα (στην αρχή) και πουλούσαν πανάκριβα σε συλλέκτες ή μουσεία. Ο Λένιν και τα άλλα «παιδιά» έφτασαν γρήγορα (και) στα καθ’ ημάς να πωλούνται στις λαϊκές αγορές, σε Αττική, Θεσσαλονίκη, Ξάνθη, Θεσσαλία, σχεδόν παντού, μαζί με πιπεριές, μελιτζάνες και τουρσιά.
Κάποιοι έφτιαξαν «κόκκινες συλλογές», με φιγούρες της Οκτωβριανής Επανάστασης. Οπως ο Βασίλης Κωνσταντίνου από τη Θεσσαλονίκη, που βρέθηκε την περίοδο της διάλυσής της στο πεδίο με την ιδιότητα του υψηλόβαθμου στελέχους καπνικής εταιρείας και έφτασε να συγκεντρώσει διακόσια «κομμάτια-ενθύμια της Επανάστασης».
Αφίσες, καρτ ποστάλ, πορτρέτα, προτομές, το κάθε ένα με τη δική του ιστορία, τα έβρισκες απλωμένα στα αυτοσχέδια παζάρια. «Εχω μια, μοναδική, γύψινη προτομή του Τσαουσέσκου, την είχε σώσει μια μαθήτρια στην Κραϊόβα. “Πάρ’ την, μου είπε, αν τη θέλεις, εμείς τι να την κάνουμε;”. Σε μια άλλη περίπτωση, στο Λένινγκραντ, επισκέφθηκα ένα κουρείο και θέλησα να χρησιμοποιήσω την τουαλέτα τους. Εκεί είδα πεταμένο και σκονισμένο, πνιγμένο στη βρωμιά έναν Μπρέζνιεφ σε πορτρέτο ζωγραφισμένο. Το αγόρασα πληρώνοντας στον μπαρμπέρη πέντε κουρέματα. Μου πήρε είκοσι χρόνια να συγκεντρώσω τα της συλλογής».
«Έμειναν οι μπότες»
Ο Έλληνας βουλευτής στο ουγγρικό κοινοβούλιο Λαοκράτης Κοράνης αφηγείται στην «Κ»: «Στην κεντρική πλατεία της Βουδαπέστης υπήρχε το “άγαλμα του προλετάριου” και λίγο παρακάτω μέχρι το 1956 ο ανδριάντας του Στάλιν. Με τη λαϊκή εξέγερση του ’56, όμως, ο κόσμος το γκρέμισε και το κομμάτιασε. Διασώθηκαν πάνω στο βάθρο από το γλυπτό μόνο οι μπότες του Στάλιν! Εκεί ήταν και ο ανδριάντας του Λένιν και παραπάνω ένα επιβλητικό άγαλμα του σοβιετικού στρατιώτη. Τα μάζεψαν όλα το 1990 και τα έχουν σήμερα στο Πάρκο των Γλυπτών. Με την αλλαγή της κατάστασης στις πλατείες έβρισκες ό,τι μπορούσες να φανταστείς από την περίοδο του σοσιαλισμού. Τα ξεπουλούσαν όλα. Από εκεί προμηθεύτηκα και εγώ τη συλλογή μου. Μάζεψα γλυπτά Λένιν, κεφαλές, πίνακες ζωγραφικής, έχω Στάλιν, Τζερζίνσκι, σε μπρούντζο και πορσελάνες. Τα φυλάω στη σοφίτα και κάθε πρωί προτού φύγω για τη δουλειά περνάω και τους λέω μια “καλημέρα”. Τώρα που η νοσταλγία για τον σοσιαλισμό των μπολσεβίκων εξατμίζεται στις κοινωνίες που τον “γεύτηκαν”, σε βάθος χρόνου θα είναι οι μπρούντζινες φιγούρες του Λένιν, του Στάλιν και των συντρόφων τους σε μουσεία και ιδιωτικές συλλογές, που θα θυμίζουν το σύντομο πέρασμα από την Ιστορία, της Μεγάλης Οκτωβριανής Επανάστασης».
*
πηγή: ©Σταύρος Τζίμας ―Καθημερινή > >
✳︎
Διαβάστε όλα: [τα όνειρα καπνός]
◉
[Κάθε θεώρηση που θέτει στο κέντρο της ζωής το έντιμο και έλλογο άτομο, υβρίζεται έκτοτε ως φαύλος εγωισμός·
03/03/2024 § Σχολιάστε
©Andreas Albrectsen, Untitled (Bella), 2021. (Detail) Graphite pencil on paper. 215,5 x 114,5 cm. Collection of Ny Carlsbergfondet. Courtesy CCC Gallery, Copenhagen
Το «Εμείς» ως πρόφαση
Ο καλύτερος δρόμος για την πραγμάτωση του εγωιστικού συμφέροντος είναι η εναρμόνισή του με τα θεμιτά συμφέροντα όλων.
γράφει ο ©Περικλής Σ. Βαλλιάνος ―Το Βήμα >
Παλιότερα στερεότυπο της πολιτικής ρητορείας ήταν «το μέγα πλήθος και το μέγα πάθος». Με το κλισέ αυτό διάφοροι «χαρισματικοί» αναφέρονταν στη φουρτουνιασμένη λαοθάλασσα που τους ακολουθούσε στα υποτιθέμενα «ραντεβού με την ιστορία». Ομως, όπως εξήγησε ο Μαξ Βέμπερ, το χάρισμα γίνεται αναπόφευκτα ρουτίνα. Κι έτσι φάνηκε γοργά ότι οι λαοσυνάξεις δεν ήταν παρά τηλεοπτικές σκηνοθεσίες.
Πλήθος λεωφορεία από την επαρχία και εκατοντάδες προβολείς έστηναν μια γιγαντιαία μυθοπλασία. Σήμερα άλλες ρητορικές προφάσεις επικρατούν. Σηκώνεται η αντάρα του «Εμείς και του Εγώ». Οι αυτόκλητοι «καλοί» κραδαίνουν τις σημαιούλες του «Εμείς», και κατακεραυνώνουν τους αντιπάλους τους ως εγωπαθή τέρατα. Θα έλεγες ότι ο δημόσιος βίος βρίθει με «ματωμένες καρδιές», με αλτρουιστές που θυσιάζουν τα πάντα για να υπηρετήσουν όσους στερούνται ή υποφέρουν.
Τον καιρό της πανδημίας λοιδορήθηκε η ιδέα της ατομικής υπευθυνότητας. Τότε που ήταν αναγκαιότατο ο κάθε πολίτης να μην εκθέτει με τη συμπεριφορά του τους άλλους σε κίνδυνο, να σέβεται δηλαδή τον συμπολίτη του, αυτό καταγγελλόταν ως ανάλγητος νεοφιλελευθερισμός. Ταυτόχρονα τα μέτρα κατά της διασποράς του ιού, δηλαδή ο περιορισμός της αντικοινωνικήςαυθαιρεσίας του κάθε «Εγώ», συκοφαντούνταν ως «υγειονομικός φασισμός». Κάθε θεώρηση που θέτει στο κέντρο της ζωής το έντιμο και έλλογο άτομο και την ηθική του αυτοσυνειδησία υβρίζεται έκτοτε ως φαύλος εγωισμός. Πρόκειται για μια αντιδημοκρατική διαστροφή εννοιών.
Ας αφήσουμε επιτέλους τις υποκρισίες. Η νεωτερική κοινωνία είναι ατομοκεντρική. Και κάθε φυσικό άτομο ενδιαφέρεται πρωτίστως για τα προσωπικά του συμφέροντα. Να διασφαλίσει τουτέστιν την κληρονομιά που έχει από τη φύση, δηλαδή τη ζωή του, την ελευθερία του και τα υλικά μέσα για την επιβίωσή του. Τα αγαθά αυτά κρηπιδώνονται νομικά από τα ατομικά δικαιώματα που είναι η θεσμική ουσία της φιλελεύθερης δημοκρατίας.
Ο Αριστοτέλης, που θεωρούσε την κοινωνικότητα έμφυτη, δεχόταν εντούτοις και την ιδιοκτησία ως ένστικτο και μεμφόταν τον Πλάτωνα που ζητούσε να την ξεριζώσει για να πλάσει τον ιδεώδη άνθρωπο. Στη νεότερη σκέψη η εγωκεντρική μέριμνα ορίζεται ως πρώτο φυσικό αντανακλαστικό, αντισταθμίζεται όμως από άλλες ενυπάρχουσες ιδιότητες όπως ο ορθός λόγος. Υπό συνθήκες επάρκειας ζωτικών αγαθών, λέει ο Λοκ, ο κοινός νους κατανοεί ότι δεν συμφέρει η επιθετική συμπεριφορά προς τους άλλους, αλλά αντίθετα η αρμονική συμβίωση που εξασφαλίζει του καθενός το έχειν.
Στον Ρουσό η διάπλαση του πολίτη κατά το ήθος της φυσικής ζωής είναι προϋπόθεση για δημοκρατική κοινωνία. Ομως η επιμέλεια του εαυτού έχει δύο εκφάνσεις. Την εγωπάθεια που ζητάει να αρπάξει τα δικά τους από τους άλλους (amour propre). Και τη ζήτηση του αρχέγονου εαυτού μας πριν διαβρωθεί από την κοινωνική σύμβαση (amour de soi), που δεν επιθυμεί να συγκριθεί με τον άλλον ή να τον εξουσιάσει αλλά είναι συναισθηματικά ανοιχτός προς εκείνον.
Αντίστοιχα στον Καντ η ανθρωπότητα διαπαιδαγωγείται ηθικά μαθαίνοντας μέσα από τις συμφορές της αντικοινωνικότητας να αναγνωρίζει τον άλλον ως φορέα ίσης αξιοπρέπειας με τον εαυτό μας. Στον Χέγκελ ομοίως το Εγώ αποκτά αυτοσυνειδησία, όταν εμπλέκεται με τον άλλον στο πεδίο της κοινής ζωής και μαθαίνει μέσα από μια διαλεκτική φυσικής έχθρας (κυρίου-δούλου) να τον αναγνωρίζει ως υλική και πνευματική προϋπόθεση για τη δική του αυθυπαρξία. Στον Τζον Στιούαρτ Μιλ, τέλος, η ύψιστη απόλαυση που στοχεύει ο ωφελιμιστής άνθρωπος είναι η συντροφιά των άλλων ανθρώπων.
Το πρόβλημα λοιπόν δεν είναι το εγωιστικό συμφέρον καθαυτό. Αλλά η κατανόηση ότι ο καλύτερος δρόμος για την πραγμάτωσή του είναι η εναρμόνισή του με τα θεμιτά συμφέροντα όλων. Αυτό προκύπτει από μια μακροχρόνια ηθική καλλιέργεια που διδάσκει μέσα από τις συμφορές του πολέμου την αναγκαιότητα της ειρήνης, δηλαδή της ανθρώπινης αδελφότητας. Τούτη όμως είναι μια ελεύθερη πράξη του έλλογου Εγώ, που είναι η καταστατική συνθήκη της κοινωνικότητας.
Ο κ. Περικλής Σ. Βαλλιάνος είναι ομότιμος καθηγητής Πολιτικής Φιλοσοφίας ΕΚΠΑ.
✳︎
διαβάστε όλα κατηγορίας [reason]
αγριμολογος 