[χειροκροτούσαν απ’ το πλοίο έξαλλες·

01/01/2018 § Σχολιάστε

Ζωή Καρέλλη (1901-1998)

Tου Kαλοκαιριού, III

Άψογα και προπάντων ζωντανά,
ωραία σώματα νεανικά,
τούτη ζητώ τη βεβαιότητα.
Mη μου θυμίσεις την αρετή,
έχει γεράσει, φόρεσε γυαλιά
με σκελετό χρυσό, φυλάγει
από το φως τ’ άχροα μάτια της.
Έχει αραιά μαλλιά, κοκκινωπά,
ασπριδερή επιδερμίδα, όλο φακίδες
κιτρινωπές.
———Πες, αν μπορεί
να καταλάβει μια τέτοια γυναίκα
την υπερηφάνεια που χαρίζει ο ήλιος
στο λαμπρό σώμα, εφηβικό,
εκείνου του εφήβου ακριβώς,
που στάθηκε γυμνός και όρθιος,
στην πλώρη της άσπρης βάρκας.
Περνούσε το βαποράκι
της συγκοινωνίας για τα θαλάσσια λουτρά
και οι παχιές γυναίκες με τα πολλά παιδιά,
χειροκροτούσαν απ’ το πλοίο έξαλλες.

(από τα Ποιήματα, Eρμής 1996 via Σπουδαστήριο Νέου Ελληνισμού)

[James Joyce, an excerpt from Molly Bloom’s soliloquy·

30/12/2017 § Σχολιάστε

A great writer who cannot be translated. Foreign readers will certainly find themselves…
‘Lost in Translation’.

[…] I love flowers I’d love to have the whole place swimming in roses God of heaven there’s nothing like nature the wild mountains then the sea and the waves rushing then the beautiful country with fields of oats and wheat and all kinds of things and all the fine cattle going about that would do your heart good to see rivers and lakes and flowers all sorts of shapes and smells and colours springing up even out of the ditches primroses and violets nature it is as for them saying there’s no God I wouldn’t give a snap of my two fingers for all their learning why don’t they go and create something I often asked him atheists or whatever they call themselves go and wash the cobbles off themselves first then they go howling for the priest and they dying and why why because they’re afraid of hell on account of their bad conscience ah yes I know them well who was the first person in the universe before there was anybody that made it all who ah that they don’t know neither do I so there you are they might as well try to stop the sun from rising tomorrow the sun shines for you he said the day we were lying among the rhododendrons on Howth head in the grey tweed suit and his straw hat the day I got him to propose to me yes first I gave him the bit of seedcake out of my mouth and it was leapyear like now yes 16 years ago my God after that long kiss I near lost my breath yes he said was a flower of the mountain yes so we are flowers all a woman’s body yes that was one true thing he said in his life and the sun shines for you today yes that was why I liked him because I saw he understood or felt what a woman is and I knew I could always get round him and I gave him all the pleasure I could leading him on till he asked me to say yes and I wouldn’t answer first only looked out over the sea and the sky I was thinking of so many things he didn’t know of Mulvey and Mr Stanhope and Hester and father and old captain Groves and the sailors playing all birds fly and I say stoop and washing up dishes they called it on the pier and the sentry in front of the governors house with the thing round his white helmet poor devil half roasted and the Spanish girls laughing in their shawls and their tall combs and the auctions in the morning the Greeks and the Jews and the Arabs and the devil knows who else from all the ends of Europe and Duke street and the fowl market all clucking outside Larby Sharans and the poor donkeys slipping half asleep and the vague fellows in the cloaks asleep in the shade on the steps and the big wheels of the carts of the bulls and the old castle thousands of years old yes and those handsome Moors all in white and turbans like kings asking you to sit down in their little bit of a shop and Ronda with the old windows of the posadas glancing eyes a lattice hid for her lover to kiss the iron and the wineshops half open at night and the castanets and the night we missed the boat at Algeciras the watchman going about serene with his lamp and O that awful deepdown torrent O and the sea the sea crimson sometimes like fire and the glorious sunsets and the figtrees in the Alameda gardens yes and all the queer little streets and pink and blue and yellow houses and the rosegardens and the jessamine and geraniums and cactuses and Gibraltar as a girl where I was a Flower of the mountain yes when I put the rose in my hair like the Andalusian girls used or shall I wear a red yes and how he kissed me under the Moorish wall and I thought well as well him as another and then I asked him with my eyes to ask again yes and then he asked me would I yes to say yes my mountain flower and first I put my arms around him yes and drew him down Jo me so he could feel my breasts all perfume yes and his heart was going like mad and yes I said yes I will Yes.

link

[Τι θα πει «ψηφίζω όπως ψήφιζαν οι γονείς μου»·

28/12/2017 § Σχολιάστε

Αυτοπροσωπογραφία του αγριμολόγου (Une lettre jaimais reçue No29 -mixed media on canvas)

«Αλλοι βγήκαν αριστεροί από χουντική οικογένεια, κι άλλοι χουνταίοι με πατέρα αρχειομαρξιστή. Ετσι είναι. Η δήθεν τιμητική αναφορά στους γονείς και η εμμονή στον Εμφύλιο και το ότι μας κυνηγάνε οι χαφιέδες ακόμα είναι ναρκισσιστικός αυτο-οικτιρμός.»

Ιδεολογική κλωνοποίηση
του Γιώργου Σκαμπαρδώνη στα Νέα

Δεν είμαι από «αριστερή οικογένεια». Είμαι από μια οικογένεια – ιδεολογικό ημι-σκούμπριο: ο πατέρας ήταν κομμουνιστής και η μάνα μου βασιλόφρων. Επομένως και κατά συνέπεια, αφού η οικογενειακή καταγωγή (κατά κάποιους) οφείλει να επηρεάζει την δική μας ιδεολογία, τότε πρέπει εγώ να ψηφίζω κάτι ανάμεσα στους δύο γεννήτορες, άρα Κέντρο, δηλαδή Βασίλη Λεβέντη.

Καταρχήν δεν μπορεί ιδεολογικά να χλευάζεις το τρίπτυχο πατρίδα – θρησκεία – οικογένεια και μετά να επικαλείσαι την οικογένεια. (Ή, και την πατρίδα, αν χρειαστεί, που είναι συχνά «το τελευταίο καταφύγιο των απατεώνων», όπως είδαμε, πάλι, πρόσφατα). Δεν μπορεί να ειρωνεύεσαι μια ζωή την αστική οικογένεια ως θεσμό και μετά να λες είμαι κομμουνιστής γιατί ο πατέρας μου ήταν στον ΕΛΑΣ – αυτό συνιστά μικροαστική παρέκκλιση, κραυγαλέα αντίφαση, και εξυπακούει την έννοια της οικογενειακής ευθύνης. Ασε που έτσι δικαιώνεις εκείνους που συνελάμβαναν κάποιους, ένθεν κακείθεν, επειδή ο μπαμπάς τους ήταν έτσι ή αλλιώς, ή ο μπατζανάκης τους είπε μια κουβέντα στο καφενείο. Επειδή ο αδερφός τους πολεμούσε με τον Εθνικό Στρατό, ή με τον ΔΣΕ. Αρα είχαν δίκιο που τους συνελάμβαναν, και απ’ τις δυο μεριές: εφόσον αν ο μπαμπάς, ή ο αδερφός είναι έτσι, τότε αναλόγως προκύπτει και το παιδί ή ο ομογάλακτος, ως μηχανιστική αναπαραγωγή. Σαν την κλωνοποίηση της Ντόλι, του γνωστού προβάτου.

Αλλά και τι γίνεται αν ο μπαμπάς ήταν κομμουνιστής και μετεστράφη, ή δεξιός που αποφάσισε να επιβάλει τον κομμουνισμό; Τι απ’ τα δύο οφείλει να κάνει το τέκνο; Να είναι με το πριν του πατρός ή το μετά; Στην Μακρόνησο το 93% έγιναν δηλωσίες. Κι έπειτα; Ξέρουμε τι τράβηξαν; Και τι οφείλουν να πράξουν τα παιδιά; Αλλοι υπήρξαν γιοι δωσιλόγων, έτεροι γιοι ανθρώπων που πάλευαν να αυτονομηθεί η Μακεδονία και η Θράκη. Τι οφείλουν να πιστεύουν οι επίγονοι; Να ταυτιστούν με το ιδεολόγημα του μπαμπά, ανεξαρτήτως με την δική τους, προσωπική άποψη; Κάποιοι είναι εγγονοί των φιλο-ναζιστών που πήγαν να κάνουν κίνημα κατά του Ιωάννη Μεταξά (3 Ιουνίου 1940: Σκυλακάκης, Κοτζιάς, Γκοτζαμάνης, Τουρκοβασίλης, κ.λπ.) και συνελήφθησαν. Με ποιον οφείλουν να είναι τα εγγόνια; Με τον παππού, με τον Μεταξά, με τον Θεμιστοκλή Σοφούλη, με τον Σκαρίμπα που έλεγε «Ανάρχα και Θεοί πείθονται», ή απλώς με τον Ολυμπιακό;

Σήμερα φάγαμε κουκιά, κι αύριο κουκόζουμο; Ή, θα ακολουθήσουμε την σοφή άποψη των αρχαίων που υποστήριζαν το «Σκέπτεσθαι εξ ιδίων»; Να σκέφτεσαι, δηλαδή, μόνο με το δικό σου το μυαλό; Εκτός κι αν βγαίνουμε πανομοιότυποι από ιδεολογικές βιοτεχνίες, κι επειδή ο σημερινός μπαμπάς μπορεί να είναι υπέρ του Σώρρα, και θα ψήφιζε Σώρρα, οφείλει να κάνει το ίδιο και ο γιος, στο μέλλον, προς δόξαν της ηρωικής οικογένειας. Αν συνέβαινε και συνεχιζόταν αυτό στην Ιστορία, τότε σε τι βάθος θα μπορούσε να φτάσει; Γιατί εγώ, τώρα, να μην είμαι οπαδός του Τρικούπη, ή του Αγροτικού Κόμματος και του Ιωάννη Σοφιανόπουλου (ποιος είν’ αυτός;), εν έτει 2017;

Μιλάμε για αταβισμό του αίματος; Και γιατί αυτή η εμμονή με τον Εμφύλιο και την Κατοχή; Τι θα πει «ο μπαμπάς μου ήταν κομμουνιστής, ή εθνικόφρων, άρα είμαι κι εγώ το ίδιο»; Και πού ξέρουμε τι ακριβώς συνέβη τότε, ποια ήταν η συγκυρία και τι ακριβώς έκανε ο καθείς; Βέβαια όλοι οι πατεράδες είχαν δίκιο και κανείς δεν έσφαξε στον Εμφύλιο, παρότι είχαμε διπλάσιους σκοτωμένους Ελληνες απ’ ό,τι στην Κατοχή. Ολοι ήταν αθώοι και μόνοι κάποιοι άλλοι έκαναν αγριότητες. Πάντως ο δικός μου ο πατέρας (Θεός σχωρέστον) ήταν κομμουνιστής και της τρίτης δημοτικού. Απ’ όσο θυμάμαι αν του έλεγες το όνομα Μαρξ θα νόμιζε ότι ήταν μάρκα τσατσάρας και ταλαιπωρήθηκε, ο δυστυχής, ώς το 1968 που έφυγε – ο αδερφός του πολέμησε με τον Εθνικό Στρατό. Και οι δύο όπου και να ήταν, αυτό συνέβη κατά λάθος. Δεν ξέρανε, δεν είχαν ιδέα. Αγράμματοι άνθρωποι – ζήσανε μια τραγωδία. Ηταν τραγικοί οι ίδιοι. Για ποια ιδεολογία μπορούμε να μιλάμε; Κι εγώ δεν οφείλω να τα αντιμετωπίζω κριτικά όλα αυτά; Ή, πρέπει να κάνω την Ντόλι; Και γιατί να μην είμαι υπέρ της μάνας μου που ήταν βασιλόφρων επειδή ο παππούς μου διώχθηκε απ’ τους βενιζελικούς; Τρέχα γύρευε.

Αλλοι βγήκαν αριστεροί από χουντική οικογένεια, κι άλλοι χουνταίοι με πατέρα αρχειομαρξιστή. Ετσι είναι. Η δήθεν τιμητική αναφορά στους γονείς και η εμμονή στον Εμφύλιο και το ότι μας κυνηγάνε οι χαφιέδες ακόμα είναι ναρκισσιστικός αυτο-οικτιρμός. Και σαν να λέμε: τιμώ τον πατέρα μου για έναν λόγο, επειδή έβγαλε έναν τόσο σπουδαίο γιο. Ο οποίος επιπλέον ψάχνει και για ηρωικό παρελθόν, με την λογική: και εγώ ως γιος ήρωα (τρόπος του λέγειν) κάτι πρέπει να έχω πάρει απ’ τον επαναστάτη, ή αντεπαναστάτη γεννήτορα. Πρόκειται απλώς για μικροαστικό ναρκισσισμό. Κάτι σαν τους νεο-αστούς που εφευρίσκουν αριστοκρατικό οικογενειακό δέντρο με τίτλους Κατεπάνω, ή Μέγα Λογοθέτη στο Βυζάντιο. Είναι το ίδιο ακριβώς, ανεστραμμένο – αν και το είπε έγκαιρα ο Ουάιλντ: δυστυχώς το πνεύμα δεν είναι μεταδοτικό.

Ο καθείς μας έχει έναν πατέρα και μια μάνα. Τους τιμούμε ό,τι και να ήταν. Με όποιους και να ήταν. Δεν ήταν πρώτα ιδεολόγοι, αλλά, ελπίζω, πρώτα άνθρωποι. (Η ύπαρξη προηγείται της ιδεολογίας). Τους αγαπούμε. Και, προσωπικά, αν μου επιτρέπεται, δεν τους οφείλω ιδεολογικώς τίποτε. Ούτε μου το ζήτησαν ποτέ. Κι εξάλλου ένας ελεύθερος πολίτης οφείλει πνευματικά, ως μυαλό, ως σκέψη, και μάλιστα σε ιλιγγιωδώς διαφορετικές συνθήκες από εκείνους, να είναι απόλυτα αυτoφυής, αυτογενής και αυτοπάτωρ. Χωρίς ζώδιο. Να σκέπτεται εξ ιδίων. Κάτι, όμως, που είναι επίπονο, τολμηρό και ιδιαίτερα δύσκολο. Ενας άγρυπνος αγώνας διά βίου. Βάσανο. Αλλά έχει έξοχον θήραμα: την κατά το μάλλον εσωτερική (τουλάχιστον) ελευθερία.

Βέβαια το να είσαι Ντόλι και να βελάζεις εντός κρύπτης είναι κι αυτό μια ελεύθερη, εμφυλιοπολεμική επιλογή. Συνήθως κοντόφθαλμα συμφέρουσα.

[Παρασκευά εγκώμιον·

26/12/2017 § Σχολιάστε

II.

«Δεν υπάρχει απολύτως καμία σημαντική σκέψη που να μην μπορεί να την αξιοποιήσει η βλακεία, είναι προς όλες τις κατευθύνσεις ευκίνητη και μπορεί να φορέσει όλα τα φορέματα της αλήθεια. Αντίθετα, η αλήθεια έχει κάθε φορά μόνο ένα φόρεμα και ένα δρόμο και γι’ αυτό βρίσκεται σε μειονεκτική θέση.»
[Ρόμπερτ Μούζιλ]

Όσοι δεν πιστεύουν εις την πανταχού παρουσίαν του Παρασκευά, υποβιβάζουν του Παρασκευά την δύναμιν, διότι δεν αποδίδουν εις Αυτόν και αυτήν την ιδιότητα, την οποίαν έχει ο αήρ, αφού ο αήρ πανταχού ευρίσκεται. Και δεν είναι πανταχού ο Δημιουργός του αέρος; Απιστία εις την πανταχού παρουσία του Παρασκευά –ή γενικώς πάσα αμαρτία – είναι ισχυρά απόδειξις της πανταχού παρουσίας Αυτού. Διότι κατά τον χρόνον της απιστίας η καρδίαν μου στενοχωρείται, υποφέρει, βασανίζεται· ο δε νους μου σκοτίζεται και όλος ευρίσκομαι εις κατάστασιν εγκαταλείψεως και λύπης. Όταν όμως με ζώσαν πίστιν πιστεύω ότι ο Παρασκευάς είναι πανταχού, παρών είς πάντα τόπον, και επομένως είναι πάντοτε μαζί μου και εντός μου, η καρδίαν μου ευρύνεται, είναι ελευθέρα, χαίρει, και ο νους μου είναι διαυγής και καθαρός· είναι εις κατάστασιν ψυχικής αγαλλιάσεως. Τοιουτρόπως το πράγμα, το οποίον με καταστρέφει, αυτό το ίδιον χρησιμεύει ως μεγαλυτέρα απόδειξις της υπάρξεως Εκείνου περί του Οποίου αμφέβαλλον. [Όσιος Τραγίσιος ο Καυσοκαλυβίτης]

Κυρίες και κύριοι Ανεπαρκείς:
Συνεχίζεται

Διαβάστε τα Άπαντα του Παρασκευά