αγριμολογος

–18.

Λαβρέντι Μπέρια Το Κατίν, η NKVD και η διαδικασία

No 216
1940

Νωρίτερα της 5^ης Μαρτίου, Μόσχα.

Σημείωμα του Λ. Π. Μπέρια προς τον Ι. Β. Στάλιν.
Πρόταση εκτέλεσης των πολωνών αξιωματικών, χωροφυλάκων, αστυνομικών, εποίκων και άλλων από τρία ειδικά στρατόπεδο για αιχμαλώτους πολέμου και κρατούμενους των φυλακών των δυτικών περιοχών της Ουκρανίας και της Λευκορωσίας.

Το έγγραφο αυτό βρίσκεται στον απόρρητο φάκελο, ενός από τα 16.000 σφραγισμένα πακέτα, τα οποία αποτελούν μέλος τα συλλογής του Αρχείου του Προέδρου της Ρωσικής Ομοσπονδίας από τον τομέα VI του Γενικού Τμήματος τα Κ.Ε. ΚΚΣΕ. Σε αυτή τη μορφή φυλάσσονταν στο Γενικό Τμήμα της Κ.Ε του ΚΚΣΕ ορισμένα ιδιαιτέρως απόρρητα και μυστικά έγγραφα. Το άνοιγμα και η αποσφράγιση τους γίνονταν προσωπικά από τον εκάστοτε προϊστάμενο του Γενικού Τμήματος της Κ.Ε. Σύμφωνα με εντολή που δόθηκε από τον Μπορίς Γιέλτσιν στις 15 Ιουλίου 1992, σχηματίστηκε επιτροπή με επικεφαλής τον προσωπάρχη της Προεδρίας της Ρωσικής Ομοσπονδίας Γιούρι Πετρόφ, το σύμβουλο του προέδρου της Ρωσικής Ομοσπονδίας Ντμίτρι Βολγκογκόνοφ, τον γενικό διευθυντή των Κρατικών αρχείων της Ρωσίας Ρ. Πιχόι και τον διευθυντή του Αρχείου Α. Κοροτκόφ. Στόχος της επιτροπής ήταν να μελετήσει τα υλικά που βρίσκονταν σε αυτά τα σφραγισμένα πακέτα.

Νο 794/Б
Άκρως Απόρρητο
Προς την Κ.Ε. του Πανενωσιακού Κομμουνιστικού Κόμματος (Μπολσεβίκοι)

Προς το σύντροφο Στάλιν
Στα στρατόπεδα για αιχμαλώτους πολέμου του Λαϊκού Κομισαριάτου Εσωτερικών Υποθέσεων της ΕΣΣΔ και στις φυλακές των δυτικών περιοχών της Ουκρανίας και της Λευκορωσίας κρατείται αυτή την περίοδο ένας μεγάλος αριθμός πρώην αξιωματικών του πολωνικού στρατού, πρώην στελεχών της πολωνικής αστυνομίας και των κατασκοπευτικών της υπηρεσιών, μελών των πολωνικών αντεπαναστατικών κομμάτων, μελών αντεπαναστατικών οργανώσεων που αποκαλύφθηκαν, φυγάδες κλπ. Όλοι αυτοί είναι ορκισμένοι εχθροί της σοβιετικής εξουσίας, γεμάτοι μίσος για το σοβιετικό καθεστώς.

Οι αιχμάλωτοι πολέμου αξιωματικοί και αστυνομικοί, κατά την παραμονή τους στα στρατόπεδο προσπαθούν να συνεχίσουν την αντεπαναστατική τους δράση, κάνουν αντισοβιετική αγκιτάτσια. Ο καθένας από αυτούς περιμένει να απελευθερωθεί για να αξιοποιήσει την ευκαιρία να συμμετάσχει ενεργά στον αγώνα κατά της σοβιετικής εξουσίας.

Από τα όργανα της NKVD στις δυτικέ επαρχίες της Ουκρανίας και της Λευκορωσίας έχει αποκαλυφθεί μια σειρά αντεπαναστατικών στασιαστικών οργανώσεων. Σε όλες αυτές τις αντεπαναστατικές οργανώσεις ενεργό καθοδηγητικό ρόλο έπαιξαν πρώην αξιωματικοί του πολωνικού στρατού, πρώην αστυνομικοί και χωροφύλακες.

Ανάμεσα στους κρατούμενους φυγάδες και παραβάτες των κρατικών συνόρων έχει εντοπιστεί, επίσης, ένας σημαντικός αριθμός προσώπων, οι οποίοι συμμετείχαν σε αντεπαναστατικές κατασκοπευτικές οργανώσεις.

Στα στρατόπεδα για αιχμαλώτους πολέμου κρατούνται συνολικά (μη συμπεριλαμβανομένων των στρατιωτών και των υπαξιωματικών) 14736 πρώην αξιωματικοί, αξιωματούχοι, γαιοκτήμονες, αστυνομικοί, χωροφύλακες, δεσμοφύλακες, έποικοι και κατάσκοποι, οι οποίοι σε ποσοστό 97% ανήκουν στο πολωνικό έθνος.

Εξ αυτών:

Στις φυλακές των δυτικών επαρχιών της Ουκρανίας και της Λευκορωσίας συνολικά κρατούνται 18.632 συλληφθέντες (εκ των οποίων 10.685 πολωνοί), μεταξύ αυτών:

Δεδομένου ότι όλοι αυτοί είναι αδιόρθωτοι εχθροί της σοβιετικής εξουσίας το NKVD της ΕΣΣΔ θεωρεί αναγκαίο:

Ι. Να ανατεθεί στο NKVD της ΕΣΣΔ

1) οι φάκελοι των ευρισκομένων στα στρατόπεδα αιχμαλώτων 14.700 ανθρώπων, πρώην πολωνών αξιωματικών, αξιωματούχων, γαιοκτημόνων, αστυνομικών, κατασκόπων, χωροφυλάκων, εποίκων και δεσμοφυλάκων,
2) τους φακέλους των συλληφθέντων και ευρισκομένων στις φυλακές των δυτικών επαρχιών της Ουκρανίας και της Λευκορωσίας συνολικού αριθμού 11.000 ανθρώπων, μελών διαφόρων αντεπαναστατικών, κατασκοπευτικών και οργανώσεων δολιφθοράς, πρώην γαιοκτημόνων, βιομηχάνων, πρώην πολωνών αξιωματικών, αξιωματούχων και φυγάδων
Να εξεταστούν κατ’ εξαίρεση και με εφαρμογή της εσχάτης των ποινών, δια τυφεκισμού.
ΙΙ) Η εξέταση των υποθέσεων να διεξαχθεί χωρίς κλήση των συλληφθέντων και χωρίς απαγγελία κατηγοριών, βουλεύματος για τη λήξη της ανάκρισης και κατηγορητηρίου με την ακόλουθη σειρά:
Α) για πρόσωπα που βρίσκονται σε στρατόπεδα αιχμαλώτων πολέμου, με βάση τα υπηρεσιακά σημειώματα της Διεύθυνσης αιχμαλώτων πολέμου του NKVD της ΕΣΣΔ,
Β) για πρόσωπα, συλληφθέντα με βάση υπηρεσιακά σημειώματα που εκδόθηκαν από το NKVD της  ΣΣΔ της Ουκρανίας και του NKVD της ΣΣΔ της Λευκορωσίας.

ΙΙΙ. Η εξέταση των υποθέσεων και η αναγγελία των αποφάσεων να ανατεθεί στην τρόικα με μέλη τους σ.σ. Μπέρια, Μερκουλόφ και Μπαστάκοφ (διοικητή του 1^ου ειδικού τμήματος του NKVD της ΕΣΣΔ).
Ο ΛΑΙΚΟΣ ΚΟΜΙΣΑΡΙΟΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ
Λαβρέντι Μπέρια.

Σημειώσεις στην 1^η σελίδα:
Στα περιθώρια της σελίδας βρίσκονται οι υπογραφές με μπλε μολύβι των Ι. Στάλιν. Κ. Βοροσίλοφ, Α. Μικογιάν, με απλό μολύβι του Ν. Μόλοτοφ.
Στα περιθώρια της δεύτερης σελίδας, προφανώς, από τον γραμματέα του Στάλιν «Καλίνιν – υπέρ».
 Φυλάσσεται στο Κρατικό Αρχείο Νεότερης Ιστορίας της Ρωσίας,
Αποχαρακτηρισμένο πακέτο εγγράφων Νο1. Katyn/ Dokuventy. Ludobojstwa, Warszawa, 1992, p. 34 – 40 

Μετάφραση από τα ρωσικά ©Δημήτρης Β. Τριανταφυλλίδης

Διαβάστε όλα: [τα όνειρα καπνός]

Κλείνοντας εισιτήρια Aegean από εδώ, ενισχύετε τις Στάχτες

Ο Μιχαήλ Μητσάκης. Η μοναδική φωτογραφία του που σώζεται, την οποία έβγαλε στην Κέρκυρα το 1894 (φωτ. «B. Borri e figlio» [Bartolomeo e Giuseppe Borri]). Το συγκεκριμένο αντίγραφο έστειλε στον Βλαχογιάννη («Καλημέρα σας, Κύριε Βλαχογιάννη!») και σήμερα βρίσκεται στο αρχείο Μητσάκη στο ΕΛΙΑ. (Αντίγραφο της ίδιας φωτογραφίας και η υπογραφή του Μητσάκη δημοσιεύθηκε πριν εκατό χρόνια στην ανθολογία Ελληνικά Διηγήματα. Μετά των εικόνων των συγγραφέων, Εκδότης Γεώργιος Κασδόνης, Εκ του τυπογραφείου της Εστίας, Εν Αθήναις 1896, σ. 414). Αξίζει να επισημάνουμε ότι στο Αρχείο Ελλήνων Λογοτεχνών του Εθνικού Κέντρου Βιβλίου (EKEBI) αλλά και στη BIBΛIONET δημοσιεύεται λανθασμένη φωτογραφία: πρόκειται για τη φωτογραφία του Εμμανουήλ Λυκούδη.
Στη βάση δεδομένων του Εθνικού Κέντρου Τεκμηρίωσης / Πανδέκτης αντικαταστάθηκε επιτέλους με τη σωστή αλλά σε αναπαραγωγή αθλίας ποιότητος που αποδίδουν στο Λογοτεχνικό Ημερολόγιο 1996 των Εκδόσεων Γαβριηλίδη, όπως αποδίδουν και τα «δικαιώματα» (Copyright)! Επιτέλους, η πραγματική και πολύ καλής ποιότητας είναι η παρούσα και βρίσκεται στο αρχείο Μητσάκη στο ΕΛΙΑ. (Η αρχική επεξεργασία του αρχειακού υλικού οφείλεται στην Δέσποινα Δρακοπούλου και η αρχειακή περιγραφή στην Ελ. Ράμφου).

—TheAthensReviewofBooks

***

Για τη ΒΙΒΛΙΟΝΕΤ ο Μητσάκης είναι ο εικονιζόμενος Εμμανουήλ Λυκούδης. 

***

Και για το ΕΚΕΒΙ ο Μητσάκης είναι ο εικονιζόμενος Εμμανουήλ Λυκούδης. 

***

Από την Athens Review of Books