αγριμολογος

–          49 χρόνια πρίν…31.V.1963

Επιλογή: Μιχαλης Ν. Κατσιγερας –«Καθημερινή»

Παναγής Παπαληγούρας

«OXI» ΕΟΚ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ: Βρυξέλλαι, 30.– Αι έξ χώραι της Κοινής Αγοράς ηρνήθησαν σήμερον να δεχθούν το αίτημα της Ελλάδος ότι δικαιούται να προβάλη «βέτο» εις παραχωρήσεις της ΕΟΚ προς την Τουρκίαν, η οποία εις το μέλλον θα αποτελέση μέλος της Ευρωπαϊκής Κοινότητος. Η άρνησις εξεδηλώθη εις την συνεδρίασιν του Συμβουλίου Συνδέσεως Ελλάδος – ΕΟΚ, η οποία ήρχισεν υπό την προεδρίαν του υπουργού Συντονισμού κ. Παναγή Παπαληγούρα (φωτογραφία). Ανεφέρετο εξ ελληνικών πηγών ότι δυνάμει της Συμφωνίας Συνδέσεώς της με την ΕΟΚ η Ελλάς έχει το δικαίωμα να αξιοί όπως οι «Εξ» συμβουλεύωνται αυτήν εφ’ όλων των μέτρων, τα οποία θα ήτο δυνατόν να επηρεάσουν τας οικονομικάς σχέσεις της με την Κοινήν Αγοράν και να θίξουν τα ειδικά πλεονεκτήματα τα οποία παρεχωρήθησαν εις αυτήν υπό της Κοινότητος. Προσετίθετο δε ότι αι εξαγωγαί της Ελλάδος θα διατρέξουν κίνδυνον εις περίπτωσιν καθ’ ην ήθελον παραχωρηθή εις την Τουρκίαν ανάλογοι ευνοϊκοί όροι εκ μέρους των «Εξ». Οι έξ υπουργοί, εν τούτοις, εδέχθησαν να μελετήσουν ελληνικόν αίτημα περί αυξήσεως των ποσοτήτων εξαγωγής οίνων Σάμου, σταφυλών και σταφίδων. Ηρνήθησαν εξ άλλου την παροχήν μεγαλυτέρων ποσών εις τας εξαγωγάς καπνών. […] Κατά πληροφορίας του Γαλλικού Πρακτορείου, ωρισμένοι παρατηρηταί, έχουν την γνώμην ότι η αντίθεσις διά τα ελληνικά καπνά προέρχεται κυρίως εκ μέρους της γερμανικής αντιπροσωπείας, η οποία δεν επιθυμεί την μείωσιν των εισαγωγών αμερικανικών καπνών προς όφελος της Ελλάδος.

.

[όλα τα- «Αλλοτινά»]

Εαυτούληδες

Ως ωραία ήταν μου απόψε η λύπη,
ήρθαν όλα σιωπηλά χωρίς πάθη
και με ήβραν —χωρίς κανέν’ να μου λείπει—
τα λάθη.

Κι ως τα γνώρισα όλα-μου γύρω — μπραμ-πάφες
όλα κράταγαν, τρουμπέτες και βιόλες
—ΕΑΥΤΟΥΛΗΔΕΣ που με βλέπαν, oι γκάφες-
μου όλες.

A!.. τι θίασος λίγον τι από αλήτες
μουζικάντες μεθυσμένους και φάλτσους,
έτσι ως έμοιαζαν — με πρισμένες τις μύτες—
παλιάτσους.

Και τι έμπνευση να μου δώσουν τη βέργα
μπρος σε τρίποδα με κάντα μυστήρια,
όπου γράφονταν τ’ αποτυχημένα-μου έργα
—εμβατήρια!

Α… τι έμπνευση!… Μαιτρ του φάλτσου ‘γώ πάντα,
με τη βέργα-μου τώρα ψηλά —λέω— με τρόμους
νά, με δαύτη-μου να παρελάσω τη μπάντα
στούς δρόμους.

Kι ως πισώκωλα θα παγαίνω πατώντας,
μες σε κόρνα θα τα βροντούν και σαντούρια
οι παλιάτσοί-μου — στον αέρα πηδώντας —
τα θούρια…

***

Στάδιον δόξης

Ως ανύποπτος καθόμαν, ήρθαν όλα μι’ αντάρα
οι ήρωές-μου κι οι στίχοι-μου — φιόρα-μου όλα πλατύφυλλα —,
κάθε μια της ζωής-μου ήταν — κει — στραβομάρα,
κάθε γκάφα-μου ή τύφ-λα…

Κι ως αρπώντας με μ’ έβγαλαν σηκωτόν απ’ την πόλη
(με καμπούρες κι αλλήθωροι — με στραβή άλλα αρίδα).
όλα εκεί με τριγύρισαν και με δείξαν — χαχόλοι —
κει βαθιά, τη Χαλκίδα:

… Βλέπεις μαιτρ —μου φωνάξανε— τη Χαλκίδα την είδες
όπου συ μες στα φάλτσα-σου μόνον, ήξερες ν’ άρχεις;
Νά τα έργα-σου, οι πόθοι-σου — όλοι εμείς — φασουλήδες,
νά και συ θιασάρχης!…

Τι ντεκόρ ανισόρροπο που με μύτη γελοία
μαιτρ μπεκρής το σκεδίαζε στό ‘να πόδι να στέκει.
ήταν κει, λες και χτίστηκε με γλαρή κιμωλία,
όρθιο η πόλη λελέκι…

Κι ω Θεέ-μου, τι θίασος, τι λερή συνοδεία
εαυτούληδων (τούτοι-μου), να μοιράσουν σαν λύκοι
μεταξύ-τους — για ρόλους-των — κάθε μια-μου αηδία,
κάθε τι ρεζιλίκι..

Κι είμαι γω θιασάρχης-τους; Αλς κουρσούμ τώρα εξώλης
και προώλης-τους (τέλειος να μαθαίνω τους ρούμπες),
νά μ’ αυτούς τους παλιάτσους-μου θα κινήσω στις πόλεις
με κραυγές και με τούμπες!…

Κι ως στα πάλκα η φάτσα-μου γελαστή θα προβαίνει
(αχ, κι η πρόγκα — τι δόξα-μου!.,. — σ’ ουρανούς θα με σύρει)
η Χαλκίδα εκεί πισω-μου θα φαντάζει χτισμένη
σαν από —τεμπεσίρι…

***

Του μέγα Γιάννη Σκαρίμπα, από τη συλλογή Εαυτούληδες, 1950

Να λυπάσαι το έθνος με το πλήθος τα δόγματα και την κούφια θρησκεία.
Να λυπάσαι το έθνος οπού ρούχα φορεί που δεν ύφανε το ίδιο
ψωμοτρώει από στάρι που εκείνο δε θέρισε
το κρασί του δεν γίνηκε απ’ τις δικές του πατούσες.

Να λυπάσαι το έθνος που δοξάζει μ’ εγκώμια
τον τραμπούκο σαν ήρωα
και τον κατακτητή του με την κίβδηλη λάμψη
θεωρεί ευεργέτη.

Να λυπάσαι το έθνος που αψηφά τους κινδύνους
μοναχά στα ονείρατα
μα και πάλι κιοτεύει το πρωί σαν ξυπνήσει.

Να λυπάσαι το έθνος που υψώνει φωνή
σε κηδείες μονάχα
και φουσκώνει σα διάνος σε ερείπια αρχαία.
Και που δεν ξεσηκώνεται παρά μόνο ανίσως
ο λαιμός του βρεθεί ανάμεσα σε σπαθί και κουτσούρι.

Να λυπάσαι το έθνος που έχει πολιτικό την αλεπού
τον σαλτιμπάγκο για φιλόσοφό του
και που η τέχνη του είναι τέχνη
πιθηκισμού και μπαλωμάτων.

Να λυπάσαι το έθνος που δέχεται
κάθε νέο αφέντη με σάλπιγγες
και τον διώχνει πνιγμένο στα «γιούχα»
για να φέρει μετά τον επόμενο με σαλπίσματα πάλι.

Να λυπάσαι το έθνος που οι σοφοί του από χρόνια βουβάθηκαν
κι οι σπουδαίοι του άντρες είν’ ακόμα στην κούνια.

Να λυπάσαι το έθνος που έχει γίνει κομμάτια
και που κάθε κομμάτι του παριστάνει το έθνος.

***

(Χαλίλ Γκιμπράν, από τον Κήπο του Προφήτη, 1933, μετάφραση για την ARB: Χ.Ε. Μαραβέλιας)

Ο Χαλίλ Γκιμπράν γεννήθηκε στο Λίβανο το 1883 και πέθανε στη Νέα Υόρκη το 1931. Αρχικά ασχολήθηκε με τη ζωγραφική και κατόπιν με τη συγγραφή. Τα έργα του, γραμμένα στην αραβική και την αγγλική γλώσσα, είναι επηρεασμένα από τη Βίβλο,τον Νίτσε και τον Γουίλιαμ Μπλέικ. Τα θέματα του αφορούν την αγάπη, το θάνατο, τον κόσμο και εκφράζουν τις μεταφυσικές αναζητήσεις του συγγραφέα. Τα έργα του μεταφράστηκαν σ’ όλο σχεδόν τον κόσμο και άσκησαν μεγάλη επιρροή. Ο Χαλίλ Γκιμπράν, ανάμεσα στ’ άλλα, έχει γράψει τα εξής: Νύμφες της Κοιλάδας, Θύελλες, Λιτανείες, Ο Προφήτης, ‘Αμμος και Αφρός, Ιησούς, ο Υιός του Ανθρώπου, Οι Ερωτικές Επιστολές του Προφήτη, Ο Προφήτης & ο Κήπος του Προφήτη.