αγριμολογος

André Breton (1896 –1966)

ΚΟΣΜΟΣ Σ’ ΕΝΑ ΦΙΛΙ

Ο παίκτης με τις μπαγκέτες από λεπτοκαρυά ραμμένες στα
—μανίκια του
Καλμάρει ένα λεφούσι νεαρών λεοντοπιθήκων
Που σάλο ξεσηκώνοντας μεγάλο από το χείλος κατήλθαν
—της αβύσσου
Όλα εδώ θολώνουνε και βλέπω τη νυκτερινή διερχόμενη άμαξα
Να τη σέρνουν μεξικανικές αμφίβιες σαλαμάνδρες γνωστές ως
—αξολότλ με κάτι μπλε υποδήματα
Σπινθηροβόλα εμπασιά του δρόμου που οδηγεί όποιον τον
—τραβάει ντουγρού στον τάφο
Τον στρωμένο με βλέφαρα και με τις βλεφαρίδες τους
Των αντιποίνων ο νόμος έναν ολόκληρο λαό δεκατίζει
—αστέρων
Κι εσύ πας και μου στολίζεσαι με δρόσο μελανή
Ενώ τα τρομαλέα ορόσημα του νου
Με κόμες αμπελώδεις
Κατασχίζονται και δη κατά μήκος
Τη διάβαση ελευθερώνοντας στους πάλλευκους ερωδιούς
Που επανακτούν εξ εφόδου τη γειτονική μας λίμνη
Τα κάγκελα του θεάματος είναι ροδανισμένα θαυμασίως
Και μια εκεί επιμήκης άτρακτος επιμαρτυρεί απλώς του
—ανθρώπου το φευγιό την απόδραση
Λίγο μετά το χάραμα στις επιφανείς μηδικές πόες σε κάτι
—περιώνυμα τριφύλλια
Η ώρα
Τώρα πια είναι κάτι λιανά απ’ τα χρυσά νομίσματα της
—αθιγγανίδος που κουδουνίζουνε
Με γιρλάντες καλλιόψειες
Μια ιππεύτρια στητή ολόρθη σ’ ένα άλογο καλπάζον σ’ έναν
—ψαρή απάνω διάστικτον με βόλια αδόκητης νεροποντής
Από μακριά οι βραχίονές της είναι πάντα σε έκταση
Ο κεκονιαμένος ρόμβος από κάτω μου θυμίζει
Το αντίσκηνο με τους γαλάζιους βίσονες
Που κεντήσανε οι Ινδιάνοι που ’χα στο προσκέφαλό μου
Έξω ο αέρας προβάρει χειρόκτια από βίσκο κοινώς γκυ
Πάνω σ’ έναν πάγκο καθαρού νερού
Κόσμος σ’ ένα φιλί κόσμος
Δικά μου τα όστρακα
Τα καύκαλα της μεγάλης ουράνιας χελώνας με κοιλιά
—υδρόφιλου
Που κάθε νύχτα στο αλώνι μάχεται του έρωτα
Με τη μεγάλη μαύρη χελώνα με τη γιγαντιαία των ριζών
—σκολόπεντρα

*

[Μετάφραση©Γιώργος Κεντρωτής]

Herman Melville (1819–1891)
Μετάφραση: Γιάννης Βαρβέρης

Ο καρχαρίας των Μαλεδίβων Νήσων

Χλωμός κι ηλίθιος και φλεγματικός
ο καρχαρίας της θάλασσας των Μαλεδίβων νήσων.
Γύρω του και μαζί του σβέλτα ταξιδεύουνε στο μπλε
σμήνη μικρών ψαριών – τέλειοι πιλότοι.
Δεν έχουν τίποτε να φοβηθούν τα μικρά ψάρια
απ’ το οστεοφυλάκιο της κοιλιάς
κι από το κοίλο πριονιστήριο στόμα του.
Γλυστρούν δίπλα στα φοβερά πλευρά του καρχαρία
και πάνε
ή εμπρός από το στόμα του περνούν
που μοιάζει με Γοργόνας.
Ή ακόμα όταν ο κίνδυνο ζυγώσει
μέσα από τρεις λευκές σειρές λαμπρών πυλώνων
στο πριονωτό λιμάνι των δοντιών του καταφεύγουν
βρίσκοντας άσυλο στης Μοίρας τα σαγόνια!
Σα φίλοι που είναι
από φιλία τον οδηγούν στα θύματά του
χωρίς ποτέ να παίρνουν μέρος στο τσιμπούσι.

Τα ψάρια είναι τα μάτια του και το μυαλό του
του ηλίθιου και χλωμού
νωχελικού εξολοθρευτή
της αποτρόπαιας σάρκα.

*

Πρώτη δημοσίευση περιοδικό ©»η λέξη», τ.4 Μάιος 1981

Στάχτες, από το αρχείο Μαρτίου 2015

Γιατί μου παρασταίνετε τον ήλιο, ποιον ήλιο παρασταίνετε σ’ αυτήν εδώ την πίσσα;

Κόσμος πολύς είχε μαζευτεί τριγύρω και κάποιος πολύ θυμωμένος εφώναξε όλα μπορεί να συμβούν όταν η γλώσσα σας δεν έχει φράχτες. Τι φράχτες θές να πείς; τον ρώτησα. Δεν ξέρω. Φράχτες! Φράχτες!

Λίγον καιρό μετά από τη γραφή, το ποίημα που είχε φτιάξει για τη θάλασσα, ήταν γεμάτο βρώμικα νερά και πεθαμένα ψάρια.

Το μάτι αυτουνού του αγνώστου με κοιτάζει, με παραμονεύει ακοίμητο. Και δεν μπορώ να γράψω τίποτα, να διαβάσω τίποτα. Το μάτι του μπαίνει μέσα στο δικό μου το μάτι κι ανάβει το φακό του, ψάχνει, κατεβαίνει τις σκάλες ψάχνει μέσα στο σκοτάδι, σκαλίζει, ψάχνει.

Βρισκόμαστε στο χώρο της σιωπής. Είτε μιλήσεις, είτε όχι, ούτε θ’ αποκαλύψει ούτε θα προσθέσεις τίποτα σε τούτη την επίγεια κόλαση. Καλύτερα λοιπόν να μην μιλήσεις. Και τι θα πεις εσύ ο νεκρός, με τόσα χώματα στη γλώσσα;

Μια νύχτα χωρίς επίδοξους πράκτορες, χωρίς φλεγόμενα πουλιά, χωρίς αστυνομία. Παντού περίπτερα ανοιχτά μ’ εφημερίδες – παραρτήματα. Ο αέρας έχει σταματήσει απότομα κι έτσι μπορείς να πας έναν περίπατο. Ύστερα να γυρίσεις σπίτι σου, ν’ ανοίξεις το παράθυρο, να γράψεις τώρα κάπου 500 ποιήματα. Και το πρωί άλλα τόσα.

Χρόνια πολλά ήτανε στον πόλεμο, σε κάθε πόλεμο. Κι έτυχε τότε και κοιμήθηκε σε κάτι σπίτια που ήταν ακατοίκητα και που του αφήκανε μια μυρουδιά καμένου ξύλου στο κορμί, μια μυρουδιά – πως να το πω – καμένου θανάτου.

Μα τι θα πει καμένος θάνατος, δε σε καταλαβαίνω. Σταμάτα πια τη μεταφυσική. Βαρέθηκα.

[Τάκης Σινόπουλος,  Ο χάρτης, εκδόσεις Κέδρος -Αθήνα 1977]

Στάχτες, από το αρχείο Μαρτίου 2015